-

Öz

Football which had been just an sportive event up to the mid of 80’s has undergone a process of industrialization since the beginning of 90’s. Due to the quick spread of the concrete effects of added value which came out because of the industrial football, the financial and managerial analysis of football clubs having great amount of budget took center stage.In this study,, the relation between the sportive success on national and international level which belongs to the professional football clubs’ branch offices having a large scale budget in Turkey, and financial performance of the incorporated companies belonging to the sport clubs treated in the sport services in İstanbul Stock Exchange is presented here with the help of artificial neural networks.The main and common problems of the football clubs were ascertained and solution proposals were put forward.

Anahtar Kelimeler

• Football industry, sporting success, financial performance measurement

FUTBOL ENDÜSTRİSİNDE SPORTİF BAŞARI İLE FİNANSAL PERFORMANS ARASINDAKİ İLİŞKİNİN ANALİZİ VE TÜRKİYE UYGULAMASI

Öz

1980’li yılların ortasına kadar sadece bir spor oyunundan ibaret olan futbol 1990’ların başından itibaren endüstrileşme sürecine girmiştir. Endüstriyel futbolun yarattığı katma değerin somut etkilerinin hızla yayılması ile yüksek bütçelere sahip futbol kulüplerinin finansal ve yönetimsel analizi ön plana çıkmaktadır. Bu çalışmada, Türkiye’de büyük ölçekli bütçeye sahip olan spor kulüplerinin profesyonel futbol şubelerine ait ulusal ve uluslararası düzeyde sportif başarılar ile Borsa İstanbul’da spor hizmetleri sektöründe işlem gören spor kulüplerine ait anonim şirketlerin finansal performansı arasındaki ilişki yapay sinir ağları modeli yardımıyla ortaya konulmuştur. Futbol kulüplerinin başlıca sorunları tespit edilerek çözüm önerileri sunulmuştur.

Anahtar Kelimeler

• Futbol endüstrisi, sportif başarı, finansal performans ölçümü

Kaynakça

1. AKCAN, Ahmet ve Cem KARTAL;(Temmuz, 2011), “İMKB Sigorta Endeksini Oluşturan Şirketlerin Hisse Senedi Fiyatlarının Yapay Sinir Ağları İle Tahmini”, Muhasebe ve Finansman Dergisi, ss.27-40.
2. BERUMENT Hakan ve Eray M.YÜCEL;(2005), “Long Live Fenerbahçe: The Production Boosting Effect of Football”, Journal of Economic Psychology,(26), ss.842-861.
3. BİBİ, Haim Nutman, Amir, SHOSEYOV David,SHALOM, Mendel, PELED, Ronit ,Kivity SHMUEL, Nutman JACOB;(2002) “Prediction of Emergency Department Visits for Respiratory Symptoms Using an Artificial Neural Network”, Chest Journal, 122(5),ss..1627-1632.
4. Beşiktaş Jimnastik Kulübü, 2008 Yılı İdari ve Mali Genel Kurul Toplantısı, Şubat 2009.
5. Beşiktaş Jimnastik Kulübü, 2009 Yılı Olağan İdari ve Mali Genel Kurul Toplantısı, Ocak 2010.
6. Beşiktaş Jimnastik Kulübü, 2010 Yılı Olağan İdari ve Mali Genel Kurul Toplantısı, Şubat 2011.
7. Beşiktaş Jimnastik Kulübü, 2011 Yılı Olağan İdari ve Mali Genel Kurul Toplantısı, Şubat 2012.
8. Beşiktaş Jimnastik Kulübü, 2012 Yılı Olağan İdari ve Mali Genel Kurul Toplantısı, Şubat 2013.

