Hemşirelerin COVID-19 Sürecindeki Empati ve Bakım Davranışları

Öz

Amaç: COVID-19 pandemisi sağlık bakım süreçlerini birçok yönden etkilemiştir. Salgının yoğun olarak hissedildiği bu dönemde bakım ihtiyacının hızla artması, sağlık çalışanlarının özellikle de hemşirelerin empati davranışlarının önemini daha da artırmıştır. Hemşirelerin hastalarla kurdukları empatik ilişkiler, bakım kalitesinin ve hasta memnuniyetinin yükselmesinde belirleyici rol oynamaktadır. Bu çalışma, hemşirelerin COVID-19 sürecindeki duyuşsal ve bilişsel empati düzeylerini, bakım davranışlarını ve bu iki değişken arasındaki ilişkiyi inceleyerek, pandemi koşullarında hemşirelerin empati ve bakım yaklaşımlarının genel özelliklerini ortaya koymayı amaçlamıştır. Yöntem: Tanımlayıcı nitelikteki araştırma Mart–Haziran 2021 tarihleri arasında İstanbul ilinde faaliyet gösteren kamu ve özel hastanelerde çalışan, araştırmaya katılmaya gönüllü 137 hemşire ile yürütülmüştür. Veriler Tanıtıcı Bilgi Formu (TBF), Duygusal ve Bilişsel Empati Ölçeği (DBEÖ) ve Bakım Davranışları Ölçeği (BDÖ) kullanılarak toplanmıştır. Bulgular: Hemşirelerin DBEÖ puan ortalaması 124,36±7,25, BDÖ puan ortalaması 133,8±10,75 olarak saptanmıştır. Empati düzeyleri ile bakım davranışları arasında toplam ve alt boyut puanlarında %21 (p=0,01) ile %44 (p=0,001) arasında değişen anlamlı, pozitif yönde ilişkiler bulunmuştur. Sonuç: Hemşirelerin bilişsel ve duygusal empati düzeylerinin orta, bakım davranışlarının ise yüksek olduğu belirlenmiştir. Bulgular, empati düzeylerinin artmasının bakım davranışlarını olumlu etkilediğini göstermektedir. Bu doğrultuda, hemşirelerin empati becerilerini geliştirmeye yönelik eğitim ve uygulamaların bakım kalitesini artıracağı düşünülmektedir. Ayrıca, empatiyi destekleyen çalışma ortamlarının hemşirelerin mesleki doyumuna katkı sağlayacağı öngörülmektedir.

Anahtar Kelimeler

• COVID 19
• Empati
• Hemşirelik
• Hemşirelik Bakımı

Nurses' Empathy and Care Behaviors in COVID-19

Öz

Aim: The COVID-19 pandemic has affected healthcare processes in many ways. During this period, when the demand for care increased rapidly, the empathetic behaviors of healthcare professionals, especially nurses, gained even greater importance. The empathetic relationships that nurses establish with patients play a key role in enhancing the quality of care and patient satisfaction. This study aimed to examine nurses’ affective and cognitive empathy levels, their caring behaviors, and the relationship between these two variables, thereby revealing the general characteristics of nurses’ empathy and care approaches during the pandemic. Method: This descriptive study was conducted between March and June 2021 with 137 volunteer nurses working in public and private hospitals in Istanbul. Data were collected using the Descriptive Information Form (DIF), the Emotional and Cognitive Empathy Scale (ECES), and the Caring Behaviors Scale (CBS). Results: The nurses’ mean ECES score was 124.36±7.25, and their mean CBS score was 133.8±10.75. A significant positive correlation was found between empathy levels and caring behaviors, ranging from 21% (p=0.01) to 44% (p=0.001) across total and sub-dimension scores. Conclusion: The nurses’ cognitive and affective empathy levels were found to be moderate, while their caring behaviors were high. The findings indicate that higher empathy levels positively influence caring behaviors. Accordingly, training and practices aimed at improving nurses’ empathy skills are expected to enhance the quality of care. In addition, work environments that support empathy are anticipated to contribute to nurses’ professional satisfaction.

Anahtar Kelimeler

• COVID 19
• Empathy
• Nursing
• Nursing Care

Kaynakça

1. 1. Açıkgöz, G., Baykal, Ü. (2024). The autonomous behaviour scale regarding the professional roles of nurses. Journal of Health and Nursing Management, 11(3), 509-520. doi:10.54304/SHYD.2024.58234.
2. 2. Akça Doğan, D., Tanrıverdi, S., Pehlivan, S. (2023). Hastaların ve hemşirelerin algıladığı bakım davranışları ve bakım memnuniyeti. Sağlık ve Hemşirelik Yönetimi Dergisi, 10(2), 154-162. doi:10.54304/SHYD.2023.26023.
3. 3. Akgün, M., Kavradim, S. T., Boz, İ. & Özer, Z. (2020). Development and psychometric properties of the Caring Behaviors Assessment Tool Nursing Version-Short Form. International Journal for Quality in Health Care, 32(10), 701-707. doi:10.1093/intqhc/mzaa134.
4. 4. Alavi, A., Zargham-Boroujeni, A., Yousefy, A., & Bahrami, M. (2017). Altruism, the values dimension of caring self-efficacy concept in Iranian pediatric nurses. Journal of Education and Health Promotion, 6, 8. doi:10.4103/jehp.jehp_142_14.
5. 5. Alsaqri, S. (2016). Patient satisfaction with the quality of nursing care at governmental hospitals, Ha’il City, Saudi Arabia. Journal of Biology, Agriculture and Healthcare, 6(10), 128-42.
6. 6. Basit, G., Erkuş Küçükkelepçe, G. & Arslan Şeker, S. (2022). The relationship between nurses’ professional values and caring behaviors. Nursing Forum, 57(6), 1044-1051. doi:10.1111/nuf.12778.
7. 7. Brown, E. L., Agronin, M. E., & Stein, J. R. (2020). Interventions to enhance empathy and person-centered care for individuals with dementia: A systematic review. Research in Gerontological Nursing, 13(3), 158–168. doi:10.3928/19404921-20191028-01.
8. 8. Coşkun, F., Durna, Z., Akın, S. & Mend, B. (2016). Assessment of levels of empathic skills and autonomy of nurses working in medical and surgical units. Turkiye Klinikleri Journal of Nursing Sciences, 8(2), 122-130. doi:10.5336/nurses.2014-42025.Erenoğlu, R., Can, R., & Tambağ, H. (2019). Nursing care behaviors and factors related to care behaviors: Maternity hospital. Sağlık ve Toplum, 29(1), 79-88.

