Bulanık PIPRECIA Tabanlı Bulanık COPRAS Yöntemi İle Bir Üretim İşletmesi İçin Mavi Yaka Personel Seçimi

Öz

Günümüzde rekabet ortamının hızlı bir şekilde artması şirketlerin personel alımlarınında da stratejik bir karar olmasını sağlamıştır. Alınan personelin iş tecrübesi, yetkinlikleri gibi özellikleri işletmelerin başarısında oldukça önemli rol oynamaktadır. Personel seçiminde en uygun adayı seçmek için birçok kriter altında değerlendirmek karmaşıklık oluşturmaktadır. Bu nedenle bu karar probleminde de Çok Kriterli Karar Verme (ÇKKV) yöntemlerini kullanmak hızlı bir şekilde sonuca ulaşmayı sağlayacaktır. Kriterlerin belirsiz olmasından dolayı daha etkin sonuçlara ulaşmak amacıyla çalışmada bulanık ÇKKV yöntemlerinden bulanık PIPRECIA ve bulanık COPRAS yöntemleri birlikte kullanılmıştır. Kriterlerin ve alternatiflerin değerlendirilmesi için İK sorumlusu, üretim müdürü ve vardiya amirinden oluşan üç karar verici belirlenmiştir. Üç karar vericiden ve literatürden yararlanılarak oluşturulan altı kriterin bulanık PIPRECIA yöntemi ile ağırlıkları hesaplanmış ve bulanık COPRAS yöntemi ile beş alternatif sıralanmıştır. Adayların görüşmesi günümüzde yaygın olarak yapılan online görüşme şeklinde olmuştur. Yapılan işlemler sonucunda en önemli kriter K5 (mesleki yetkinlik) olurken en iyi alternatif A3 olmuştur. Kullanılan yöntemler literatürde birlikte kullanımı az olan ve personel seçiminde hiç kullanılmamış olduğundan çalışmaya özgünlük sağlamıştır.

Anahtar Kelimeler

• Mavi Yaka Personel Alımı
• Online İş Görüşmesi
• Fuzzy PIPRECIA
• Fuzzy COPRAS

Blue Collar Personnel Selection for A Manufacturing Company with Fuzzy COPRAS Method Based on Fuzzy PIPRECIA

Öz

Today, the rapid increase in the competitive environment has made it a complex and strategic decision for companies to select the most suitable candidate for personnel recruitment. For this reason, using Multi-Criteria Decision Making (MCDM) methods in this decision problem will provide a quick result. Due to the uncertainty of the criteria, fuzzy PIPRECIA and fuzzy COPRAS methods, which are fuzzy MCDM methods, were used together in the study in order to achieve more effective results. For the evaluation of the criteria and alternatives, three decision makers consisting of HR manager, production manager and shift supervisor were identified. The weights of the six criteria created by utilizing the three decision makers and the literature were calculated with the fuzzy PIPRECIA method and five alternatives were ranked with the fuzzy COPRAS method. Candidates were interviewed through online interviews, which is a common practice today. The most important criterion was K5 (professional competence) and the best alternative was A3. The methods used are unique to the study as they are rarely used together in the literature and have never been used in personnel selection.

