Evaluation of Touristic Squares in İstanbul within the scope of Accessibility Standards

Öz

The aim of this research is to evaluate the accessibility of Sultanahmet, Beyazıt, Eminönü and Taksim squares, which are among the most popular touristic squares of Istanbul, for disabled tourists. Areas that are actively used by tourists in these selected squares were determined and the research was carried out between 17.04.2021 and 10.05.2021. Observation technique, one of the qualitative research methods, was used within the scope of the research. The purpose of the observation technique used in the research is to have the opportunity to get the data first hand. Photographs were taken by the researchers in the relevant squares within the framework of universal design principles and notes were taken to describe and record the characteristics of the environment. As a result of the study, it was concluded that there are regulations for disabled tourists in the evaluated squares, but they are insufficient. Within the scope of the research, suggestions were presented for the research universes, which are the center of social life and also the important attraction areas of urban tourism.

Anahtar Kelimeler

• Accessibility
• Disabled Tourism
• Istanbul

Erişilebilirlik Standartları Kapsamında İstanbul’daki Turistik Meydanların Değerlendirilmesi

Öz

Bu araştırmanın amacı, İstanbul’un en gözde turistik meydanlar arasında yer alan Sultanahmet, Beyazıt, Eminönü ve Taksim meydanlarının engelli turistler açısından erişilebilirliğinin değerlendirilmesidir. Seçilen bu meydanlarda turistler tarafından aktif kullanılan alanlar belirlenmiş ve 17.04.2021-10.05.2021 tarihleri arasında araştırma gerçekleştirilmiştir. Araştırma kapsamında nitel araştırma yöntemlerinden gözlem tekniği uygulanmıştır. Araştırmada kullanılan gözlem tekniğinin amacı verilere ilk elden olaşma olanağı elde etmektir. İlgili meydanlarda araştırmacılar tarafından evrensel tasarım ilkeleri çerçevesinde fotoğraflar çekilmiş ve ortamın özelliklerinin tanımlanması ve kaydedilmesine yönelik notlar tutulmuştur. Çalışma sonucunda değerlendirilen meydanlarda engelli turistlere yönelik düzenlemelerin olduğu fakat yetersiz kaldığı sonucuna varılmıştır. Araştırma kapsamında toplumsal yaşamın merkezi ve aynı zamanda kent turizminin önemli cazibe alanları olan araştırma evrenleri için öneriler sunulmuştur.

Anahtar Kelimeler

• Erişilebilirlik
• Engelli Turizmi
• İstanbul

Kaynakça

1. Ahunbay, Z. (2017). Bir Dünya Mirasının Korunması: Ayasofya, Uluslararası Katılımlı 6. Tarihi Yapıların Korunması ve Güçlendirilmesi Sempozyumu / 2-3-4 Kasım, 37-46.
2. Aykal, D., Erbaş, M. ve Kocaman, M., (2018). Kent Mobilyalarının Yaşlı ve Engellilere Uygun Tasarımı: Elâzığ Kenti Meydanları Üzerine Uygunluk Analizi, Inonu University Journal Of Art And Design, 101-115.
3. Cohen, R. (1999). Tourism for All: Accessibility Solution for the Disabled in Tourist Attractions. A Manual for Architects. Jerusalem: Israel Government Press (in Hebrew).
4. Çağlar, S., (2012). Engellilerin Erişilebilirlik Hakkı ve Türkiye ’de Erişilebilirlikleri. Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 61(2) 541-598.
5. Çitil, M. ve Üçüncü, K. (2018). Türkiye’de Engelli Hakları ve Engelli Hukuku’nun Durumu, Türkiye Adalet Akademisi Dergisi, 9, 35, 233- 278
6. Dicle, A. ve Toprak, T (2020). Engellilerin Kent İçindeki Mobilitesi: Kadıköy ve Üsküdar İlçelerinde Erişilebilirlik Çalışmaları, Teknoloji ve Uygulamalı Bilimler Dergisi, 03(01), 81-94
7. Dostoğlu N., Şahin E., Taneli Y. (2009). Tasarıma Kapsayıcı Yaklaşım: Herkes İçin Tasarım, Evrensel Tasarım: Tanımlar, Hedefler, İlkeler. Mimarlık. S. 347.
8. Dünya Engelliler Vakfı; Engelsiz Kent Tasarım Raporu; (Http\://Www\.Devturkiye.Org/Projeler/Engelsiz-Sehir-Planlamasi/Engelsiz-Sehir-Tasarim-Raporu/) Erişim Tarihi:(21.04.2021).

