Radyoterapiye bağlı “bystander” etki: Oluşum mekanizmaları ve potansiyel klinik yansımalar

Cilt: 22 Sayı: 3 1 Nisan 2007
  • Erkan Topkan
  • Melek Nur Yavuz
  • Ali Aydın Yavuz
PDF İndir
EN TR

Radyoterapiye bağlı “bystander” etki: Oluşum mekanizmaları ve potansiyel klinik yansımalar

Öz

Günümüzde, genel radyobiyoloji anlayışına bir yenilik olarak, radyasyona maruz kalmamış komşu veya uzak hücre gruplarında da radyasyona maruz kalmış olanlara benzer biyolojik etkilerin görüldüğüne dair giderek artan miktarda kanıt oluşmaya başlamıştır. Bystander etki olarak adlandırılan bu etkiler deneysel olarak geniş bir hücre grubunda çekirdek ve sitoplazma radyasyon maruziyeti sonrasında görülebilmektedir. Bystander e tki sonucunda sağlam hücre gruplarında da bazı önemli genetik değişiklikler söz konusu olduğundan bu etkilerin karsinogenez açısından önemi de cevap bekleyen sorulardandır. Bystander etki oluşum mekanizmaları tam olarak bilinmese de hücre zarında bulunan gap junction'lar ve lipid boşlukların yanı sıra radyasyona maruz kalmış hücreler tarafından salınan parakrin ve endokrin faktörlerin rolü üzerinde durulmaktadır. Bu yazıda radyobiyolojinin yeni bir alanı olan bystander etkinin temel oluşum mekanizmalarından potansiyel klinik uygulamalarına kadar olan yeni literatür bilgilerinin özetlenmesi amaçlandı.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. 1. Nagasawa H, Little JB. Induction of sister chromatid exchanges by extremely low doses of alpha-particles. Cancer Res 1992;52(22):6394-6.
  2. 2. Snyder AR. Review of radiation-induced bystander effects. Hum Exp Toxicol 2004;23(2):87-9.
  3. 3. Deshpande A, Goodwin EH, Bailey SM, Marrone BL, Lehnert BE. Alpha-particle-induced sister chromatid exchange in normal human lung fibroblasts: evidence for an extranuclear target. Radiat Res 1996;145(3):260-7.
  4. 4. Lorimore SA, Kadhim MA, Pocock DA, Papworth D, Stevens DL, Goodhead DT, et al. Chromosomal instability in the descendants of unirradiated surviving cells after alpha-particle irradiation. Proc Natl Acad Sci U S A 1998;95(10):5730-3.
  5. 5. Mothersill C, Seymour C. Medium from irradiated human epithelial cells but not human fibroblasts reduces the clonogenic survival of unirradiated cells. Int J Radiat Biol 1997;71(4):421-7.
  6. 6. Mothersill C, Seymour CB. Cell-cell contact during gamma irradiation is not required to induce a bystander effect in normal human keratinocytes: evidence for release during irradiation of a signal controlling survival into the medium. Radiat Res 1998;149(3):256-62.
  7. 7. Seymour CB, Mothersill C. Delayed expression of lethal mutations and genomic instability in the progeny of human epithelial cells that survived in a bystander-killing environment. Radiat Oncol Investig 1997;5(3):106-10.
  8. 8. Azzam EI, de Toledo SM, Gooding T, Little JB. Intercellular communication is involved in the bystander regulation of gene expression in human cells exposed to very low fluences of alpha particles. Radiat Res 1998;150(5):497-504.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

-

Yazarlar

Erkan Topkan Bu kişi benim

Melek Nur Yavuz Bu kişi benim

Ali Aydın Yavuz Bu kişi benim

Yayımlanma Tarihi

1 Nisan 2007

Gönderilme Tarihi

16 Ağustos 2014

Kabul Tarihi

-

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2007 Cilt: 22 Sayı: 3

Kaynak Göster

APA
Topkan, E., Yavuz, M. N., & Yavuz, A. A. (2007). Radyoterapiye bağlı “bystander” etki: Oluşum mekanizmaları ve potansiyel klinik yansımalar. Türk Onkoloji Dergisi, 22(3), 146-152. https://izlik.org/JA36RN96DH
AMA
1.Topkan E, Yavuz MN, Yavuz AA. Radyoterapiye bağlı “bystander” etki: Oluşum mekanizmaları ve potansiyel klinik yansımalar. Türk Onkoloji Dergisi. 2007;22(3):146-152. https://izlik.org/JA36RN96DH
Chicago
Topkan, Erkan, Melek Nur Yavuz, ve Ali Aydın Yavuz. 2007. “Radyoterapiye bağlı ‘bystander’ etki: Oluşum mekanizmaları ve potansiyel klinik yansımalar”. Türk Onkoloji Dergisi 22 (3): 146-52. https://izlik.org/JA36RN96DH.
EndNote
Topkan E, Yavuz MN, Yavuz AA (01 Nisan 2007) Radyoterapiye bağlı “bystander” etki: Oluşum mekanizmaları ve potansiyel klinik yansımalar. Türk Onkoloji Dergisi 22 3 146–152.
IEEE
[1]E. Topkan, M. N. Yavuz, ve A. A. Yavuz, “Radyoterapiye bağlı ‘bystander’ etki: Oluşum mekanizmaları ve potansiyel klinik yansımalar”, Türk Onkoloji Dergisi, c. 22, sy 3, ss. 146–152, Nis. 2007, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA36RN96DH
ISNAD
Topkan, Erkan - Yavuz, Melek Nur - Yavuz, Ali Aydın. “Radyoterapiye bağlı ‘bystander’ etki: Oluşum mekanizmaları ve potansiyel klinik yansımalar”. Türk Onkoloji Dergisi 22/3 (01 Nisan 2007): 146-152. https://izlik.org/JA36RN96DH.
JAMA
1.Topkan E, Yavuz MN, Yavuz AA. Radyoterapiye bağlı “bystander” etki: Oluşum mekanizmaları ve potansiyel klinik yansımalar. Türk Onkoloji Dergisi. 2007;22:146–152.
MLA
Topkan, Erkan, vd. “Radyoterapiye bağlı ‘bystander’ etki: Oluşum mekanizmaları ve potansiyel klinik yansımalar”. Türk Onkoloji Dergisi, c. 22, sy 3, Nisan 2007, ss. 146-52, https://izlik.org/JA36RN96DH.
Vancouver
1.Erkan Topkan, Melek Nur Yavuz, Ali Aydın Yavuz. Radyoterapiye bağlı “bystander” etki: Oluşum mekanizmaları ve potansiyel klinik yansımalar. Türk Onkoloji Dergisi [Internet]. 01 Nisan 2007;22(3):146-52. Erişim adresi: https://izlik.org/JA36RN96DH