Araştırma Makalesi

Türkiye’de Enflasyonun Sosyoekonomik Yansımaları: Şans Oyunları Vergisi Perspektifinden Bir Analiz

Cilt: 12 Sayı: 2 13 Ağustos 2025
PDF İndir
EN TR

Türkiye’de Enflasyonun Sosyoekonomik Yansımaları: Şans Oyunları Vergisi Perspektifinden Bir Analiz

Öz

Bu çalışmada, Türkiye ekonomisinde 2005–2024 dönemine ait çeyreklik veriler kullanılarak, enflasyon ile şans oyunları vergi gelirleri arasındaki uzun dönemli ilişki ampirik olarak incelenmektedir. Çalışmanın temel amacı, enflasyonist baskıların bireylerin ekonomik karar alma süreçlerini nasıl etkilediğini ortaya koymak ve bu davranışsal yönelimin kamu maliyesine yansıyan vergisel boyutunu analiz etmektir. Literatürde, özellikle ekonomik kriz ve belirsizlik dönemlerinde bireylerin geleneksel gelir ve tasarruf yollarının dışına çıkarak kısa vadeli ve yüksek risk içeren kazanç arayışlarına yöneldiği sıklıkla ifade edilmektedir. Bu çerçevede, düşük gelirli grupların şans oyunlarına daha fazla eğilim gösterdiği, bu davranışın ise yalnızca bireylerin psikolojileriyle değil, aynı zamanda makroekonomik koşullarla şekillendiği vurgulanmaktadır. Bu çalışmada, söz konusu eğilim şans oyunları vergisi üzerinden değerlendirilmiş; bu bağlamda, yapısal kırılmaların etkisini dikkate alabilen Fourier yaklaşımıyla genişletilmiş eşbütünleşme testi kullanılmıştır. Analiz sonuçları, enflasyon ile şans oyunları vergi gelirleri arasında uzun dönemli, pozitif ve istatistiksel olarak anlamlı bir eşbütünleşme ilişkisinin bulunduğunu ortaya koymaktadır. Ayrıca Fourier dönüşümüne dayalı bileşenlerin anlamlılığı, analiz dönemi boyunca yaşanan ekonomik dalgalanmaların bu ilişki üzerinde belirleyici rol oynadığını göstermektedir. Ek olarak, hata düzeltme modelinden elde edilen bulgular, kısa dönemli sapmaların zaman içinde dengelendiğini ve sistemin uzun dönemli denge düzeyine yöneldiğini ortaya koymaktadır. Bu kapsamda elde edilen bulgular, enflasyonun bir makroekonomik gösterge olmanın ötesinde, bireylerin ekonomik davranış kalıplarını dönüştüren ve dolaylı yoldan kamu maliyesi üzerinde etkili olan çok boyutlu bir toplumsal dinamik olduğunu ortaya koymaktadır. JEL Classification : C22 , E31 , H24

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Abdullayeva, R., & Zeynallı, E. (2025). Assessment of the impact of inflation on the social welfare in the Republic of Azerbaijan. Journal of Health and Social Welfare Research, 7(1), 96-112. https://doi.org/10.55050/sarad.1593428 google scholar
  2. Abel, S. (2016). Social challenges of hyperinflation: A case of health and education in Zimbabwe, 2000–08. G. Kararach & R. O. Otieno (Eds.), In Economic management in a hyperinflationary environment: The political economy of Zimbabwe, 1980–2008 (pp. 441-464). Oxford: Oxford Academic. https://doi.org/10.1093/acprof:oso/9780198747505.003.0018 google scholar
  3. Ahmad, N.R. (2024). Exploring the impact of inflation on Pakistani society: Challenges, causes, and long-term consequences for economic stability and social well-being. Advance Journal of Econometrics and Finance, 2(4), 18-26. google scholar
  4. Akee, R.K., Spilde, K.A., & Taylor, J.B. (2015). The Indian gaming regulatory act and its effects on American Indian economic development. The Journal of Economic Perspectives, 29(3), 185–208. https://doi.org/10.1257/jep.29.3.185 google scholar
  5. Akinkunmi, M.A. (2017). Drivers of lottery revenue: Empirical evidence from Lagos State. International Journal of Social Science and Economic Research, 2(1), 2033-2062. google scholar
  6. Anafo, S.A., & Naatu, V.A.K.F. (2014). The impact of inflation on the standard of living: A case study of Navrongo in the upper east region of Ghana. Methodology, 6(29), 106-115. google scholar
  7. Banerjee, P., Arčabić, L., & Lee, H. (2017). Fourier ADL cointegration test to approximate smooth breaks with new evidence from crude oil market. Economic Modelling, 67, 114-124. https://doi.org/10.1016/j.econmod.2016.11.004 google scholar
  8. Béland, D., Cantillon, B., Greve, B., Hick, R., & Moreira, A. (2024). Understanding the inflation and social policy nexus. Social Policy and Society, 23(1), 149-162. https://doi.org/10.1017/S1474746423000349 google scholar