9. Eliöz, M, Demir, A. Z. ve Akbuğa, E. (2018). Engelli Dostu İller Sıralaması Çalışması. Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi, (50), 348-365.
10. Engelliler Hakkında Kanun (2005/01/07) Resmî Gazete (Sayı:25868). Erişim Adresi: (Https\://Www\.Ailevecalisma.Gov.Tr/Eyhgm/Mevzuat/Ulusal-Mevzuat/Kanunlar/Engelliler-Hakkinda-Kanun/)
11. Engelliler Konfederasyonu – 2020 (Https\://Www\.Engellilerkonfederasyonu.Org.Tr/Engelliler-Konfederasyonu-2020-Yili-Genel-Degerlendirme/ ) Erişim Tarihi: (22.04.2021)
12. Erçetin, A., (2019) Geçmişten Günümüze Gelişen Mekân Kurgusu ile Kapalıçarşı, The Turkish Online Journal Of Design, Art And Communication, 9 ,2, 68-77
13. Erten, Ş. ve Aktel, M. (2020), Engellilerin Erişilebilirlik Hakkı: Engelsiz Kent Yaklaşımı Çerçevesinde Bir Değerlendirme, Süleyman Demirel Üniversitesi Vizyoner Dergisi, 11(28), 898-912.
14. Fazlıoğlu, B. ve Çorapçıoğlu, G., (2020), Erişilebilirlik ve Kent Meydanlarının Sürdürülebilirliği: Sakarya / Arifiye Meydanı Örneği, Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 3, 290-304
15. Genç, Y. ve Çat, G., Engellilerin İstihdamı ve Sosyal İçerme İlişkisi, Akademik İncelemeler Dergisi. Journal Of Academic Inquiries, 8(1).
16. Gonca, S., (2020), Eminönü: İstanbul’un Gerçek Yüzü, (Https\://www\.Turrehberin.Com/İstanbulun-Gercek-Yuzu-Eminonu/) Erişim Tarihi:(07.05.2020)
17. İsraeli A. A. (2002). A preliminary investigation of the importance of site accessibility factors for disabled tourists. Journal of Travel Research, 41(1), 101-104.
18. İstanbul Gezi Rehberi-İstabeautiful.com, (2021) (Https\://İstanbeautiful.Com/Tr/Eminonu-Sirkeci-İstanbul/) Erişim Tarihi: (08.05.2021)
19. İstanbul Gezi Rehberi-İstabeautiful.Com,(2021) (Https\://İstanbeautiful.Com/Tr/İstiklal-Caddesi/) Erişim Tarihi: (08.05.2021)
20. Mengi, A, (2020) Engelli Bireylerin Adalette Eşit Erişilebilirlik Konusunun İncelenmesi. Sosyal Politika Çalışmaları Dergisi, 2
21. Meriç, S. (2020). Engelli Basketbolcuların Sosyal Hayatını Engelleyen Sağlık Sorunlarının Turizm Faaliyetleri Açısından Değerlendirilmesi, Türk Turizm Araştırmaları Dergisi, 4(3), 2391-2408.
22. Meriç, S. ve Işık, H. (2019). Van İlindeki Otellerin Engelli Bireylere Uygunluğunu Belirlemeye Yönelik Bir Araştırma. IBAD Sosyal Bilimler Dergisi, 520-529.
23. Polat, G, Saygılı, Ö. (2020) Structural Evaluation For The Preservation Of An Ancient Egyptian Obelisk İn Istanbul, Turkey, Yer Bilimleri, 41(2), 169-182.
24. Prelli. (2017). Barrier-Free Cities. Https\://Www\.Pirelli.Com/Global/En-Ww/Life/Barrier-Free-Cities, Erişim Tarihi: (25.04.2021)
25. Ray, N. M. ve Ryder, M. E. (2003). “Ebilities” Tourism: An Exploratory Discussion of the Travel Needs and Motivations of the Mobility-Disabled. Tourism Management, 24(1), 57-72.
26. T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı, İstanbul İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü, (Https\://İstanbul.Ktb.Gov.Tr/Tr-278801/Fatih-Beyazit-Sahaflar-Carsisi---Sahaf.Html) Erişim Tarihi: (07.05.2021)
27. T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı, Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü, (Https\://Kvmgm.Ktb.Gov.Tr/Tr-281378/İstanbul-Turk-Ve-İslam-Eserleri-Muze-Mudurlugu.Html) Erişim Tarihi: (21.05.2021)
28. Tiyek, R, Eryiğit, B, Baş, E., (2016) Engellilerin Erişilebilirlik Sorunu ve Tse Standartları Çerçevesinde Bir Araştırma, Kastamonu Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi ,12, 225-261
29. Tonguç, S. (2021). Https\://www\.Saffetemretonguc.com/Beyazit-Meydani/, Erişim Tarihi: 07.05.2021
30. Tuğce, B., (2016) Tasarım Günlükleri, (Http\://Www\.Tasarimgunlukleri.Com/2016/12/04/Evrensel-Tasarim-Ve-İlkeleri/) Erişim Tarihi: (21.05.2021)
31. Yazıcı, N., (2010) Ondokuzuncu Yüzyılda Sultanahmet Meydanı, İdeal Kent, 2, 64-85.
32. Https\://www\.Tr.Wikipedia.Org/Wiki/%C4%B0stiklal_Caddesi
33. Https\://www.İstanbeautiful.Com/Tr/Sultanahmet/
34. Https\://www\.Tr.Wikipedia.Org/Wiki/Taksim_Meydan%C4%B1
35. Https\://Www\.Google.Com.Tr/Maps/Place/Sultanahmet,+Alemdar,+34110+Fatih%2f%C4%B0stanbul/@41.0068145,28.973125,17z/Data=!4m5!3m4!1s0x14cab9bddcd032e9:0x485518afab977da6!8m2!3d41.0078742!4d28.9778313
36. Https\://www\.Gezimingo.Com/Yer/Beyazit-Meydani/
37. Https\://www\.Blog.Govego.Com/İstanbulda-Mutlaka-Yapmaniz-Gereken-Seyler/
38. Https\://www\.Dogrulukpayi.Com/Bulten/3-Aralik-Uluslararasi-Engelliler-Gunu?Gclid=Cj0kcqjw_Dwgbhdaarısamcyujx4-Oj4j2ijqhqys29k1rp8qtweakni3jhnoi4mqxvrm6b_6h2yxruaavulealw_Wcb
39. Http\://www\.Devturkiye.Org/Projeler/Engelsiz-Sehir-Planlamasi/Engelsiz-Sehir-Tasarim-Raporu/