DİJİTAL PLATFORMLARDAKİ STAR SİSTEMİ BAĞLAMINDA İSTANBUL İÇİN SON ÇAĞRI FİLMİNİN İZLEYİCİ YORUMLARININ ANALİZİ

Öz

Sinema ve televizyonun ilk yıllarından itibaren yapımlara izleyicinin ilgisini çekmenin en kolay yöntemlerinden biri star sistemi olmuştur. Görsel açıdan cazibeli olduğu düşünülen genç oyuncular arasından seçilip çeşitli karar vericiler tarafından öne çıkarılan ve kariyerleri yönetilen yıldızlar günümüzde de sektörün taşıyıcı unsurları olmaya devam etmektedir. Uluslararası hizmet veren dijital platformların yurtdışında tanınır olan yerli oyuncular ile çalışmak istemesi anlaşılabilir olsa da film ve dizi türündeki içeriklere erişimi kolaylaşmış olan günümüz izleyicisinin dikkatini yakalamanın eskisi kadar kolay gerçekleşemediği bilinmektedir. Türkiye’deki uluslararası dijital platformların neredeyse tüm yerli yapımlarında yıldız oyunculara yer vermelerinden yola çıkan bu araştırma, izleyici beğenilerinde oyuncu tercihlerinin etkisini incelemeyi amaçlamaktadır. Başrollerinde yerli dizi ihracatı sayesinde uluslararası şöhret kazanmış televizyon yıldızları Beren Saat ve Kıvanç Tatlıtuğ’un yer aldığı, Netflix yapımı İstanbul İçin Son Çağrı filminin IMDb adlı web sitesinde yer alan izleyici yorumları tematik analiz yöntemi ile incelenecektir. Senaryo, prodüksiyon ve oyunculuk temaları altında incelenen yorumlarda filmin hikâye ve reji açısından yetersiz bulunduğu, buna rağmen oyuncular hakkında olumlu görüşlerin ağırlıkta olduğu görülmektedir. Yorumlardaki bu dağılım filmin genel puanının düşük olmasının oyuncu tercihlerinden değil, senaryonun vasat bulunmasından kaynaklandığı sonucunu vermektedir. Özetle, star sistemi izleyicinin değerlendirmelerine olumlu katkı sağlamaya devam etse de beklentileri değişmiş olan günümüz izleyicisinin anlatısal niteliği öncelediğini söylemek mümkündür.

Anahtar Kelimeler

• Dijital platformlar
• Star sistemi
• İzleyici yorumları
• İzleyici alımlaması
• Netflix

ANALYSIS OF AUDIENCE COMMENTS OF THE LAST CALL FOR ISTANBUL IN THE CONTEXT OF STAR SYSTEM ON STREAMING SERVICES

Öz

The star system, which has been one of the most effective methods to attract audience attention continues to be used today since the early years of cinema and television. This research, inspired from the fact that international streaming services in Türkiye features star actors in almost all of their local productions, aims to study the impact of actor preferences on audience reception. The audience comments on the website called IMDb for the Netflix film Last Call for Istanbul, starring internationally famous Turkish actors Beren Saat and Kıvanç Tatlıtuğ, will be examined using thematic analysis method. In the comments evaluated under the themes of scenario, production and acting, it is seen that the film is found inadequate in terms of story and direction, but that positive opinions about the actors are predominant. This distribution in the comments suggests that the overall score of the film which is low, is not due to the actor choices but to the unsatisfying script. In summary, although the positive contribution of the star system to evaluations of the audience continues, it is possible to say that today's audience, whose expectations have changed, prioritizes narrative quality.

Anahtar Kelimeler

• Streaming services
• Star system
• Audience comments
• Audience reception
• Netflix

Kaynakça

1. Aba, A. (2024) Dijital dizi ve film platformlarının çetelesi, https://www.newslabturkey.org/2024/05/29/dijital-dizi-ve-film-platformlarinin-cetelesi/
2. Albayrak, H.A. (2023). 'İstanbul için son çağrı', Yerli sinemada tehir! Erişim adresi: https://www.gazeteduvar.com.tr/istanbul-icin-son-cagri-yerli-sinemada-tehir-haber-1650503
3. Arslan, S. (2022). Türkiye’de sinemanın tarihi: Başlangıcından günümüze. Kronik Kitap.
4. Aşçı, G. (2019). Sinemada auteur kuram ve star sistemiyle ilişkisi: Ferzan Özpetek sineması örneğiyle. İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Radyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
5. Barker, M. (2003). Contemporary Hollywood stardom (M. Barker & T. Austin, Eds.). Arnold.
6. Beyazperde (2022). Beren Saat ve Kıvanç Tatlıtuğ New York Sokaklarında! Erişim adresi: https://www.beyazperde.com/haberler/filmler/haberler-102980/
7. Beyazperde (2016). Medcezir, Latin Amerika’yı Etkisi Altına Aldı!. Erişim adresi: https://www.beyazperde.com/haberler/diziler/haberler-73681/
8. Cumhuriyet (2023). Disney Plus’ın yayımlanmayan Türk yapımlarına ne olacak? Erişim adresi: https://www.cumhuriyet.com.tr/yasam/disney-plusin-yayimlanmayan-turk-yapimlarina-ne-olacak-2099722

