Türkiye'de Kadınların İşgücüne Katılımını Belirleyen Faktörler Üzerine Ekonometrik Bir Analiz

Öz

Üretim faktörlerinden olan emeğin maksimum düzeyde kullanılması ülkeler açısından büyük önem taşımaktadır. Emek arzının emek talebine eşit olmaması sonucu ortaya çıkan işsizlik sorunu, kadınların işgücü piyasasına katılımının daha az olmasından dolayı kadınlarda, erkeklere oranla daha yüksek düzeylerde karşımıza çıkmaktadır. Kadınların işgücüne katılımı, OECD ve AB ülkelerinde yüksek düzeylerde olmasına rağmen Türkiye’de kadınların işgücüne katılımı daha düşük bir seviyede kalmıştır. Bu oranın düşük olmasının çeşitli kültürel, sosyal ve ekonomik yönlü sebepleri bulunmaktadır. Bu çalışma 1988-2013 dönemi için Türkiye’de kadınların işgücüne katılımı belirleyen faktörlerin zaman serilerini kullanıp, Vector Auto Regression (VAR Analizi) ile test ederek, kadınların işgücüne katılımını artırmaya yönelik öneriler sunmayı amaçlamaktadır. Çalışmada elde edilen bulgulara göre; kadınların yükseköğretim okullaşma oranının artmasının, kadınların işgücüne katılım oranını etkilediği sonucu ortaya çıkmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Kadınların İşgücüne Katılım Oranı, Kadınların Yükseköğretim Okullaşma Oranı, Gayrisafi Yurtiçi Hasıla, Toplam Doğurganlık Hızı

An Econometric Analysis for the Determinants of Women’s Participation to the Labour Force at Turkey

Öz

Using the maximum level of labor factors of production, which is of great importance in terms of countries.Lack of labor supply equals labor demand resulting from the problem of unemployment among women due to less participation of women in the labor market, which appearsto be at higher levels than men. The participation of women in the labor force, labor force participation of women in Turkey despite being at high levels in OECD and EU countries remained at a lower level. There are many reasons of this low rate which includes cultural, social and economic trends. This study for the period 1988-2013 aims to provide recommendations to improve the participation of women in the labor force by using time series of factors that determine labor force participation of women in Turkey and by testing with Vector Auto Regression (VAR Analysis). Results of the analysis demonstrate that,the increase of women's higher education enrollment rate has emerged as a result affect the participation rate of women in the workforce.

Anahtar Kelimeler

• Women's Labor Force Participation Rate, Women's Higher Education Enrolment Ratio, Gross Domestic Product, Total Fertility Rate

Kaynakça

1. ABU BAKAR, N. and ABDULLAH, N. (2007). Labor Force Partıcıpatıon of Women ın Malaysıa In: International Economic Conference on Trade and Industry (IECTI), Georgetown, Penang. (Unpublished)
2. BAUER, Gerrit and KNEİP, Thorsten. (2007). “Effects of Different Divorce Probabilities on Female Labor Force Participation and Fertility”, Arbeitspapiere – Working Papers, 102, pp. 1-24.
3. BHALLA, S and KAUR, R. (2011). Labour Force Participation of Women in India: Some facts, some queries, LSE ASIA RESEARCH CENTRE WORKING PAPER 40
4. BİLGİLİ, F. vd. (2007). Büyüme, Doğrudan Yabancı Sermaye Yatırımları ve Yurtiçi Yatırımlar Arasındaki Etkileşim. Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 23 (2), 127-152.
5. BLAU, Francine D. and LAWRENCE M. Kahn. (2007). Changes in the Labor Supply Behaviorof Married Women: 1980-2000. Journal of Labor Economics. 393-438.
6. BOZDAĞLIOĞLU, E. ve ÖZPINAR, Ö. (2011). Türkiye’ye Gelen Doğrudan Yabancı Yatırımların Türkiye’nin İhracat Performansına Etkilerinin Var Yöntemi ile Tahmini, D.E.Ü Sosyal Bilimler Dergisi, Cilt:13, Sayı:3, 39-63.
7. BREWSTER, K. and RİNDFUSS, R, R. (2000). Fertility and women’s employment in industrialized nations. Annual Review of Sociology, 26: 271-296.
8. ÇİÇEK, H., GÖZEGİR, S. ve ÇEVİK, E. (2010), Bir Maliye Politikası Aracı Olarak Borçlanma ve Ekonomik Büyüme İlişkisi, C.Ü. İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Cilt 11, Sayı 1, ss. 141-156.

