Contractual Performance Facing Covid-19: A Comparative Analysis

Öz

Covid-19 is a social disaster, an unforeseen and unavoidable event affecting most of the pre-existing contracts, which has occurred beyond the control of the parties. The drastic measures taken by governments to protect public health, emanated some radical changes in the circumstances on which most of the contracts were based. The impact of Covid-19 differs in various contracts. It adversely affects some of the contracts by preventing or impeding the disadvantaged party to perform, whereas in some other cases it causes a radical change in circumstances generating an excessive difficulty to the fulfillment of the contract, which renders performance unreasonable and the contract unfair. It is also possible that the contract might even not be affected by the pandemic. In short, it renders some contracts impossible and for some others, it makes them unreasonably difficult to perform. This article focuses on the agreements “infected” by the Covid-19 pandemic, by studying its legal implications. Within the framework of this article, the legal nature of the pandemic will be presented and its impact on the contracts will be discussed. The aim is to provide both academic analysis and an idea of the way civil law and common law systems are coping.

Anahtar Kelimeler

• Law
• Covid-19
• Force Majeure
• Hardship
• Frustration
• Contract law

Kaynakça

1. Akyol Ş, Dürüstlük Kuralı ve Hakkın Kötüye Kullanılması Yasağı (Vedat 1995). Antalya OG, Borçlar Hukuku Genel Hükümler (2nd ed. Seçkin 2019).
2. Arat A, ‘Küresel Salgının İşyeri Kiralarına Etkisi ve Çözüm in Covid-19 Salgınının Hukuki Boyutu, Hukukun Tüm Alanlarında Değerlendirmeler (Onikilevha 2020) 283.
3. Arat A, Sözleşmenin Değişen Şartlara Uyarlanması (Seçkin 2006).
4. Aydoğdu M and Yağcıoğlu AH, ‘Kovid-19 Salgınının Borç İlişkilerine ve Yargılamaya Etkileri’ in Covid-19 Salgınının Hukuki Boyutu, Hukukun Tüm Alanlarında Değerlendirmeler (Onikilevha 2020).
5. Baysal B and Uyanık M and Yavuz S, ‘Koronavirüs 2019 ve Sözleşmeler’ in Covid-19 Salgınının Hukuki Boyutu, Hukukun Tüm Alanlarında Değerlendirmeler (Onikilevha 2020) 269.
6. Baysal B, ‘Yeniden Müzakere Ödevi’ in Prof. Dr. Hasan Erman’a Armağan (2015) 185. Baysal B, Sözleşmenin Uyarlanması (Onikilevha 2009).
7. Beale H and Twigg-Flesner C, ‘COVID-19 and English Contract Law’ accessed 27 February 2021.
8. Bischoff J, Vertagsrisiko Und Clausula Rebus Sic Stantibus (Schulthess 1983) Braunschneider H, Das Skript Schuldrecht, Allgemeiner Teil (Bund-Verlag 2002).

