Uluslararası Adalet Divanı Kararları Işığında Bireysel Hakların Diplomatik ve Konsüler Haklar Bağlamında Korunması

Öz

Birlemiş Milletler’in başlıca yargı organı olan Uluslararası Adalet Divanı (UAD veya Divan), küresel çapta hukukun üstünlüğünün tesis edilmesi gayretleriyle, kurulduğundan bu yana insan haklarının korunması konusunda çok önemli katkılarda bulunmuştur. Divan’ın kuruluşundan bu yana çözüme kavuşturduğu birçok davada doğrudan bireylerin hakları ve menfaatleri ile ilgili meseleleri ele aldığı ve 21. yüzyılda bireysel hakların uluslararası hukuk çerçevesinde korunması konusunda daha etkin bir tutuma sahip olma eğilimi göstermeye başladığı söylenebilir. Bu eğilim, 2000’li yılların başından itibaren görülen ve bireylerin adil yargılanma hakkının uluslararası hukuk çerçevesinde korunması açısından çok önemli bir yere sahip olan bazı konsüler hakların güvence altına alınmasına ilişkin bir dizi davada verilen gözlemlenmektedir. Bu kararlar kronolojik sırasıyla LaGrand, Avena ve Diğerleri ve UAD’nin en güncel kararlarından biri olan 2019 tarihli Jadhav Kararı’dır. Bu makalede söz konusu eğilime işaret edebilmek için söz konusu davalar sırasıyla detaylı bir şekilde incelenmektedir. Özellikle, son bölümde yer alan Jadhav Kararı’nın önceki emsal davalarda verilen kararların ötesine geçen yönlerine ışık tutulmaktadır. Böylece, bu makale ile Divan’ın bireysel hakları aktif bir şekilde koruma hususunda sergilediği gelişimin ilgili davaların mukayeseli bir şekilde ele alınması yöntemiyle ortaya konması hedeflenmektedir.

Anahtar Kelimeler

• LaGrand Kararı
• Avena Kararı
• Jadhav Kararı
• 1963 tarihli Konsolosluk İlişkileri Hakkında Viyana Sözleşmesi
• Uluslararası Adalet Divanı ve İnsan Hakları
• Diplomatik ve Konsüler Haklar
• Bireysel Haklar.

International Court of Justice Judgments on the Protection of Individual Rights in the Context of Diplomatic and Consular Rights

Öz

The International Court of Justice (ICJ), the main judicial body of the United Nations, has contributed significantly to the protection of human rights in its efforts to build up the rule of law on a global scale. The ICJ has dealt with issues directly related to the rights and interests of individuals in cases brought before it, and in the 21st century, began to endorse a more active approach in the protection of individual rights. This is apparent in several judgments since the early 2000s on the protection of certain consular rights. The relevant cases are LaGrand, Avena and Others, and Jadhav, the latter being one of the most recent judgments of the ICJ. In this article, these cases are examined in detail, to illustrate the abovementioned tendency of the ICJ. In particular, the different and more progressive aspects of the Jadhav Judgment compared to the LaGrand and Avena Judgments are highlighted. The main aim of this article is to prove the evolving approach of the ICJ in terms of actively protecting individual rights, through a comparison of three similar cases where it dealt with the violation of the same individual rights.

Anahtar Kelimeler

• LaGrand Case
• Avena Case
• Jadhav Case
• the Vienna Convention on Consular Relations
• International Court of Justice and Human Rights
• diplomatic and consular Rights
• individual rights

Kaynakça

1. Aceves, William ‘Avena and Other Mexican Nationals’ (2003) 97(4) The American Journal of International Law 923. google scholar
2. Baetens, Freya ‘The International Court of Justice renders its judgment in the Jadhav case (India v. Pakistan)’ (EjilTalk, 18 Temmuz 2019) Erişim Tarihi 16 Mayıs 2021. google scholar
3. Buchan, Russell and Navarrete, Inaki ‘The Jadhav Judgment: Espionage, Carve-Outs and Customary Exceptions’ (EjilTalk, 8 Ağustos 2019) Erişim Tarihi 1 Mayıs 2021. google scholar
4. Buys Galway, Cindy ‘REFLECTIONS ON THE 50TH ANNIVERSARY OF THE VIENNA CONVENTION ON CONSULAR RELATIONS’, (2013) 38 Southern Illinois University Law Journal 57. google scholar
5. Buys, Cindy ‘Reflections on the 50th Anniversary of the Vienna Convention on Consular Relations’, (2014) 38 S ILL U L J 57. google scholar
6. Crook John R, ‘The International Court of Justice and Human Rights’ (2004) 1 Nw J Int’l Hum Rts 2. google scholar
7. Das, Sagnik and Nargas, Aarushi, ‘Mapping the Jadhav Dispute at the World Court: Evaluating India and Pakistan’s Arguments’ (2017) 48(1) California Western International Law Journal 35. google scholar
8. Drinan, Cara H ‘Article 36 of the Vienna Convention on Consular Relations: Private Enforcement in American Courts after LaGran’ (2002) 54 STAN L REV 1303. google scholar

