Bilinçli Farkındalık Temelli Kognitif Terapi Programının Bireylerin Depresif Belirti Düzeyleri Üzerine Etkisi

Öz

Bu çalışma bilinçli farkındalık temelli kognitif terapi programının bireylerin depresif belirti düzeyleri üzerine etkisini saptamak amacıyla hazırlanmıştır. Katılımcıların depresif semptom düzeylerini belirlemek amacıyla Beck tarafından geliştirilen “Beck Depresyon Ölçeği” uygulanmıştır. Ölçme araçları uygulama öncesinde ön test, uygulamanın bitiminde ise son test uygulanmıştır. Araştırmada katılımcılara 8 oturumdan oluşan 90 dakika süren bir program uygulanmıştır. Tek grup öntest-sontest kontrol grupsuz desenin kullanıldığı çalışmada veriler; eşleştirilmiş iki grup t testi (paired samples t-test) ile çözümlenmiştir. Ya- pılan analizler katılımcıların depresyon puanlarının anlamlı düzeyde azaldığını göstermiştir. 

Anahtar Kelimeler

• Bilinçli Farkındalık, Kognitif Terapi, Depresyon

The Effects Of Mindfulness Based Cognitive Therapy Program On Depressive Symptoms Of Individuals

Öz

The purpose of this study is to determine effectiveness of mindfulness technique on the basis of cognitive therapy considering depression level of individuals. The ‘Beck Depression Inventory’ was used in order to determine the depressive symptoms of individuals. Pre-test and post-test were applied to measure the depression level of participants. The program consists 8 sessions lasting 90 minutes. The study consists of one group pre-test and one group post-test without control group study design and paired samples t-test was used to analyze the data. Results indicated that depressive symptoms of participants significantly decreased regarding depression scores

Anahtar Kelimeler

• Mindfulness, Cognitive Therapy, Depression

Kaynakça

1. Arkar, H. (1992). Beck’in depresyon modeli ve bilişsel terapisi Düşünen Adam: Psikiyatri ve Nörolojik Bilimler Dergisi. 5(1-3), 37-40.
2. Baer, R.A (2007) Mindfulness, assessment, and transdiagnostic processes. Psychol Inq, 18, 238-271.
3. Beck, A. T., Ward, C. ve Mendelson, M. (1961). Beck depression inventory (BDI). Arch Gen Psychiatry, 4(6), 561-571.
4. Bishop, S. R., Lau, M., Shapiro, S., Carlson, L., Anderson, N. D., Carmody, J. ve Devins, G. (2004). Mindfulness: A proposed operational definition. Clinical Psychology: Science and Practice, 11(3), 230-241.
5. Brown, K. W. ve Ryan, R. M. (2003). The benefits of being present: mindfulness and its role in psychological well-being. Journal of Personality and Social Psychology, 84(4), 822.
6. Cahn, B. R. ve Polich, J. (2006). Meditation states and traits: EEG, ERP, and neuroimaging studies. Psychological Bulletin, 132(2), 180-211.
7. Cash, M. ve Whittingham, K. (2010). What facets of mindfulness contribute to psychological well-being and depressive, anxious, and stress-related symptomatology? Mindfulness, 1(3), 177-182.
8. Cooper, M. L., Frone, M. R., Russell, M. ve Mudar, P. (1995). Drinking to regulate positive and negative emotions: a motivational model of alcohol use. Journal of Personality and Social Psychology, 69(5), 990-1005.