9. 9. Erol, F. & Turk, G. (2019). Assessing the caring behaviours and occupational professional attitudes of nurses. Journal of the Pakistan Medical Association, 69(6), 783-787.
10. 10. Fröjd, C., Swenne, C.L., Rubertsson, C., Gunningberg, L. & Wadensten, B. (2011). Patient information and participation still in need of improvement: evaluation of patients’ perceptions of quality of care. Journal of Nursing Management, 19(2), 226-236. doi:10.1111/j.1365-2834.2010.01197.x.
11. 11. Gage, N. & Baars, B.J. (2018). Fundamentals of Cognitive Neuroscience (2nd ed.). Elsevier: Amsterdam, Netherlands. doi:10.1016/B978-0-12-803813-0.00001-5.
12. 12. Guven Ozdemir, N. & Sendir, M. (2020). The relationship between nurses’ empathic tendencies, empathic skills, and individualized care perceptions. Perspectives in Psychiatric Care, 56, 732–737. doi:10.1111/ppc.12489.
13. 13. Heidke, P., Howie, V. & Ferdous, T. (2018). Use of healthcare consumer voices to increase empathy in nursing students. Nurse Education in Practice, 29, 30-34.
14. 14. İbrahimoğlu, Ö., Mersin, S., Açıkgöz, G., Çağlar, M., Akyol, E., Özkan, B., & Öner, Ö. (2022). Self-disclosure, empathy, and anxiety in nurses. Perspectives in Psychiatric Care, 58(2), 724–732. doi:10.1111/ppc.12842.
15. 15. Kurşun, Ş. & Kanan, N. (2012). Bakım davranışları ölçeği-24’ün Türkçe formunun geçerlik ve güvenirlik çalışması. Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi, 15(4), 229-235.
16. 16. Lee, H.K. & Shin, E.H. (2020). The effects of critical thinking disposition, perception of others and empathy on communication competency among students majoring in nursing. Medico Legal Update, 20(1), 2238-2244. doi:10.37506/mlu.v20i1.716.
17. 17. McKinnon, J. (2018). In their shoes: an ontological perspective on empathy in nursing practice. Journal of Clinical Nursing, 27(21-22), 3882-3893. doi:10.1111/jocn.14610.
18. 18. World Health Organization (WHO). (2020). WHO characterizes COVID-19 as a pandemic. World Health Organization.
19. 19. Özdemir, K., Sevimli Güler, D., Şahin, S., Ünsal, A. & Kuni, F. (2019). Assessment of empathy and anger management of nurses. Journal of Health Science and Profession, 6(3), 470-478.
20. 20. Pérez-Fuentes, M.D.C., Gázquez Linares, J.J., Molero Jurado, M.D.M., Simón Márquez, M.D.M. & Martos Martínez, Á. (2020). The mediating role of cognitive and affective empathy in the relationship of mindfulness with engagement in nursing. BMC Public Health, 20(1), 16. doi:10.1186/s12889-019-8129-7.
21. 21. Surat, A. & Çevik Kaya, K. (2024). Hemşirelerin empatik eğilim düzeylerinin ve iletişim becerilerinin eleştirel düşünmeye etkisi. BÜSAD, 5(1), 95–104.
22. 22. Uzelli-Yılmaz, D., Akın-Korhan, E. & Khorshid, L. (2017). Bir palyatif bakım kliniğinde hemşirelik bakım kalitesinin değerlendirilmesi. Journal of Human Sciences, 14(3), 2968-2980. doi:10.58605/bingolsaglik.1452820.
23. 23. Wal, D.V. (2005). The caring ethic in nursing. Ethics in Health Care (2nd ed.). USA: Juta & Co. Ltd.
24. 24. Wilkinson, H., Whittington, R., Perry, L. & Eames, C. (2017). Examining the relationship between burnout and empathy in healthcare professionals: A systematic review. Burn Research, 6, 18–29. doi:10.1016/j.burn.2017.06.003.
25. 25. Wolf, Z.R., Giardino, E.R., Osborne, P.A. & Ambrose, M.S. (1994). Dimensions of nurse caring. Image: Journal of Nursing Scholarship, 26(2), 107-111.
26. 26. Wu, Y., Larrabee, J.H. & Putman, H.P. (2006). Caring behaviors inventory: a reduction of the 42-item instrument. Nursing Research, 55(1), 18-25.
27. 27. Yazıcıoğlu, Y. & Erdoğan, S. (2004). SPSS Uygulamalı Bilimsel Araştırma Yöntemleri. Ankara: Detay Yayıncılık.
28. 28. Yüksel, M.Y., Okur, S., Akbulut, Z. & Kütük, H. (2020). Psychometric parameters of the Turkish version of the affective and cognitive measure of empathy (ACME). International Journal on New Trends in Education and Their Implications, 11(3), 3-15.