9. Burcuoğlu H, Son Mahkeme Kararlari Ve Yargitay Kararları Işığında Hukukta Beklenmeyen Hal Ve Uyarlama (Filiz 1995).
10. Canbolat F, Sözleşmelerde Amacın Gerçekleşmesi, Çökmesi ve Boşa Çıkması (Yetkin 2012).
11. Cartwright J, Contract Law, An Introduction to the English Law of Contract for the Civil Lawyer (3rd edn Hart 2016).
12. Chandler PA, ‘Self-Induced Frustration, Forseeability and Risk’ (1990) 41 N. Ir. Legal Q. 362. Charman M, Contract Law (4th edn Routledge 2007).
13. Cumalıoğlu E, ‘Covid-19 (Yeni Korona Virüs) Pandemisinin Özel Hukuk Sözleşmelerine Etkisinin; İmkânsızlık, Amacın Bozulması, Uyarlama ve Ödemezlik Def ’i Bakımından Değerlendirilmesi’ in Covid-19 Salgınının Hukuki Boyutu, Hukukun Tüm Alanlarında Değerlendirmeler (Onikilevha 2020) 295.
14. Deschenaux H and Tercier P, La responsabilité civile (Stæmpfli 1982).
15. Dural M, Borçlunun Sorumlu Olmadığı Sonraki İmkânsızlık (Fakülteler 1976). Eren F, Borçlar Hukuku Genel Hükümler (24nd ed. 2019).
16. Eren F, Sorumluluk Hukuku Açısından Uygun İlliyet Bağı Teorisi (Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi 1975).
17. Erman H, ‘Borçlar Hukukunda Akit Serbestisi ve Genel Olarak Sınırlamaları’ (1973) Istanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Mecmuası 601.
18. Erzurumluoğlu E, Türk İsviçre Borçlar Hukuku Sistemine Göre Borçluya Yüklenemeyen Nedenlerden Dolayı Edimin Yerine Getirilememesi (1970).
19. European Law Institute accessed 27 February 2021.
20. Furmston MP, Cheshire GC, Fifoot CHS, Cheshire, Fifoot and Furmston’s Law of Contract (16th edn Oxford University Press 2012).
21. Gözübüyük AP, Mücbir Sebepler Beklenmeyen Haller (Kazancı 1977).
22. Gündoğdu F and Ural N, ‘Koronavirüs (Covid-19) Tedbirlerinin Kira Sözleşmelerine Etkisi’ in Covid-19 Salgınının Hukuki Boyutu, Hukukun Tüm Alanlarında Değerlendirmeler (Onikilevha 2020) 372.
23. Gürsoy KT, Hususi Hukukta Clausula Rebus Sic Stantibus (Emprevizyon Nazariyesi) (1950) Harke JD, Allgemeines Schuldrecht (Springer 2010).
24. Hatemi H and Gökyayla KE, Borçlar Hukuku Genel Hükümler (4th edn Vedat 2017).
25. Havutçu A, Tam İki Tarafa Borç Yükleyen Sözleşmelerde Temerrüt ve Müspet Zararın Tazmini (Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi 1995).
26. İnal HT, ‘Sözleşmenin Kurulması Esnasında Öngörülemeyen Sonraki İfa İmkansızlığı ve Mücbir Sebep’ (2014) Kazancı Hukuk Araştırmaları Dergisi, 115.
27. İnce N, ‘Yeniden Müzakere Etme Borcu Mu Külfeti Mi?’ (2017) 33,1 Batider 179.
28. İnce N, Der Wegfall Der Geschäftsgrundlage Nach Deutschem Und Türkischem Recht (2015). Junod CA, Force majeure et cas fortuit dans le système suisse de la responsabilité civile (Georg 1956).
29. Kahraman Z, Saf Garanti Taahhütleri (Vedat 2017).
30. Kaplan İ, Hakimin Sözleşmeye Müdahalesi (3rd edn Yetkin 2013)
31. Kaya Ü, ‘Sözleşmenin Uyarlanmasında Sonradan Değişen Şartlar ve Öngörülemezlik İlkesi’ in
32. Prof. Dr. Cevdet Yavuz’a Armağan (2012) 1569.
33. Keller M and Schöbi C, Das Schweizerische Schuldrecht (Helbing und Lichtenhahn 1984) Vol.4. Kelly H, ‘The Classical Definition of a Pandemic is not Elusive’ (2011) Bull World Health Org 540. Kılıçoğlu AM, Borçlar Hukuku Genel Hükümler (16th edn Turhan 2012).
34. Kocayusufpaşaoğlu N, ‘İşlem Temelinin Çökmüş Sayılabilmesi İçin Sosyal Felaket Olarak Nitelenebilecek Olağanüstü Bir Olayın Gerçekleşmesi Şart Mıdır?’ in M. Kemal Oğuzman’ın Anısına Armağan (2000) 506.
35. Kurt LM, Borçlunun Sorumlu Olmadığı Sonraki İmkânsızlık (Yetkin 2016). Larenz K, Geschäftsgrundlage und Vertragserfüllung (3rd edn C.H. Beck 1963)
36. Listings of WHO’s Response to Covid-19 (2020), accessed 27 February 2021.
37. Makaracı-Başak A and Öktem-Çevik S, ‘Koronavirüsün İşyeri Kira Sözleşmelerine Etkisi’ in Covid-19 Salgınının Hukuki Boyutu, Hukukun Tüm Alanlarında Değerlendirmeler (Onikilevha 2020) 393.
