Hemşirelerin Tıbbi Hata Tutumları

Öz

Bu araştırmanın amacı, hemşirelerin tıbbi hata tutumlarının belirlenmesidir. Tanımlayıcı olan bu araştırmanın örneklemi bir devlet hastanesinde çalışan ve araştırmaya gönüllü olarak katılmayı kabul eden 173 hemşireden oluşmuştur. Araştırmanın verileri, “Hemşire Tanıtım Formu” ve “Tıbbi Hatalarda Turum Ölçeği (THTÖ)” kullanılarak toplanılmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde sayı, yüzde, ortalama, standart sapma, Mann-Whitney U, Kruskal Wallis ve Cronbach alpha analizleri yapılmıştır. Araştırmaya katılan hemşirelerin %22’si 41-45 yaş aralığında ve yaş ortalaması 36.05±8.16’dır. Hemşirelerin %76.9’u kadın,  %39.3’ü ön lisans mezunu, %42.2’sinin yatan hasta kliniklerinde, %54.9’unun nöbetli, % 64.7’sinin haftada 40 ve üzeri saat çalışmakta olduğu belirlenmiştir. Hemşirelerin THTÖ toplam puan ortalaması 3.36±0.36 olarak belirlenmiştir. THTÖ alt boyutları puan ortalaması sırasıyla; “tıbbi hata algısı” 2.65±0.85, “tıbbi hataya yaklaşım” 3.64±0.51, “tıbbi hata nedenleri” 3.84±0.55’dir. THTÖ toplam puan ortalaması ile yaş, cinsiyet, eğitim durumu, çalıştığı birim, çalışma şekli ve haftalık çalışma saati arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık bulunmadığı saptanmıştır (p>0.05). Bu araştırma sonucunda; hemşirelerin tıbbi hatalarla ilgili tutumlarının olumlu olduğu bulunmuştur.

Anahtar Kelimeler

• Hemşire,Tıbbi Hata,Tutum

Kaynakça

1. Caymaz M. Sağlık personelinin tıbbi uygulama hataları üzerine bir araştırma. Uluslararası Yönetim ve Sosyal Araştırmalar Dergisi 2015; 2(4): 1-14.
2. Cebeci F, Gürsoy E, Tekingündüz S. Hemşirelerin tıbbi hata yapma eğilimlerinin belirlenmesi. Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi 2012; 15(3): 188-196.
3. Dikmen YD, Yorgun S, Yeşilçam N, Yeşilçam N. (2014). Hemşirelerin tıbbi hatalara eğilimlerinin belirlenmesi. Hacettepe Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi 2014; 1(1): 44-56.
4. Ersun, A., Başbakkal, Z., Yardımcı, F., Muslu, G., Beytut, D. Çocuk hemşirelerinin tıbbi hata yapma eğilimlerinin incelenmesi. Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi 2013; 29(2): 33-45.
5. Ertem G, Oksel E, Akbıyık A. Hatalı tıbbi uygulamalar (malpraktis) ile ilgili retrospektif bir inceleme. Dirim Tıp Dergisi 2009; 84(1): 1-10.
6. Gök D. Pediatri hemşirelerinin ilaç hatalarını bildirme durumları ile tıbbi hatalardaki tutumları arasındaki ilişki. İzmir Kâtip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Hemşirelik Anabilim Dalı Yayımlanmamış Yükseklisans Tezi, 2015, İzmir.
7. Güleç D, İntepeler ŞS. Tıbbi hatalarda tutum ölçeğinin geliştirilmesi. Hemşirelikte Araştırma Geliştirme Dergisi 2013;15(3): 26-41.
8. Gündoğmuş ÜN, Özkara E, Mete S. Nursing and midwifery malpractice in Turkey based on the higher health council records. Nursing Ethics 2004; 11(5): 89-98. https://doi.org/10.1191/096973304ne727oa.

9. İntepeler ŞS, Soydemir D, Güleç D. Hemşirelerin tıbbi hataya eğilimleri ve etkileyen faktörler. Ege Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi 2014; 30(1): 1-18.
10. JCAHO. 2010. Erişim adresi: https://www.jointcommission.org/about/jointcom-missionfaqs.aspx?faq#324. Erişim tarihi: 10/05/2019.
11. Kiymaz D, Koç Z. Identification of factors which affect the tendency towards and attitudes of emergency unit nurses to make medical errors. Journal of clinical nursing 2018; 27(5-6): 1160-1169.
12. Korhan EA, Dilemek H, Mercan S, Yilmaz DU. Determination of attitudes of nurses in medical errors and related factors. International Journal of Caring Sciences 2017; 10(2): 794-801.
13. Makary MA, Daniel M. Medical error-the third leading cause of death in the US analysis. BMJ. 2016; 353: i2139 doi: https://doi.org/10.1136/bmj.i2139.
14. Miller KP. Malpractice: nurse practitioners and claims reported to the national practitioner data bank. The Journal for Nurse Practitioners 2011; 7(9): 761–773. https://doi.org/10.1016/j.nurpra.2011.07.008.Örnek BN, Büken E. Tıbbi malpraktis konusunda tartışmalar. Türkiye Klinikleri J Med Ethics 2003; 11(2): 140-147.
15. Özata M, Altunkan H. Hastanelerde tıbbi hata görülme sıklıkları, tıbbi hata türleri ve tıbbi hata nedenlerinin belirlenmesi: Konya örneği. Tıp Araştırmaları Dergisi 2010; 8(2): 100-111.
16. Özyer Y. Cerrahi Kliniklerinde Çalışan Hemşirelerde İş Yükü Algısı İşe Bağlı Gerginlik ve Tıbbi Hata Tutumları. Ordu Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Hemşirelik Anabilim Dalı Yayımlanmamış Yükseklisans Tezi, 2016, Ordu.
17. Sağlık Personeli Çalışma Saatleri Hakkında Sağlık Bakanlığı Genelgesi. 2010. Erişim adresi: http://www.ttb.org.tr/mevzuat/index.php?view=article&catid=3%3Ateblige nelge&id=799%3Asaik-personellia-saatlerhakkinda-saik-bakanligenelges&format= pdf&option=com_content&Itemid=35 Erişim Tarihi: 04.05.2019.
18. Smits M, Zegers M, Groenewegen PP, Timmermans DRM, Zwaan L, Van der Wal G, Wagner C. et al. Exploring the causes of adverse events in hospitals and potential prevention strategies. Qual Saf Health Care 2010; 19(5): 1-7. http://dx.doi.org/10.1136/qshc.2008.030726.
19. Şahin ZA, Özdemir FK. Hemşirelerin tıbbi hata yapma eğilimlerinin incelenmesi. Hemşirelikte Eğitim ve Araştırma Dergisi 2015; 12(3): 210-214.
20. Temel M. Sağlık personelini ilgilendiren önemli bir konu: Malpraktis. Hemşirelik Forum Dergisi 2005; 3(1): 84-90.
21. Türkan H, Tuğcu H. 2000-2004 yılları arasında Yüksek Sağlık Şurasında değerlendirilen acil servislerle ilgili tıbbi uygulama hataları. Gülhane Tıp Dergisi 2004; 46(3): 226-231.