9. Garditz, Klaus Ferdinand, ‘Article 36, Vienna Convention on Consular Relations - treaty interpretation and enforcement - International Court of Justice - fair trial - suppression of evidence’ (2007) 101(3) American Journal of International Law 499. google scholar
10. Ghandhi, Sandy ‘Human Rights and the International Court of Justice The Ahmadou Sadio Diallo Case’ (2011) 11(3) Human Rights Law Review 527. google scholar
11. Gowlland-Debbas, Vera ‘The ICJ and the challenges of human rights law’ in M Andenas and E Bjorge (eds), A Farewell to Fragmentation: Reassertion and Convergence in International Law (Studies on International Courts and Tribunals) (Cambridge University Press 2005). google scholar
12. Hoppe, Carsten ‘Implementation of LaGrand and Avena in Germany and the United States: Exploring a Transatlantic Divide in Search of a Uniform Interpretation of Consular Rights’ (2007) 18(2) EJIL 317. google scholar
13. Janis, Mark ‘Individuals and the International Court’ in AS Muller and others (eds), The International Court of Justice Its Future Role after Fifty Years, (Kluwer Law International, 1997). google scholar
14. Javed, Kashif ‘Right of Consular Access under the Vienna Convention Has No Exception: A Critique of Jadhav Case (India v. Pakistan)’ (2019) 50(74) Journal of Law and Society 64. google scholar
15. Jennings, Robert ‘The LaGrand Case’ (2002) 1 The Law and Practice of International Courts and Tribunals 13. google scholar
16. Kadish, Mark J ‘Article 36 of the Vienna Convention on Consular Relations: A Search for the Right to Consul’ (1197) 18 MICH J INT’L L 565. google scholar
17. Kattan, Victor ‘Jadhav Case (India v. Pakistan)’ (2014) 114(2) American Journal of International Law 281. google scholar
18. Lee, Luke T and Quigley, John Consular Law and Practice (3nd ed, OUP 2008) 49. google scholar
19. Lowe, Vaughan and Fitzmaurice, Malgosia Fifty Years of the International Court of Justice (Cambridge University Press 1996). google scholar
20. Brown, Chester A Common Law of International Adjudication (OUP 2007) 209. google scholar
21. Mennecke, Martin and Tams, Christian J ‘Lagrand Case (Germany v United States of America)’ (2002) 51(2) The International and Comparative Law Quarterly 449. google scholar
22. Omer, Reema ‘Beyond “Winners” and “Losers”: Understanding the International Court of Justice’s Judgment in the Jadhav Case’ (Opiniojuris, 31 Temmuz 2019) Erişim Tarihi 16 Mayıs 2021. google scholar
23. Peters, Anne Beyond Human Rights: The Legal Status of the Individual in International Law (Cambridge Studies in International and Comparative Law) (Cambridge University Press 2016). google scholar
24. Quigley, John ‘Vienna Convention on Consular Relations: In Retrospect and Into the Future’ (2014) 38 S ILL U L J 2. google scholar
25. Schafer, Raphael and Bagchi, Kanad ‘Reflections on the International Court of Justice Decision in the Jadhav Case (India v. Pakistan): Part I’ (Opiniojuris, 25 Temmuz 2019) Erişim Tarihi 10 Mayıs 2021. google scholar
26. Schafer, Raphael and Bagchi, Kanad ‘Reflections on the International Court of Justice Decision in the Jadhav Case (India v. Pakistan): Part II’ (Opiniojuris, 25 Temmuz 2019) Erişim Tarihi 16 Mayıs 2021. google scholar
27. Simma, Bruno and Hoppe, Carsten, ‘From LaGrand and Avena to Medellin - A Rocky Road toward Implementation’ (2005) 14(1) TUL J INT’l & COMP L 7. google scholar
28. Tams, Christian J ‘Consular Assistance: Rights, Remedies and Responsibility: Comments on the ICJ’s Judgment in the LaGrand Case’ (2002) 13(5) EJIL 1257. google scholar
29. Tams, Christian J “Recognizing Guarantees and Assurances of Non-Repetition: LaGrand and the Law of State Responsibility” (2002) 27 YALE J INT’l L 441. google scholar
30. Tinta, Monica Feria ‘Due Process and the Right to Life in the Context of the Vienna Convention on Consular Relations: Arguing the LaGrand Case’ (2001) 12(2) EJIL 363. google scholar
31. Tisne, Philip ‘The ICJ and Municipal Law: The Precedential Effect of the Avena and Lagrand Decisions in U.S. Courts’ (2005) 29(4) Fordham International Law Journal 865. google scholar