38. McKendrick E, Contract Law, Text, Cases And Materials (8th edn Oxford University Press 2017). Nomer HN, Borçlar Hukuku Genel Hükümler (Beta 2017).
39. O’Sullivan J, The Law Of Contract (8th edn Oxford University Press 2018). Oertmann P, Die Geschäftsgrundlage, ein neuer Rechtsbegriff (A. Deichert 1921).
40. Oftinger K, Cari Akitlerin Temellerinde Buhran İcabı Tahavvül (Clausula Rebus Sic Stantibus Hakkında) (1942) 8 İÜHFDM, 612.
41. Oğuzman MK and Öz T, Borçlar Hukuku Genel Hükümler (2017) Vol.1.
42. Özçelik ŞB, ‘Covid-19 Salgını Çerçevesinde Alınan Önlemlerin Sözleşme Hukuku ve Mücbir Sebep Kavramı Açısından Değerlendirilmesi’ in Covid-19 Salgınının Hukuki Boyutu, Hukukun Tüm Alanlarında Değerlendirmeler (Onikilevha 2020) 283.
43. Özçelik ŞB, ‘Sözleşmeden Doğan Borçların İfasında Hukukî İmkânsızlık ve Sonuçları’ (2014) 63(3) Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 569.
44. Özer T, ‘Covid-19 Salgınının İş Yeri Kiralarında Kiracının Kira Bedelini Ödeme Borcuna Etkisi’ in Covid-19 Salgınının Hukuki Boyutu, Hukukun Tüm Alanlarında Değerlendirmeler (Onikilevha 2020) 451.
45. Özer T, Özel Hukukta Mücbir Sebep Beklenmeyen Hal Covid-19 Yorumu (Vedat 2020).
46. Öztürk A, ‘Covid-19: Just Disastrous or the Disaster Itself? Applying the ILC Articles on the Protection of Persons in the Event of Disasters to the Covid-19 Outbreak’ (2020) 24 American Society Of Int’l Law, accessed 27 February 2021.
47. Pekdinçer T and Toprakkaya-Babalık İ, ‘Koronavirüs Salgınının Sözleşmelere Etkisi, İfa İmkânsızlığı, İfa Güçlüğü ve Uyarlama’ in Covid-19 Salgınının Hukuki Boyutu, Hukukun Tüm Alanlarında Değerlendirmeler (Onikilevha 2020) 303.
48. Pichonnaz P, ‘Un droit contractuel extraordinaire ou comment régler les problèmes contractuels en temps de pandémie’ (2020) Sondernummer der Zeitschrift für Schweizerisches Recht 137.
49. Pichonnaz P, Impossibilité et exorbitance (Univ. Fribourg 1997).
50. PuelinckxAH, ‘Frustration, Hardship, Force Majeure, Imprévision, Wegfallder Geschäftsgrundlage, Unmöglichkeit, Changed Circumstances’ (1986) 3 J. Intl Arb 47
51. Richards P, Law of Contract (11th edn Pearson 2013).
52. Schenker F, Die Voraussetzungen und die Folgen des Schuldnerverzugs im Schweizerischen Obligationenrecht (Univ-Verlag 1988).
53. Schwenzer I, Schweizerische Obligationenrecht, Allgemeiner Teil (5th edn Stämpfli 2009).
54. Seçkin Topuz, Türk-Isviçre ve Alman Borçlar Hukukunda Denge Bozulmasi ve Ifa Güçlüğü Durumlarinda Sözleşmeye Müdahale (Yetkin 2009).
55. Seliçi Ö, Özel Hukukta Mücbir Sebep ve Uygulanış Tarzı in Sorumluluk Hukukunda Yeni Gelişmeler III Sempozyumu (İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi 1980) 61.
56. Seliçi Ö, Borçlar Kanununa Göre Sözleşmeden Doğan Sürekli Borç Ilişkilerinin Sona Ermesi (Fakülteler 1977).
57. Serozan R, ‘Karşılıklı Sözleşmelerde Baştan Dayatılmış veya Sonradan Oluşmuş Edimler Arası Dengesizliğin Uyarlama Yoluyla Düzeltilmesi’ in M. Kemal Oğuzman’ın Anısına Armağan (2000) 1013.
58. Serozan R, Borçlar Hukuku Genel Bölüm, Ifa-Ifa Engelleri-Haksiz Zenginleşme (Filiz 2006) Vol 3.
59. Smit H, ‘Frustration of Contract, A Comparative Attempt at Consolidation’ (1958) 58 Columbia L Rev 287.
60. Şahin H, Mücbir Sebep Nedeniyle Borcun Ifa Edilememesi (Onikilevha 2020). Tandoğan H, Türk Mesuliyet Hukuku (2nd edn Vedat 2010).
61. Tekinay SS and Akman S and Burcuoğlu H and Altop A, Borçlar Hukuku Genel Hükümler (Filiz 1993).
62. The Principles Of European Contract Law [“PECL”], accessed 27 February 2021.
63. The Unidroit Principles of International Commercial Contracts [“PICC”], accessed 27 February 2021.
64. Treitel G, ‘Some Comparative Notes on English and American Contract Law’ (2002) 55 Smu L Rev 357. Treitel G, Frustration and Force Majeure (3rd edn Sweet & Maxwell 2014).