Anahtar Kelimeler

• Blue Collar Personnel
• Online Job Interview
• Fuzzy PIPRECIA
• Fuzzy COPRAS

Kaynakça

1. Ada, M., & Çakır, H. (2022). TOPSIS ve AHP Çok Kriterli Karar Verme Yöntemlerinin Personel Seçim Sürecine Uygulanması. International Journal of 3D Printing Technologies and Digital Industry, 6(2), 186-200.
2. Akdeniz, E. (2018). AHP Yöntemi ile Bir İşletmede En İyi Çalışanın Seçilmesi: BT Sektöründe Bir Organizasyon İncelemesi. Süleyman Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 2(31), 61-90.
3. Akın, N. G. (2016). Personel Seçiminde Çok Kriterli Karar Verme: Bulanık TOPSIS Uygulaması. İşletme Araştırmaları Dergisi, 8(2), 224-254.
4. Alkan, Ö., & Albayrak, Ö. K. (2020). Ranking Of Renewable Energy Sources for Regions in Turkey by Fuzzy Entropy Based Fuzzy COPRAS and Fuzzy MULTIMOORA. Renewable Energy, 162, 712-726.
5. Arman, K., & Kundakcı, N. (2022). Bulanık PIPRECIA Yöntemi İle Bankacılık Endüstrisinde Blokzincir Teknolojisinin Benimsenmesini Etkileyen Kritik Faktörlerin Değerlendirilmesi. Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 25(47), 79-92.
6. Ayçin, E. (2020). Personel Seçim Sürecinde CRITIC ve MAIRCA Yöntemlerinin Kullanılması. İşletme, 1(1), 1-12.
7. Baki, R. (2021). Özel Bir Hastanenin Yer Seçimi İçin Bulanık COPRAS Tekniğinin Uygulanması. Bitlis Eren Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, 10(4), 1506-1514.
8. Blagojevic, A., Stevic, Z., Marinkovic, D., Kasalica, S., & Rajilic, S. (2020). A Novel Entropy-Fuzzy PIPRECIA- DEA Model for Safety Evaluation of Railway Traffic. Symmetry, 12(9), 1-23.

