Bulanık mantık, özellikle belirsizlik ve öznel deneyimin merkezi olduğu yerlerde, sosyal gerçekliğin nüanslarını yakalamak için sosyolojiye esnek, matematiksel bir çerçeve sunar. Bu yaklaşım, sosyal sistemlerin ve insan davranışının daha doğru ve kapsamlı bir analizini sağlar. Bulanık ilişkiler, sosyal ilişkilerin gücünü veya yakınlığını temsil eder. Bulanık ilişki yöntemleri, sosyal gruplar arasındaki yakınlık, çatışma veya işbirliğinin derecesini ölçerek, gruplar arası ilişkilerin daha ayrıntılı bir şekilde anlaşılmasını sağlar. Bu çalışmada, toplumlar arasındaki benzerlik ilişkileri bulanık mantık yöntemi kullanılarak değerlendirilmiştir. Bulanık mantık, 0 ile 1 arasındaki üyelik dereceleri aracılığıyla güçlü bir ilişkisel model sağlar. Bu çalışma, sosyal gruplar arasındaki benzerlik ilişkilerinin matematiksel modelini sunmayı amaçlamaktadır. Sosyal gruplara ait bölgeler bir çizge modeli aracılığıyla sunulmaktadır. Üyelik dereceleri, sosyal farklılaşmaları temsil eden parametrelere atanmaktadır. Bölgelerin benzerlik matrisleri, bu çalışmada önerilen algoritma kullanılarak hesaplanmaktadır. Bölgelerin bulanık eşdeğerlik ve tolerans ilişkileri, benzerlik matrislerinde gözlemlenmektedir. Bölgeler arasındaki benzerliği güçlendirmek için bulanık bileşim yöntemi kullanılmaktadır. Bu çalışmanın sonucunda, sosyal farklılaşma parametrelerinin bölgeler üzerindeki benzerlik etkisi benzerlik matrisleri ve grafikleri aracılığıyla gözlemlenebilmektedir.
Bulanık ilişki Bulanık benzerlik Çizge modeli Sosyal farklılık
Fuzzy logic offers sociology a flexible, mathematical framework to capture the nuances of social reality, especially where ambiguity and subjective experience are central. This approach enables a more accurate and rich analysis of social systems and human behavior. Fuzzy relations represent the strength or closeness of social relations. Fuzzy relations methods measure the degree of closeness, conflict, or cooperation between social groups, providing a more nuanced understanding of intergroup relationships. In this study, the similarity relations between societies are evaluated by using the fuzzy logic method. Fuzzy logic provides a powerful relational model through membership degrees between 0 and 1. This work aims to present the mathematical model of the similarity relations among social groups. Regions belonging to social groups are presented through a graph model. Membership degrees are assigned to the parameters representing social differentiations. Similarity matrices of the regions are calculated using the algorithm proposed in this study. Fuzzy equivalence and tolerance relations of the regions are observed in similarity matrices. The fuzzy composition method is used to strengthen the similarity between regions. As a result of this study, the similarity effect of social differentiation parameters on regions can be observed through similarity matrices and graphs.
Fuzzy relations fuzzy similarity graph social differentiation
| Birincil Dil | İngilizce |
|---|---|
| Konular | Bulanık Hesaplama |
| Bölüm | Araştırma Makalesi |
| Yazarlar | |
| Gönderilme Tarihi | 17 Ekim 2025 |
| Kabul Tarihi | 17 Aralık 2025 |
| Yayımlanma Tarihi | 23 Aralık 2025 |
| Yayımlandığı Sayı | Yıl 2025 Cilt: 5 Sayı: 2 |