9. Deloitte Sports Business Group, Annual Review of Football Finance 2012 , 2012.
10. Fenerbahçe Spor Kulübü, 2007 Yılı Faaliyet Raporu Kesin Hesaplar ve 2008 Yılı Bütçe Tasarısı.
11. Fenerbahçe Spor Kulübü, 2008 Yılı Faaliyet Raporu Kesin Hesaplar ve 2009 Yılı Bütçe Tasarısı.
12. Fenerbahçe Spor Kulübü, 2009 Yılı Faaliyet Raporu Kesin Hesaplar ve 2010 Yılı Bütçe Tasarısı.
13. Fenerbahçe Spor Kulübü, 2010 Yılı Faaliyet Raporu Kesin Hesaplar ve 2011 Yılı Bütçe Tasarısı.
14. Fenerbahçe Spor Kulübü, 2011 Yılı Faaliyet Raporu Kesin Hesaplar ve 2012 Yılı Bütçe Tasarısı.
15. Fenerbahçe Spor Kulübü, 2012 Yılı Faaliyet Raporu Kesin Hesaplar ve 2013 Yılı Bütçe Tasarısı.
16. Galatasaray Spor Kulübü, 2007 Yılı Faaliyet Raporu, Kesin Hesaplar ve 2008 Yılı Bütçe Tasarısı.
17. Galatasaray Spor Kulübü, 2008 Yılı Faaliyet Raporu, Kesin Hesaplar ve 2009 Yılı Bütçe Tasarısı.
18. Galatasaray Spor Kulübü, 2009 Yılı Faaliyet Raporu, Kesin Hesaplar ve 2010 Yılı Bütçe Tasarısı.
19. Galatasaray Spor Kulübü, 2010 Yılı Faaliyet Raporu, Kesin Hesaplar ve 2011 Yılı Bütçe Tasarısı.
20. Galatasaray Spor Kulübü, 2011 Yılı Faaliyet Raporu, Kesin Hesaplar ve 2012 Yılı Bütçe Tasarısı.
21. Galatasaray Spor Kulübü, 2012 Yılı Faaliyet Raporu, Kesin Hesaplar ve 2013 Yılı Bütçe Tasarısı.
22. JOKE, Oppenhuisen, Liesbet Van ZOONEN;(2006), “Supporters or Customers? Fandom, Marketing and the Political Economy of Dutch Football”, Soccer and Society, 7( 1),ss.62-75.
23. KARPAVİCİUS, Tomas ve Giedrius JUCEVİCİUS;(2009), “The Application of the Business System Concept to the Analysis of Football Business”, Inzinerine Ekonomika-Engineering Economics,(3), ss.86-95.
24. Trabzonspor Kulübü, 39.Dönem Yönetim Kurulu Faaliyet Raporu, 55.Genel Kurul, Aralık 2006.
25. Trabzonspor Kulübü, 39.Dönem Yönetim Kurulu Faaliyet Raporu, 56.Genel Kurul, Şubat 2008.
26. Trabzonspor Kulübü, 41.Dönem Yönetim Kurulu Faaliyet Raporu, 60.Genel Kurul, Şubat 2009.
27. Trabzonspor Kulübü, 42.Dönem Yönetim Kurulu Faaliyet Raporu, 65.Genel Kurul, Aralık 2011.
28. Trabzonspor Kulübü, 42.Dönem Yönetim Kurulu Faaliyet Raporu, 66.Genel Kurul, Aralık 2012.
29. Trabzonspor Sportif Yatırım ve Futbol İşletmeciliği Tic.A.Ş, 01.06.2011-31.05.2012 Özel Hesap Dönemi Yönetim Kurulu Faaliyet Raporu, 2012.
30. Trabzonspor Sportif Yatırım ve Futbol İşletmeciliği Tic.A. Ş. 31.05.2012 Tarihi İtibariyle Bağımsız Denetim Raporu, 2012.
31. TÜRK DİL KURUMU, www.tdk.gov.tr, Erişim Tarihi: 2.2.2012
32. AYDEMİR, SİNAN; “Futbol Endüstrisi” İnternet Adresi: http://www.belgeler.com/blg/2ave/futbol-endustrisi-sinan-aydemir, Erişim Tarihi: 30.3.2012