9. DANTE, C. and GONZALO, P. (2010). Cultural Factors in Women's Labor Force Participation in Chile. Feminist Economics, 16: 2, 27 -46
10. DE LAAT, J. and SEVİLLA, S. (2011). The Fertility and Women's Labor Force Participation puzzle in OECD Countries: The Role of Men's Home Production..Feminist Economics vol. 17, (2) Article PII 937703319, 87-119.
11. EUWALS, R. KNOEF, M. and VUUREN, D. (2011). The Trend in Female Labour Force Participation: What Can Be Expected for the Future? Empirical Economics, 40(3), 729-753
12. FALZONE, J. (2010). Married Women’s Labor Force Participation and The Role of Human Capital Evidence from the United States Clm.economía, sayı:17, 263-27
13. KARABIYIK, İ. (2012). Türkiye’de Çalışma Hayatında Kadın İstihdamı. Marmara Üniversitesi İİBF Dergisi, 32, s. 231-260.
14. KEARNEY, C. and MONADJEMI, M. (1990). Fiscal Policy and Current Account: International Evidence on the Twin Deficit. Journal of Macroeconomics, 12(2):197– 217.
15. KEATING, J.W. (1990). Identifying VAR Models Under Rational Expectations. Journal of Monetary Economics, 25(3), 453–476.
16. KENNEDY, P. (2006). Ekonometri Kılavuzu, Çev: Muzaffer Sarımeşeli ve Şenay Açıkgöz, 5. Baskı, Gazi Kitapevi, Ankara.
17. KHAN, R.E. and KHAN, T. (2009). Labor Force Participation of Married Women in Punjab (Pakistan). Journal of Economic and Social Research, 11(2), 77-106.
18. KNOEF, M. EUWALS, R. and VAN VUUREN, D. (2007). The Trend in Female Labour Force Participation: What Can Be Expected for the Future. IZA Discussion Paper No. 3225.
19. KUMAR, V. ROBERT, L. and GASKİNS, J. N. (1995), Aggregate and Disaggregate Sector Forecasting Using Consumer Confidence Measures, International Journal of Forecasting Elsevier, 11(3), 361-377.
20. KUTLAR, A; ERDEM, E; AYDIN, Fatma F, (2012). Kadınların İşgücüne Katılması ile Doğurganlık, Boşanma ve Ücret Haddi Arasında İlişki: Türkiye Üzerine Bir Araştırma. Bilgi Ekonomisi ve Yönetimi Dergisi, VII (I), s. 149-168.
21. KUTLAR, A. (2009). Uygulamalı Ekonometri, Nobel Yayınevi, Ankara.
22. MISHRA, V. NIELSEN, I. and SMYTH, R. (2010). On the Relationship Between Female Labour Force Participation and Fertility in G7 Countries: Evidence from Panel Cointegration and Granger Causality, Empirical Economics, 38(2), s. 361-372.
23. MİZALA, A. ROMAGUERA, P. and HENRÍQUEZ, P. (1999). Female Labor Supply in Chile. Centro de Economía Aplicada.
24. NEFF, D. SEN, K. and KLİNG, V. (2012). The Puzzling Decline in Rural Women’s Labor Force Participation in India: A Reexamination. GIGA Working Papers No: 196
25. OLİVETTİ, C. (2013). The Female Labor Force and Long-run Development: The American Experience in Comparative Perspectiv. NBER Working Paper , 1-50.
26. ÖZER, M. ve BİÇERLİ, K. (2003). Türkiye’de Kadın İşgücünün Panel Veri Analizi. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Cilt: 3, Sayı: 155-85.
27. ÖZGEN, F. B. ve GÜLOĞLU, B. Türkiye’de İç Borçların İktisadi Etkilerinin VAR Tekniği ile Analizi. ODTÜ Gelişme Dergisi, Cilt:31, Sayı:1, 2004, 1-27.
28. ROBİNSON, J. (2005). “Female Labor Force Participation in the Middle East and North Africa.” Wharton Research Scholars Journal, University of Pennsylvania http://repository.upenn.edu/wharton research scholars/28. (28.11.2014)
29. SEVÜKTEKİN, M. ve Nargeleçekenler M. (2007). Ekonometrik Zaman Serileri Analizi: EViews Uygulamalı. 2. Baskı, Nobel Yayınları, Ankara.
30. TALAŞ, E. ve ÇAKMAK, F. (2013). Türkiye’de Kadınların İşgücüne Katılımılarının Kohort Analizi. İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi Ekonometri ve İstatistik Dergisi Sayı:18 yıl 2013 ss.18-34
31. TARI, R ve BOZKURT H. (2006). Türkiye’de İstikrarsız Büyümenin VAR Modelleri ile Analizi (1991.1 -2004.3). İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi Ekonometri ve İstatistik Dergisi, 4: 12 – 28.
32. TARI, R, (2010), Ekonometri, 6.Basım, Umuttepe Yayınları, Yayın No:32, Kocaeli. THORSTEN. K and GERRİT, B. (2007). Effects of Different Divorce Probabilities on Female Labor Force Participation and Fertility. Arbeitspapiere – Working Papers, 102, 1-24.
33. TSANİ, S. PAROUSSOS, L. and FRAGİADAKİS, C. CHARALAMBİDİS, I and CAPROS,P, (2012). Female Labour Force Participation and Economic Development in Southern Mediterranean Countries: What scenarios for 2030. MEDPRO Technical Report No. 19
34. ÜÇLER, G. ve KIZILKAYA O. (2014). Kadın İstihdamının Boşanma ve Doğurganlık Üzerine Etkileri: Türkiye Üzerine Bölgesel Panel Veri Analiz. Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi, Yıl: 2, Sayı: 2/2, s. 28-43
35. VİSWANATHAN, K. LEONE, R. and GASKİNS, J. (1995). Aggregate and Disaggregate Sector Forecasting Using Consumer Confidence Measures. International Journal of Forecasting Elsevier, 11(3): 361-377
36. YILMAZ, Ö. KAYA, V. ve AKINCI, M. (2011). Türkiye’de Doğrudan Yabancı Yatırımlar ve Ekonomik Büyümeye Etkisi (1980-2010). Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Cilt: 25, Sayı: 3-4
37. http://databank.worldbank.org/data/views/variableSelection/selectvariables.aspx?source=educ ation-statistics-~-all-indicators#s_a (05.11.2014)
38. http://www.tuik.gov.tr (08.11.2014)