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Maliye Politikası

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

13 Ağustos 2025

Gönderilme Tarihi

10 Mayıs 2025

Kabul Tarihi

8 Haziran 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 12 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Öksüz, M. (2025). Türkiye’de Enflasyonun Sosyoekonomik Yansımaları: Şans Oyunları Vergisi Perspektifinden Bir Analiz. İktisat Politikası Araştırmaları Dergisi, 12(2), 362-384. https://doi.org/10.26650/JEPR1696592
AMA
1.Öksüz M. Türkiye’de Enflasyonun Sosyoekonomik Yansımaları: Şans Oyunları Vergisi Perspektifinden Bir Analiz. JEPR. 2025;12(2):362-384. doi:10.26650/JEPR1696592
Chicago
Öksüz, Mehmet. 2025. “Türkiye’de Enflasyonun Sosyoekonomik Yansımaları: Şans Oyunları Vergisi Perspektifinden Bir Analiz”. İktisat Politikası Araştırmaları Dergisi 12 (2): 362-84. https://doi.org/10.26650/JEPR1696592.
EndNote
Öksüz M (01 Ağustos 2025) Türkiye’de Enflasyonun Sosyoekonomik Yansımaları: Şans Oyunları Vergisi Perspektifinden Bir Analiz. İktisat Politikası Araştırmaları Dergisi 12 2 362–384.
IEEE
[1]M. Öksüz, “Türkiye’de Enflasyonun Sosyoekonomik Yansımaları: Şans Oyunları Vergisi Perspektifinden Bir Analiz”, JEPR, c. 12, sy 2, ss. 362–384, Ağu. 2025, doi: 10.26650/JEPR1696592.
ISNAD
Öksüz, Mehmet. “Türkiye’de Enflasyonun Sosyoekonomik Yansımaları: Şans Oyunları Vergisi Perspektifinden Bir Analiz”. İktisat Politikası Araştırmaları Dergisi 12/2 (01 Ağustos 2025): 362-384. https://doi.org/10.26650/JEPR1696592.
JAMA
1.Öksüz M. Türkiye’de Enflasyonun Sosyoekonomik Yansımaları: Şans Oyunları Vergisi Perspektifinden Bir Analiz. JEPR. 2025;12:362–384.
MLA
Öksüz, Mehmet. “Türkiye’de Enflasyonun Sosyoekonomik Yansımaları: Şans Oyunları Vergisi Perspektifinden Bir Analiz”. İktisat Politikası Araştırmaları Dergisi, c. 12, sy 2, Ağustos 2025, ss. 362-84, doi:10.26650/JEPR1696592.
Vancouver
1.Mehmet Öksüz. Türkiye’de Enflasyonun Sosyoekonomik Yansımaları: Şans Oyunları Vergisi Perspektifinden Bir Analiz. JEPR. 01 Ağustos 2025;12(2):362-84. doi:10.26650/JEPR1696592