9. Çatak, P. D. ve Ögel, K. (2010). Farkındalık Temelli Terapiler ve Terapötik Süreçler. Klinik Psikiyatri, 13, 85-91.
10. Davis, D. M. Ve Hayes, J. A. (2011). What are the benefits of mindfulness? A practice review of psychotherapy - related research. Psychotherapy, 48(2), 198.
11. Davison, G. ve Neale, J. (2004). Anormal Psikolojisi. İ. Dağ (Çev. Ed.), Ankara: Türk Psikologlar Derneği Yayınları.
12. Hayes, S. C., Luoma, J. B., Bond, F. W., Masuda, A. ve Lillis, J. (2006). Acceptance and commitment therapy: Model, processes and outcomes.Behaviour Research and Therapy, 44(1), 1-25.
13. Hisli, N. (1988). Beck Depresyon Envanteri’nin geçerliği üzerine bir çalışma. Psikoloji dergisi, 6(22), 118-122.
14. Johnson, C. ve Larson, R. (1982). Bulimia: An analysis of moods and behavior. Psychosomatic Medicine, 44(4), 341-351.
15. Kabat‐Zinn, J. (2003). Mindfulness‐based interventions in context: past, present, and future. Clinical Psychology: Science and Practice, 10(2), 144-156.
16. Kabat-Zinn, J. ve Hanh, T. N. (2009). Full catastrophe living: Using the wisdom of your body and mind to face stress, pain, and illness. Delta.
17. Kabat-Zinn, J.,Lipworth, L. ve Burney, R. (1985). The clinical use of mindfulness meditation for the self-regulation of chronicpain. Journal of Behavioral Medicine, 8(2), 163-190.
18. Karasar, N. (2014). Bilimsel araştırma yöntemi. (26.baskı). Ankara: Nobel Yayınevi.
19. Kenny, M. A. ve Williams, J. M. G. (2007). Treatment-resistant depressed patients show a good response to mindfulness-based cognitive therapy. Behaviour Research Hand Therapy, 45(3), 617-625.
20. Köroğlu, E. (2003). Depresyon Nedir? Nasıl Başedilir? Ankara: HYB Yayınları.
21. Lutz, A.,Slagter, H. A., Dunne, J. D. ve Davidson, R. J. (2008). Attention regulation and monitoring in meditation.Trends in cognitive sciences, 12(4), 163-169.
22. Mennin, D. S., Heimberg, R. G., Turk, C. L. ve Fresco, D. M. (2005). Preliminary evidence for an emotion dysregulation model of generalized anxiety disorder. Behaviour Research and Therapy, 43(10), 1281-1310.
23. Özyeşil, Z. (2011). Özanlayış ve Bilinçli Farkındalık. Ankara: Maya Akademi Yayıncılık.
24. Özyeşil, Z. ve Ögel, K. (2013) The Effects of a Mindfulness and Acceptance Based (Education) Program on University Students’ Perceived Stress and Test Anxiety. Oral presentation. First International Conference on Mindfulness (ICM), Sapienza University of Rome, May 8-12.
25. Sayar, K. (2009). Ruh Hali. İstanbul: Timaş Yayınları.
26. Teasdale, J. D., Segal, Z. V., Williams, J. M. G., Ridgeway, V. A., Soulsby, J. M. ve Lau, M. A. (2000). Prevention of relapse/recurrence in major depression by mindfulness- based cognitive therapy. Journal of Consulting and Clinical Psychology, 68(4), 615- 623.
27. Valentine, E. R. ve Sweet, P. L. (1999). Meditation and attention: A comparison of the effects of concentrative and mindfulness meditation on sustained attention. Mental Health, Religion & Culture, 2(1), 59-70.
28. Williams, J. M. G. (2008). Mindfulness, depression and modes of mind. Cognitive Therapy and Research, 32(6), 721-733.
29. Williams, J. M., Russell, I., Crane, C., Russell, D., Whitaker, C., Duggan, D. ve Silverton, S. (2010). Staying well after depression: trial design and protocol. BMC Psychiatry, 10(1), 23.
30. Yalom, İ. D. (2006). Depresyon Terapisi. (Çev. Y. Engin). İstanbul: Prestij Yayıncılık.
31. Zvolensky, M. J., Solomon, S. E., McLeish, A. C., Cassidy, D., Bernstein, A., Bowman, C. J. ve Yartz, A. R. (2006). Incremental validity of mindfulness‐based attention irelation to the concurrent prediction of anxiety and depressive symptomatology and perceptions of health. Cognitive Behaviour Therapy, 35(3), 148-158.