9. Çarıkçı, K., Meral, H., Berkil, S., Çalışır, A., Önala, L., & Arslan, Ö. (2024). Nitel araştırmalarda tematik analiz. Socrates Journal of Interdisciplinary Social Researches, 10(37), 127–140. https://doi.org/10.5281/zenodo.10509707
10. DeCordova, R. (1991). The emergence of the star system in America. In C. Gledhill (Ed.), Stardom: Industry of Desire (pp. 17–29). Routledge.
11. Dyer, R. (2007a). Heavenly bodies. In S. Redmond & S. Holmes (Eds.), Stardom and celebrity a reader (pp. 85–89). Sage.
12. Dyer, R. (2007b). Stars. In S. Redmond & S. Holmes (Eds.), Stardom and celebrity: A reader (pp. 78–84). Sage.
13. Ellis, J. (1991). Stars as a cinematic phenomenon. In S. Redmond & S. Holmes (Eds.), Stardom and celebrity: A reader (pp. 90–97). Sage.
14. Erkılıç, H. (2003). Türk sinemasının ekonomik yapısı ve bu yapının sinemamıza stkileri. Erişim adresi: https://acikerisim.msgsu.edu.tr/xmlui/handle/20.500.14124/4979
15. Erus, Z. (2013). Film endüstrisi ve dağıtım: 1990 sonrası Türk sinemasında dağıtım sektörü. Selçuk İletişim, 4(4), 5–16. https://doi.org/10.18094/si.10923
16. Evren, B. (1993). Başlangıcından günümüze Türkçe sinema dergileri. Korsan Yayın.
17. Haberler (2017). Aşk-ı Memnu Latin Amerika’ya Damgasını Vurdu. Erişim adresi: https://www.haberler.com/magazin/latin-amerika-dan-ay-yapim-dizilerine-odul-9208034-haberi/
18. Harris, T. (1991). The building of popular images Grace Kelly and Marilyn Monroe. In C. Gledhill (Ed.), Stardom: Industry of desire (pp. 41–45). Routledge.
19. King, G. (2003). Stardom in the willennium. In M. Barker & T. Austin (Eds.), Contemporary Hollywood stardom (pp. 62–73). Arnold: London
20. McDonald, P. (2000). The star system: Hollywood’s production of popular identities. Columbia University Press.
21. McDonald, P. (2003). Stars in the online universe: Promotion, nudity, reverence. In M. Barker & T. Austin (Eds.), Contemporary Hollywood stardom (pp. 29–44). Arnold.
22. Milliyet (2011). Türk dizilerinin yurt dışı rekoru. Erişim adresi: https://www.milliyet.com.tr/ekonomi/turk-dizilerinin-yurt-disi-rekoru-1339711
23. NTV (2019). Hakan: Muhafız en çok hangi ülkelerde izlendi?. Erişim adresi: https://www.ntv.com.tr/galeri/sanat/hakan-muhafiz-en-cok-hangi-ulkelerde-izlendi,KYjN0L6rUka-LqTnE4Asdw/Rb_mK-z0lEeMuFp6rFFkig
24. Odabaşı, İ. A. (2024). Cumhuriyet’in ilk sinema dergisi Sinema Postası / Le Courrier du Cinéma (1923) ve dönemin sinema hayatı üzerine bazı gözlemler. Ankara Üniversitesi İlef Dergisi, 11(1), 149–184. https://doi.org/10.24955/ilef.1415580
25. Öz, S. (2022). Eleştirel perspektiften Yeşilçam yıldız sisteminde bir anti-yıldız: Adile Naşit. Etkileşim, 10, 254–271. https://doi.org/10.32739/etkilesim.2022.5.10.178
26. Şen, M.T. (2023). Dijital platformlar ve çöp senaryolar! https://www.otekisinema.com/dijital-platformlar-ve-cop-senaryolar/
27. Teksoy, R. (2005). Rekin Teksoy’un sinema tarihi- birinci cilt. Oğlak Yayıncılık.
28. Uştuk, H. (2019). ABD’den sonra en fazla dizi ihraç eden ülke Türkiye. Erişim adresi: https://www.aa.com.tr/tr/kultur-sanat/abdden-sonra-en-fazla-dizi-ihrac-eden-ulke-turkiye/1641524