Yusufeli (Butko) Zeytininin Maliyet Analizi

Öz

Bu çalışmada Yusufeli Butko zeytininin üretim maliyetini hesaplayarak kârlılık analizini yapmak ve pazarlama yapısını ortaya koymak amaçlanmıştır. İşletmelerin sahip olduğu ortalama arazi miktarı 15.11 dekar iken ortalama zeytin alanı 2.96 dekar olarak belirlenmiştir. Zeytin bahçe amortismanı 227.67 ₺/da olarak hesaplanmıştır. Yusufeli Butko zeytini üretiminde, değişken masraflar toplamı 3 983.79 ₺/da, sabit masraflar toplamı 6 168.57 ₺/da olup üretim masrafları toplamı 10 152.36 ₺/da olarak hesaplanmıştır. Yusufeli Butko zeytinin üretim maliyeti 18,62 ₺/kg olarak hesaplanmıştır. Üretimde dekara brüt kâr 89 070.95 ₺, net kâr ise 82 902.38 ₺ olarak tespit edilmiştir. Bu sonuçlar, Yusufeli ilçesinde yetiştirilen Butko zeytininin ekonomik olarak kârlı bir üretim potansiyeline sahip olduğunu ve bölgedeki üreticiler için önemli bir gelir kaynağı oluşturduğunu göstermektedir.

Anahtar Kelimeler

• Yusufeli
• Butko zeytini
• maliyet analizi
• karlılık analizi

COST ANALYSIS OF YUSUFELI (BUTKO) OLIVE

Öz

The aim of this study is to calculate the production cost and conduct a profitability analysis of the Yusufeli Butko olive, as well as to reveal its marketing structure. The average landholding size of the enterprises is 15.11 decares, while the average olive cultivation area is 2.96 decares. The olive orchard depreciation cost was calculated as 227.67 ₺/da. In Yusufeli Butko olive production, the total variable costs were determined as 3 983.79 ₺/da, total fixed costs as 6 168.57 ₺/da, and total production costs as 10 152.36 ₺/da. The production cost per kilogram of Butko olive was calculated as 18.62 ₺/kg. The gross profit per decare was found to be 89 070.95 ₺, while the net profit was 82 902.38 ₺. These results indicate that Butko olives grown in Yusufeli have a strong economic profitability potential and represent an important source of income for local producers.

Anahtar Kelimeler

• Yusufeli
• Butko olive
• cost analysis
• profitability analysis

Kaynakça

1. Adıgüzel, F. & Kızılaslan, N. (2019). Ege Bölgesinde Zeytin İşletmelerinin Maliyetleri ve Sorunları. Turkish Journal of Agricultural and Natural Sciences, 6(4), 696–709. https://doi.org/10.30910/turkjans.633562
2. Aşkan, E. & Dağdemir, V. (2015). Devlet Teşvik ve Desteklemelerinden Faydalanan Süt Sığırcılığı Yapan İşletmelerin Üretimini Etkileyen Faktörlerin Analizi; Erzurum, Erzincan Bayburt illeri Örneği. Tarım Ekonomisi Dergisi, 20 (2): 69-76
3. Aydoğan, Ü. G., & Dağdemir, V. (2025). Mulberry production cost and marketing in Uzundere district. Mitteilungen Klosterneuburg, 75, 70–83. https://doi.org/10.2478/mittklbg-2025-0006
4. Çavuşoğlu, A., & Çakır, M. (1988). Modern Zeytincilik. Tarım ve Köyişleri Bakanlığı Mesleki Yayınlar No.1, 303 s. Ankara.
5. Dağdemir, V. ve Özçelebi, İ., (1998). Çayeli İlçesi Kıyı Şeridinde Çay Üretiminde Girdi Tespiti ve Maliyet Hesabı Üzerine Bir Araştırma. Türk Tarım ve Ormancılık Dergisi, 22 (2), 127-134.
6. Eljadei, A.-A. A. (2018). Economic Analysis of Production Costs Irrigated Olive Oil in Bani Waleed Region. Alexandria Science Exchange Journal, 39, 55-62. https://doi.org/10.21608/asejaiqjsae.2018.127146
7. Food and Agriculture Organization of the United Nations. (2024). Olive oil production and trade data [Dataset]. FAO.
8. International Olive Council (IOC). (2019). International Olive Oil Production Costs Study. Madrid: IOC.

9. Karagölge, C., 1996. Tarımsal İşletmecilik. Atatürk Üniversitesi Yayınları.
10. Kaytancı, M.F. & Ağır, H.B. (2024). Zeytinyağı Sektöründe Değer Zinciri Analizi: Kahramanmaraş Örneği. Türk Tarım ve Doğa Bilimleri Dergisi, 11(4), 1134-1142. https://doi.org/10.30910/turkjans.1516166
11. Kıral, T., Kasnakoğlu, H., Tatlıdil, F. F., Fidan, H., & Gündoğmüş, E. (1999). Tarımsal Ürünler için Maliyet Hesaplama Metodolojisi ve Veri Tabanı Rehberi. Ankara: Tarımsal Ekonomi Araştırma Enstitüsü.
12. Özpınar, S. (2020). Energy use and cost analysis of olive under flat and sloping growing conditions. COMU Journal of Agriculture Faculty, 8(1), 125-135.
13. Pilak, C., & Ülger, S. (2021). Determination of the factors affecting Turkish olive producer’s adoption of good agricultural practices in Marmara Region of Turkey. Journal Of Agriculture and Nature, 24(3), 515-521. https://doi.org/10.18016/ksutarimdoga.vi.705047
14. Şeker, M., Gündoğdu, M. A., Gül, M. K., & Kaleci, N. (2012). Doğu Karadeniz Bölgesi Bazı Yerli Zeytin Çeşitlerinin Pomolojik Özellikleri. Zeytin Bilimi, 3(2), 91-97.
15. Tarım ve Orman Bakanlığı. (2024). Uygulama esasları tebliği (Tebliğ No: 2024/15). T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı.
16. Trenci, İ., & Emeksiz, Ö. F. (2020). Adana ilinde zeytin, zeytinyağı, sofralık zeytin üretimi ve pazarlaması. International Journal of Social and Humanities Sciences Research (JSHSR), 7(51), 692–699. https://doi.org/10.26450/jshsr.1810
17. Tok, N., Çobanoğlu, F., & Tunalıoğlu, R. (2022). The link between geographic indication, sustainability, and multifunctionality: The case of table olive groves in Western Turkey. Erwerbsobstbau, 64, 851–859. https://doi.org/10.1007/s10341-022-00801-8
18. Türkiye İstatistik Kurumu. (2024). Bitkisel Üretim İstatistikleri, 2024
19. Vossen, P. M. (2007). Zeytinyağı: Dünyanın klasik yağlarının tarihi, üretimi ve özellikleri. HortScience, 42, 1093–1100.
20. Yaman, İ., Sezer, İ., Deviren, S., Dağıstan, E. & Toplu, C. (2023). Hatay ilinde zeytin yetiştiriciliğinin sosyo-kültürel analizi. Mustafa Kemal Üniversitesi Tarım Bilimleri Dergisi, 28(1), 185–202. https://doi.org/10.37908/mkutbd.1209535
21. Yavuz, E., & Dağdemir, V. (2024). Gaziantep İlinde Baharatlık Kırmızıbiberin (Maraş Biberi) Üretim Maliyeti ve Pazarlama Durumu. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Tarım ve Doğa Dergisi, 27(4), 958–966
22. ZeytinDostu Derneği. (2025). Zeytincilik – Periyodisite (var yılı–yok yılı) bilgisi.