32. Vicuna, Fransisco Orrego ‘Individuals and Non-State Entities before International Courts and Tribunals’ (2001) 5 Max Planck Yearbook of United Nations Law 53. google scholar
33. Warren, Mark ‘Rendered Meaningless? Security Detentions and the Erosion of Consular Access Rights’ (2014) 38 S ILL U L J 27. google scholar
34. ‘Agreement on Consular Access Between the Government of the Islamic Republic of Pakistan and the Government of the Republic of India’ (2008) Erişim Tarihi 22 Nisan 2021. google scholar
35. Birleşmiş Milletler, ‘United Nations Conference on Consular Relations’ (1963) Erişim Tarihi 10 Nisan 2021. google scholar
36. BM Medeni ve Siyasal Haklar Sözleşmesi (16 Aralık 1966) 999 UNTS 171. google scholar
37. Konsolosluk İlişkileri Hakkında Viyana Sözleşmesi, 19 Mart 1963. google scholar
38. Pakistan Army Act (1952) m 133B. google scholar
39. U.N. Conference on Consular Relations, Summary Records of Plenary Meetings and of the Meetings of the First and Second Committees (15 Mart 1963) 338 U.N. Doc. A/CONF.25/6. google scholar
40. U.N. Conference on Consular Relations, Summary Records of Plenary Meetings and of the Meetings of the First and Second Committees 338, U.N. Doc. A/CONF.25/6 (Vol. I) (Mar. 15, 1963). google scholar
41. U.N. Human Rights Committee, General Comment No 32 (23 Ağustos 2007) U.N. Doc. CCPR/C/GC/32. google scholar
42. Uluslararası Hukuk Komisyonu’nun Devletlerin Haksız Fiillerinden Kaynaklanan Sorumluluğuna İlişkin Taslak Maddeleri (2001) < https://legal.un.org/ilc/texts/instruments/english/draft_articles/9_6_2001.pdf> Erişim Tarihi 1 Mayıs 2021. google scholar
43. Viyana Andlaşmalar Hukuku Sözleşmesi (23 Mayıs 1969) 1155 UNTS 33. google scholar
44. Ulusal ve Uluslararası Mahkeme Kararları google scholar
45. Avena Kararı 2004 Erişim Tarihi 18 Nisan 2021. google scholar
46. Avena Kararı İhtiyati Tedbir Kararı (2003) < https://www.icj-cij.org/en/case/128/provisional-measures> Erişim Tarihi 30 Nisan 2021. google scholar
47. Castillo Petruzzi et al. v. Peru, (30 Mayıs 1999) Inter-Am Ct H R (ser C) No 52. google scholar
48. Chorzow Factory Kararı (1927) PCIJ Rep Series A No 17. google scholar
49. Findlay v. UK App No 22107/93 (ECHR, 1997). google scholar
50. Inter-American Court of Human Rights, ‘16 Numaralı Danışma Görüşü’ (1999) Erişim Tarihi 16 Nisan 2021. google scholar
51. Inter-American Court of Human Rights, ‘16 Numaralı Danışma Görüşü’ (1999), Trindade’nin Tamamlayıcı Görüşü. google scholar
52. Jadhav Kararı 2019 Erişim Tarihi 21 Nisan 202. google scholar
53. Jadhav Kararı İhtiyati Tedbir Kararı (2017) Erişim Tarihi 2 Mayıs 2021. google scholar
54. Jadhav Kararı, Oral Submissions-India (2019) < https://www.icj-cij.org/public/files/case-related/168/168-20190717-JUD-01-00-EN.pdf > Erişim Tarihi 14 Mayıs 2021. google scholar
55. Jadhav Kararı, Written Submissions-Pakistan (2017) Erişim Tarihi 17 Mayıs 2021. google scholar
56. Jadhav Kararı, Yargıç Cançado Trindade’nin Ayrık Görüşü (2019) < https://www.icj-cij.org/public/files/case-related/168/168-20190717-JUD-01-01-EN.pdf> Erişim Tarihi 18 Mayıs 2021. google scholar
57. Jadhav Kararı, Yargıç Jillani’nin Karşı Oy Görüşü (2019) Erişim Tarihi 2 Mayıs 2021. google scholar
58. Jadhav Kararı, Yargıç Robinson’un Ayrık Görüşü (2019) Erişim Tarihi 19 Mayıs 2021. google scholar
59. Korfu Kanalı Kararı (Birleşik Krallık v Arnavutluk) (Esas) [1949] ICJ Rep 4. google scholar
60. LaGrand Kararı 2001 (Yargıç Oda Karşı Oy Görüş) Erişim Tarihi 15 Nisan 2021 para. 19. google scholar
61. LaGrand Kararı 2001 (Yargıç Shi Karşı Oy Görüş) Erişim Tarihi 15 Nisan 2021. google scholar
62. LaGrand Kararı 2001 < https://www.icj-cij.org/public/files/case-related/104/104-20010627-JUD-01-00-EN. pdf> Erişim Tarihi 11 Nisan 2021. google scholar
63. Pakistan Yüksek Mahkemesi, Said Zaman Khan et al v Federation of Pakistan (29 Ağustos 2016) Civil Petition No 842 of 2016. google scholar
64. Law Office of Ghazi Suleiman v Sudan (29 Mayıs 2003) Erişim Tarihi 17 Mayıs 2021. google scholar