Araştırma Makalesi

Roketlerde kanat geometrisinin statik stabiliteye etkilerinin sayısal olarak incelenmesi

Cilt: 5 Sayı: 2 31 Ağustos 2025
PDF İndir
TR EN

Roketlerde kanat geometrisinin statik stabiliteye etkilerinin sayısal olarak incelenmesi

Öz

Bu çalışmada, roket sistemlerinde kullanılan farklı kanatçık geometrilerinin statik kararlılık üzerindeki etkisi sayısal analiz yoluyla araştırılmıştır. Roket sistemlerinde aerodinamik kararlılığın sağlanması, özellikle yüksek hızlı uçuş sırasında sapma ve kararsızlığın önlenmesi için büyük önem taşımaktadır. Bu bağlamda, ileri süpürülmüş delta, ileri süpürülmüş delta, eliptik ve trapez olmak üzere dört farklı kanatçık geometrisi hem OpenRocket simülasyonları hem de ANSYS Fluent tabanlı Hesaplamalı Akışkanlar Dinamiği analizi kullanılarak değerlendirilmiştir. OpenRocket, roketin basınç merkezini (CP) ve kütle merkezini (CG) belirlemiş ve statik marjları hesaplamıştır. Her kanatçık tipi için kaldırma kuvveti, sürükleme kuvveti ve moment değerleri HAD analizi yoluyla elde edilmiştir. Ayrıca, elde edilen veriler MATLAB'da oluşturulan bir uçuş dinamiği modeline beslenerek zamanla değişen yönelimleri analiz edilmiştir. Sonuçlar, eliptik kanatçıkların minimum sürükleme katsayılarıyla en verimli çözümü sunduğunu, ileri süpürülmüş delta kanatların ise irtifa ve kaldırma performansı açısından üstün olduğunu göstermiştir. Çalışmanın sonuçları, roket tasarım sürecinde stabilizatörlerin optimum seçimi için mühendislik tabanlı öneriler sunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Proje Numarası

Söz Konusu Değilidir

Etik Beyan

Bu araştırma, İskenderun Teknik Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü'nde yürütülen bir yüksek lisans tezinin sonuçlarına dayanmaktadır. Bu makale araştırma ve yayın etiği standartlarını karşılamaktadır.

Kaynakça

  1. Abzug, M. J., & Larrabee, E. E. (2002). Airplane Stability and Control: A History of the Technologies That Made Aviation Possible. Cambridge University Press.
  2. Anderson, J. D. (2010). Fundamentals of Aerodynamics (5th ed.). McGraw-Hill Education.
  3. ANSYS, Inc. (2020). ANSYS Fluent Theory Guide. ANSYS, Inc., Canonsburg.
  4. Barnard, R. H., & Philpott, D. R. (2010). Aircraft Flight: A Description of the Physical Principles of Aircraft Flight. Pearson Education.
  5. Barokah, A. D. N., ... & Hoa, N. L. (2024). A comparative analysis of the aerodynamic performance: Straight fin and curved fin rockets using Computational Fluid Dynamics (CFD). Journal of Advanced Research in Fluid Mechanics and Thermal Sciences, 115(1), 1-18. https://doi.org/10.37934/arfmts.115.1.118
  6. Bordachev, V. A. (2023). Static stability study of a model rocket. Siberian Aerospace Journal, 24(1), 64-75. doi: 10.31772/10.31772/2712-8970-2023-24-1-64-75
  7. Boumrar, I., & Djebali, R. (2019). Experimental validation of pressure distribution prediction under delta wing apex vortex at high Reynolds numbers. CFD Letters, 11(3), 92-102. https://akademiabaru.com/submit/index.php/cfdl/article/view/3146/2180
  8. Cesnik, C. E. S., Hodges, D. H., & Patil, M. J. (1996). Aeroelastic analysis of composite wings. AIAA Meeting Papers on Disc, 1996, 1113-1123. https://doi.org/10.2514/6.1996-1444

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Hava-Uzay Ulaşımı, Havacılık Yapıları, Uzay Mühendisliği (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

31 Ağustos 2025

Gönderilme Tarihi

16 Temmuz 2025

Kabul Tarihi

26 Ağustos 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 5 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Çelik, P., Sabancı, M., Sarpkaya, H., & Çoban, S. (2025). Roketlerde kanat geometrisinin statik stabiliteye etkilerinin sayısal olarak incelenmesi. Havacılık ve Uzay Çalışmaları Dergisi, 5(2), 123-132. https://doi.org/10.52995/jass.1744172
AMA
1.Çelik P, Sabancı M, Sarpkaya H, Çoban S. Roketlerde kanat geometrisinin statik stabiliteye etkilerinin sayısal olarak incelenmesi. JASS. 2025;5(2):123-132. doi:10.52995/jass.1744172
Chicago
Çelik, Polat, Mehmet Sabancı, Hasan Sarpkaya, ve Sezer Çoban. 2025. “Roketlerde kanat geometrisinin statik stabiliteye etkilerinin sayısal olarak incelenmesi”. Havacılık ve Uzay Çalışmaları Dergisi 5 (2): 123-32. https://doi.org/10.52995/jass.1744172.
EndNote
Çelik P, Sabancı M, Sarpkaya H, Çoban S (01 Ağustos 2025) Roketlerde kanat geometrisinin statik stabiliteye etkilerinin sayısal olarak incelenmesi. Havacılık ve Uzay Çalışmaları Dergisi 5 2 123–132.
IEEE
[1]P. Çelik, M. Sabancı, H. Sarpkaya, ve S. Çoban, “Roketlerde kanat geometrisinin statik stabiliteye etkilerinin sayısal olarak incelenmesi”, JASS, c. 5, sy 2, ss. 123–132, Ağu. 2025, doi: 10.52995/jass.1744172.
ISNAD
Çelik, Polat - Sabancı, Mehmet - Sarpkaya, Hasan - Çoban, Sezer. “Roketlerde kanat geometrisinin statik stabiliteye etkilerinin sayısal olarak incelenmesi”. Havacılık ve Uzay Çalışmaları Dergisi 5/2 (01 Ağustos 2025): 123-132. https://doi.org/10.52995/jass.1744172.
JAMA
1.Çelik P, Sabancı M, Sarpkaya H, Çoban S. Roketlerde kanat geometrisinin statik stabiliteye etkilerinin sayısal olarak incelenmesi. JASS. 2025;5:123–132.
MLA
Çelik, Polat, vd. “Roketlerde kanat geometrisinin statik stabiliteye etkilerinin sayısal olarak incelenmesi”. Havacılık ve Uzay Çalışmaları Dergisi, c. 5, sy 2, Ağustos 2025, ss. 123-32, doi:10.52995/jass.1744172.
Vancouver
1.Polat Çelik, Mehmet Sabancı, Hasan Sarpkaya, Sezer Çoban. Roketlerde kanat geometrisinin statik stabiliteye etkilerinin sayısal olarak incelenmesi. JASS. 01 Ağustos 2025;5(2):123-32. doi:10.52995/jass.1744172