65. Tunçomağ K, ‘Borcun İfasında Aşırı Güçlük ve Alman Yargıtayı’ (2011) 1, 7 Marmara Hukuk Araştırmaları Dergisi 87.
66. Uçaryılmaz TŞ, Bona Fides (Dürüstlük Kuralı) (Yetkin 2019).
67. Von Büren B, Schweizerische Obligationenrecht, Allgemeiner Teil (Schulthess 1964).
68. Von Tuhr A and Escher A, Allgemeiner Teil Des Schweizerischen Obligationenrecht (3rd edn Schulthess 1974) Vol.2.
69. Weber RH, OR art. 103 in Berner Kommentar, Schweizerisches Zivilgesetzbuch, Das Obligationenrecht, (Stæmpfli 2002)
70. Whincup MH, Contract Law and Practice: The English System and Continental Comparisons (5th edn Kluwer Law International 2006).
71. Wiegand W, ‘OR art. 119’ in Basler Kommentar zum Schweizerischen Privatrecht, Obligationenrecht (6th edn Helbing Lichtenhahn 2015).
72. Williams T, ‘Restatement of the Law of Contracts of the American Law Institute, Sections 454-469, with Missouri Annotations’ (1933) 18 St Louis L Rev 181.
73. Yünlü S, ‘Küresel Salgının Sözleşmelere Etkisi: Corona Virüsü (Covid-19) Olağanüstü Örneği’ in Covid-19 Salgınının Hukuki Boyutu, Hukukun Tüm Alanlarında Değerlendirmeler (Onikilevha 2020) 323.
74. Zimmermann R, The New German Law Of Obligations (Oxford University Press 2005).
75. Cases Turkish law:
76. TCC General Assembly on the unification of the conflicting judgments (6 May 2016) E. 2015/1, K. 2016/1
77. TCC General Assembly (27 June 2018) E. 2017/90, K. 2018/1259 TCC General Assembly (7 May 2003) E. 2003/13-332, K. 2003/340 TCC General Assembly (28 Avril 2010) E. 2010/15-193, K. 2010/235
78. TCC General Assembly (30 October 2002) E. 2002/13-852, K. 2002/864 TCC 3rd Civil Chamber (4 June 2021) E. 2021/3452 K. 2021/6001 Swiss law:
79. BGE 111 II 433
80. BGE 102 II 262
81. BGE 91 II 474
82. BGE 88 II 283, 291
83. French law:
84. CCass Assemblée plénière (14 Avril 2006) 02-11.168
85. CCass 1ère civ. (30 October 2008) 07-17134
86. CCass soc. (16 May 2012) 10-17.726
87. CCass 3e civ (15 October 2013) 12-23126
88. Common law:
89. Amalgamated Investment & Property Co. Ltd v. John Walker & Sons Ltd (1977) 1 WLR 164
90. Autry v. Republic Productions, Inc. (1947) 30 Cal.2d 144
91. Chandler v. Webster (1904) 1 KB 493
92. Chandris v Isbrandtsen Moller Co Inc (1951) 1 K.B. 240 (20 July 1950) Channel Island Ferries Ltd v Sealink UK Ltd (1988) 1 Lloyd’s Rep 323 Condor v Barron Knights (1966) 1 WLR 87
93. Cutter v. Powell (1795) 6 TR 320
94. Davis Contractors, Ltd. v. Fareham U.D.C. (1956) A.C. 696 (HL) 728
95. Davis v GN Mortgage Corp. (2003) F. Supp. 2d 950
96. Denny, Mott & Dickson Ltd v James B Fraser & Co Ltd (1944) AC 265
97. Eugenia (1964) 1 All ER 161
98. Fibrosa Spolka Akcyjna v Fairbairn Lawson Combe Barbour Ltd [1942] UKHL 4
99. Gamerco SA v ICM/Fair Warning (Agency) Ltd (1995) 1 WLR 1226
100. Herne Bay Steamboat Co. v. Hutton (1903) 2 KB 683
101. Hirji Mulji v Cheong Yue Steamship Co Ltd (1926) AC 497
102. J Lauritzen AS v. Wijsmuller BV (“The Super Servant Two”) (1990) 1 Lloyd’s Rep 1 Joseph Constantine Steamship Line Ltd v Imperial Smelting Corpn Ltd (1942) AC 154 Krell v. Henry (1903) 2 KB 740
103. Maritime National Fish Ltd v Ocean Trawlers (1935) AC 524, PC Metropolitan Water Board v Dick Kerr and Co Ltd (1918) AC 119 Morgan v. Manser (1948) 1 KB 184
104. National Carriers Ltd v Panalpina (Northern) Ltd (1981) A.C. 675
105. Paradine v. Jane, 82. Eng. Rep. 897
106. Pioneer Shipping Ltd v BTP Tioxide Ltd (The Nema) (1982) AC 724
107. Tandarin Aviation Holdings Ltd. v Aero Toy Sore LLC (2010) 2 Lloyd’s Rep 668
108. Taylor v Caldwell (1863) 3 B & S 826, QB
109. Tsakiroglu & Co. Ltd v. Noblee Thorl GmbH (1962) AC 93
110. Walford v Miles (1992) 2 AC 128
111. Walton Harvey Ltd v Walker and Homfrays Ltd (1931) 1 Ch 274