9. Blagojevic, A., Kasalica, S., Stevic, Z., Trickovic, G., & Pavelkic, V. (2021). Evaluation of Safety Degree at Railway Crossings in Order to Achieve Sustainable Traffic Management: A Novel Integrated Fuzzy MCDM Model. Sustainability, 13(2), 1-20.
10. Çakır, E., & Özdemir, M. (2016). Bulanık Çok Kriterli Karar Verme Yöntemlerinin Altı Sigma Projeleri Seçiminde Uygulanması. Business and Economics Research Journal, 7(2), 167-201.
11. Dalic, I., Stevic, Z., Karamasa, C., & Puska, A. (2020). A Novel Integrated Fuzzy PIPRECIA Interval Rough SAW Model: Green Supplier Selection. Decision Making: Applications in Management and Engineering, 3(1), 126-145.
12. Dhiman, H. S., & Deb, D. (2020). Fuzzy TOPSIS And Fuzzy COPRAS Based Multi-Criteria Decision Making for Hybrid Wind Farms. Energy, 202, 1-10.
13. Eroğlu, E., Yıldırım, B. F., & Özdemir, M. (2014). Çok Kriterli Karar Vermede “ORESTA” Yöntemi ve Personel Seçiminde Uygulanması. İstanbul Üniversitesi İşletme Fakültesi İktisadı Enstitüsü Yönetim Dergisi, 25(76), 1-19.
14. Erokutan, B. (2016). Mavi Yakalı Personel Seçiminde Çok Kriterli Karar Verme Yöntemlerinin Kullanılması ve Uygulama. Yüksek Lisans Tezi. Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. Bilecik.
15. Fouladgar, M. M., Yazdani-Chamzini, A., Zavadskas, E. K., & Moini, S. H. H. (2012). A New Hybrid Model for Evaluating the Working Strategies: Case Study of Construction Company. Technological and Economic Development of Economy, 18(1), 164-188.
16. İnan, H. E., & Yüncü, H. R. (2021). Şehir Otellerinde Üst Düzey Yönetici Seçiminde Öncelikli Görülen Yetkinliklerin AHP Yöntemi İle Değerlendirilmesi. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 8(2), 682-703.
17. Katrancı, A., & Kundakcı, N. (2020). SWARA Temelli Bulanık COPRAS Yöntemi İle Soğuk Hava Deposu Seçimi. Optimum Ekonomi ve Yönetim Bilimleri Dergisi, 7(1), 63-80.
18. Kenger, M. D., & Organ, A. (2017). Banka Personel Seçiminin Çok Kriterli Karar Verme Yöntemlerinden Entropi Temelli ARAS Yöntemi İle Değerlendirilmesi. Adnan Menderes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 4(4), 152-170.
19. Memiş, S., Demir, E., Karamaşa, Ç., & Korucuk, S. (2020). Prioritization of Road Transportation Risks: An Application in Giresun Province. Operational Research in Engineering Sciences: Theory and Applications, 3(2), 111-126.
20. Nedeljkovic, M., Puska, A., Doljanica, S., Jovanovic, S. V., Brzakovic, P., Stevic, Z., & Marinkovic, D. (2021). Evaluation of Rapeseed Varieties Using Novel Integrated Fuzzy PIPRECIA-Fuzzy MABAC Model. Plos One, 16(2), 1-19.
21. Özdağoğlu, A., Öztaş, G. Z., Keleş, M. K., & Genç, V. (2021). An Integrated PIPRECIA And COPRAS Method Under Fuzzy Environment: A Case of Truck Tractor Selection. Alphanumeric Journal, 9(2), 269-298.
22. Özkan, Ö. (2007). Personel Seçiminde Karar Verme Yöntemlerinin İncelenmesi: AHP, ELECTRE ve TOPSIS Örneği. Yüksek Lisans Tezi. Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. İzmir.
23. Potur, E. A., & Toptancı, Ş. (2021). Parasetamol İçeren Ağrı Kesici İlaçların Bulanık AHP ve Bulanık COPRAS Bütünleşik Modeli İle Değerlendirilmesi. IV. International Conference on Data Science and Applications, 224-229.
24. Stankovic, M., Stevic, Z., Das, D. K., Subotic, M., & Pamucar, D. (2020). A New Fuzzy MARCOS Method for Road Traffic Risk Analysis. Mathematics, 8(3), 1-18.
25. Stanujkic, D., Zavadskas, E. K., Karabasevic, D., Smarandache, F., & Turskis, Z. (2017). The Use of The Pivot Pairwise Relative Criteria Importance Assessment Method for Determining the Weights of Criteria. Romanian Journal of Economic Forecasting, XX(4), 116-133.
26. Stevic, Z., Stjepanovic, Z., Bozickovic, Z., Das, D. K., & Stanujkic, D. (2018). Assessment Of Conditions for Implementing Information Technology in A Warehouse System: A Novel Fuzzy PIPRECIA Method. Symmetry, 10(11), 1-28.
27. Taş, M. A. (2021). Assessment Of Site Selection Criteria for Medical Waste During COVID-19 Pandemic. Avrupa Bilim ve Teknoloji Dergisi, (28), 63-69.
28. Tomasevic, M., Lapuh, L., Stevic, Z., Stanujkic, D., & Karabasevic, D. (2020). Evaluation Of Criteria for The Implementation of High-Performance Computing (HPC) In Danube Region Countries Using Fuzzy PIPRECIA Method. Sustainability, 17(7), 1-18.
29. Türkmen, M. A., & Demirel, A. (2022). SWARA Ağırlıklı Bulanık COPRAS Yöntemi İle Tedarikçi Seçimi. Alanya Akademik Bakış Dergisi, 6(1), 1739-1756.
30. Ulutaş, A., Özkan, A. M., & Tağraf, H. (2018). Bulanık Analitik Hiyerarşi Süreci ve Bulanık Gri İlişkisel Analizi Yöntemleri Kullanılarak Personel Seçimi Yapılması. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 17(65), 223-232.
31. Ulutaş, A. (2019). Entropi ve MABAC Yöntemleri İle Personel Seçimi. OPUS Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi, 13(19), 1552-1573.
32. Veskovic, S., Stevic, Z., Karabasevic, D., Rajilic, S., Milinkovic, S., & Stojic, G. (2020). A New Integrated Fuzzy Approach to Selecting the Best Solution for Business Balance of Passenger Rail Operator: Fuzzy PIPRECIA-Fuzzy EDAS Model. Symmetry, 12(5), 1-20.
33. Vural, D., Köse, E., & Bayam, B. (2020). AHP ve VIKOR Yöntemleri İle Personel Seçimi. Yalova Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 10(21), 70-89.
34. Yenilmezel, S., & Ertuğrul, İ. (2022). Çok Kriterli Karar Verme Yöntemleri ile Bir Mermer Fabrikası İçin Kesintisiz Güç Kaynağı Seçimi. Aksaray Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 14(3), 251-266.