Erzincan Merkez İlçeye Bağlı Köylerdeki Koyun Ağıllarının Yapısal Sorunları ve Çözüm Olanakları

Öz

Bu araştırma Erzincan merkez ilçeye bağlı köylerdeki koyun ağıllarının yapısal ve planlama özellikleri bakımından sorunları ve çözüm olanaklarının araştırılması amacıyla yürütülmüştür. Çalışma Erzincan ili Damızlık Koyun ve Keçi Yetiştiricileri Birliği üyesi ve kamu desteklerinden yararlanan toplam 362 koyunculuk işletmenin 61’inde yürütülmüştür. Araştırma alanında yapılan bu anket çalışmasında üreticilere eğitim ve deneyimleri, üretim yöntemleri, barınakların yapısal ve çevresel sorunları ve diğer konular hakkında sorular sorulmuştur. Sonuçlar ağılların geleneksel yöntemlerle planlandığını, ağıllarda hayvan refahı, sürü bireylerinin sağlığı, barınak içi barınak iç çevre koşullarının denetiminde ile ilgili sorunlar olduğu belirlenmiştir. Elde edilen veriler verilere bağlı olarak bölge koşullarında uygun ağıl planları geliştirilmiş 500 baş kapasiteli ağıl planı önerilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Koyun yetiştiriciliğ
• ağıl özellikleri
• koyunların çevre istekleri
• meraya dayalı koyunculuk
• hayvan refahı

Structural Problems and Solution Possibilities of Sheep Barns In The Villages of Erzincan Central District

Öz

This research was conducted to investigate the structural and planning problems and solving possibilities of sheep pens in villages in the central district of Erzincan. The study was conducted in 61 of the 362 sheep farming pens that are members of the Erzincan Province Breeding Sheep and Goat Breeders Association and benefit from public support. In this survey study conducted in the research area, questions were asked to the producers regarding their education and experience, production methods, structural and environmental problems of the pens and other issues. The structural characteristics of the sheep barns were determined by making measurements and observations. The results showed that the sheep barns were planned using traditional methods, and that there were problems related to animal welfare and health of the herd members, and control of the indoor environmental conditions in the pens. Based on the data obtained, suitable sheep pen plans were developed for the regional conditions and sheepfold plans with a capacity of 500 heads were proposed.

Anahtar Kelimeler

• Sheep breeding
• sheep shelter properties
• environmental requirements of sheep
• pasture-based sheep farming
• animal welfare

Kaynakça

1. Anonim. (2016). 2016/46 sayılı sularda tarımsal faaliyetlerden kaynaklanan nitrat kirliliğinin önlenmesine yönelik iyi tarım uygulamaları kodu tebliğine ilişkin uygulama usul ve esasları. T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı. http://www.tarimorman.gov.tr (Erişim tarihi: 10.05.2025)
2. Anonim. (2017). Türkiye İstatistik Kurumu, tarımsal sayım ve göstergeler. http://www.tuik.gov.tr
3. Anonim. (2022). Tarım Orman Ekranı. https://www.tarimtv.gov.tr/ (Erişim tarihi: 28.05.2025)
4. Anonim. (2024). Ideal livestock structures. Greenhouse Supply Inc. http://www.agrotech.com
5. Anonim. (2025a). Türkiye İstatistik Kurumu, tarımsal sayım ve göstergeler. http://www.tuik.gov.tr
6. Anonim. (2025b). Erzincan ili uzun yıllık iklim verileri. MGM Genel Müdürlüğü. https://www.mgm.gov.tr/veridegerlendirme/il-ve-ilceler-istatistik.aspx?m=ERZINCAN
7. Anonim. (2025c). Erzincan İli Damızlık Koyun Keçi Yetiştiricileri Birliği verileri. https://erzincandkkyb.com (Son erişim: 14.07.2025)
8. Arıcı, İ., Şimşek, E., & Yaslıoğlu, E. (2001). Süt sığırı ahırlarının planlanması. SÜTAŞ Yetiştiriciliği El Kitabı (No. 4). Süt Hayvancılığı Eğitim Merkezi Yayınları.

9. Ekmekyapar, T. (1999). Tarımsal yapılar. Atatürk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Yayını, 204, Erzurum.
10. Ekmekyapar, T. (2001). Hayvan barınaklarında çevre koşullarının düzenlenmesi. Atatürk Üniversitesi Yayınları No: 698.
11. FAOSTAT. (2021). Crops and livestock products. https://www.fao.org/faostat/en/#data/QCL (Erişim: Mayıs, 2025)
12. Karagöz, H. (2009). Türkiye ve Konya’da hayvancılık sektörü, sektörün sorunları ve çözüm önerileri. Etüd Araştırma Servisi, Konya.
13. Kızıloğlu, F. M. (1996). Şanlıurfa Merkez İlçeye bağlı Büyük Akziyaret köyünde süt sığırcılığı yapan işletmelerdeki ahırların durumu ve geliştirme olanakları üzerine bir araştırma [Yüksek lisans tezi, Atatürk Üniversitesi].
14. Maton, A., Daelemans, J., & Lambrect, J. (1985). Housing of animals. Elsevier Science Publishers B.V.
15. Mutaf, S., & Sönmez, R. (1984). Hayvan barınaklarında iklimsel çevre ve denetimi. Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Yayınları, No: 438.
16. Okuroğlu, M., & Delibaş, L. (1986). Hayvan barınaklarında uygun çevre koşulları. Hayvancılık Sempozyumu, 5–8 Mayıs, Tokat.
17. Okuroğlu, M., & Yağanoğlu, A. V. (2015). Kültürteknik. Atatürk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Yayınları (No: 157, ss. 221–248).
18. Olgun, M. (1997). Ülkemizde hayvan barınakları için iklimsel tasarım değerlerinin belirlenmesi. Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Yayını, No: 1488.
19. Olgun, M. (2009). Tarımsal yapılar. Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Yayını No: 1577, Ders Kitabı: 529.
20. Olgun, M., & Çelik, M. Y. (1999). Koyun ağılları ve ülkemizde karşılaşılan sorunlar. Türk-Koop Ekin Dergisi, 10, 62–69.
21. Spedding, C. R. W. (1988). Fream’s agriculture: Farm buildings and fixed equipment (pp. 293–306). Royal Agricultural Society of England.
22. Şişman, C. B., Yılmaz, F., & Gezer, E. (2009). Bolu yöresindeki küçükbaş hayvan barınaklarının yapısal durumu ve geliştirme olanakları. Tekirdağ Ziraat Fakültesi Dergisi, 6(2), 179–189.
23. Yazıcıoğlu, Y., & Erdoğan, S. (2004). SPSS uygulamalı bilimsel araştırma yöntemleri (1. Baskı). Detay Anatolia Akademik Yayıncılık.