ETİK İLKELER VE YAYIN POLİTİKASI

1. Uygulamalı Ekonomi ve Sosyal Bilimler Dergisi’ne gönderilen çalışmaların daha önce yayımlanmamış ve başka bir dergide değerlendirme sürecinde olmaması gerekmektedir. Bu konuda tüm sorumluluk yazar(lar)a aittir. Dergide Türkçe ve İngilizce dillerinde yazılmış çalışmalar yayımlanmakta olup, çalışmaların bilimsel ve dilsel sorumluluğu yazarlara aittir.

2. Dergi, yalnızca akademisyenlerden değil; araştırmacı ve uygulamacılardan gelen çalışmaları da değerlendirmeye almaktadır. Daha önce bilimsel toplantılarda sunulmuş ancak tam metin olarak yayımlanmamış çalışmalar, bu durum belirtilmek kaydıyla değerlendirme sürecine kabul edilebilir.

3. Makale gönderimleri derginin çevrimiçi sistemi üzerinden yapılır. Yazarların sisteme üye olarak başvuru yapmaları ve süreci sistem üzerinden takip etmeleri gerekmektedir. Gönderim sırasında, yazar bilgileri içermeyen anonim makale dosyası ile yazar bilgilerini içeren ayrı bir dosya (künye ve ORCID bilgileri ile birlikte) yüklenmelidir. Makale dosyasında yazar(lar), kurum bilgileri yer ALMAMALIDIR.

4. Dergi, çift kör hakemlik sistemini benimsemektedir. Bu nedenle değerlendirme sürecinde yazar ve hakem kimlikleri gizli tutulur. Ön inceleme aşamasında yazım kurallarına, dergi kapsamına veya akademik standartlara uygun bulunmayan çalışmalar hakem sürecine alınmadan yazarlara iade edilebilir.

5. Uygun bulunan çalışmalar, alanında uzman en az iki hakem tarafından değerlendirilir. Hakem raporları doğrultusunda makalenin kabulüne, düzeltme istenmesine veya reddine karar verilir. Hakemlerden birinin olumlu, diğerinin olumsuz görüş bildirmesi durumunda çalışma editör kararıyla üçüncü bir hakeme gönderilebilir. Yazarlar, hakemler tarafından talep edilen tüm düzeltmeleri yapmakla yükümlüdür.

6. Değerlendirme süreci tamamlanan çalışmalar, gönderim tarihine göre sıralanarak yayımlanır. Aynı yazar(lar)a ait birden fazla çalışma aynı sayıda YAYIMLANMAZ. Yayına kabul edilen çalışmalar için talep edilmesi halinde kabul yazısı verilebilir.

7. Yayıma kabul edilen makalelerin tüm yayın hakları Uygulamalı Ekonomi ve Sosyal Bilimler Dergisi’ne aittir. Dergide yayımlanan çalışmalar için yazarlara telif ücreti ödenmez. Yayımlanan çalışmalar, derginin yazılı izni olmaksızın çoğaltılamaz; ancak uygun şekilde atıf yapılarak alıntı yapılabilir.

8. Makale bir proje, kurum desteği veya tez kapsamında hazırlanmış ise bu durum eser başlığının son kelimesi üzerine eklenen dipnotta belirtilmelidir.

9. Dergiye gönderilen tüm çalışmaların intihal denetiminden geçirilmiş olması gerekmektedir. Kaynakça hariç benzerlik oranı %20’nin üzerinde olan çalışmalar değerlendirme sürecine alınmadan REDDEDİLİR. Benzerlik oranı bu sınırın altında olsa dahi, editörler gerekli gördükleri durumlarda çalışmayı etik açıdan inceleyebilir ve değerlendirme sürecine almama hakkını saklı tutar.

10. Hakem süreci başlatılan çalışmaların yazarlar tarafından geri çekilmesi etik açıdan uygun değildir ve kabul edilmez.

11. Dergide yayımlanan çalışmalarda yer alan görüşler tamamen yazar(lar)a aittir.

12. Yayım sürecine alınan makaleler mizanpaj çalışmasına alınır. Bu aşamada yazar(lar)a kontrol ve düzeltme amaçlı yapılan gönderilerin belirtilen süre içerisinde cevap vermesi gerekmektedir. Belirtilen süre içerisinde cevap vermeyen yazar(lar)a ait makale(ler) bir sonraki sayıda değerlendirilmek üzere ERTELENİR.

ETİK KURALLAR

1. Etik Kurul Onayı

Klinik ve deneysel çalışmalar ile insan ve hayvanlar üzerinde gerçekleştirilen araştırmalar için etik kurul onayı alınması zorunludur. Bu onay makalede açıkça belirtilmeli ve belgelendirilmelidir.

Etik kurul izni gerektiren çalışmalarda; kurul adı, tarih ve karar numarası hem yöntem bölümünde hem de makalenin ilk ve son sayfasında yer almalıdır.

Olgu sunumlarında ise katılımcılardan bilgilendirilmiş gönüllü olur/onam formu alındığı belirtilmelidir.

2. Yayın Etiği ve COPE İlkeleri
Bu dergide, Uluslararası Yayın Etiği Komitesi (COPE) tarafından belirlenen etik ilkelere uyulmaktadır. Söz konusu ilkeleri incelemek için lütfen tıklayınız.

Yazarların, dergiye başvuru yapmadan önce derginin yayın politikası ve yazar rehberini incelemeleri önerilmektedir.

3. Başvuru ve Sistem Kullanımı
Makale gönderimleri derginin çevrimiçi sistemi üzerinden yapılmaktadır. Yazarların gönderim yapabilmeleri için sisteme kaydolmaları gerekmektedir.

Gönderim süreci sistem üzerinden takip edilmekte olup, okuyucular dilerlerse kaydolarak yeni sayılar yayımlandığında bilgilendirme alabilirler.

4. Gizlilik İlkesi
Dergi sistemine girilen isim ve e-posta bilgileri yalnızca dergi faaliyetleri kapsamında kullanılmakta olup, üçüncü kişilerle paylaşılmaz.

 5. Açık Erişim Politikası
Dergi, bilimsel bilginin küresel paylaşımını desteklemek amacıyla açık erişim ilkesini benimsemektedir. Tüm içeriklere ücretsiz erişim sağlanmaktadır. Eser, yazarının belirtilmesi ve ilk yayımının bu dergide yapılması koşuluyla diğerleri tarafından paylaşılmasına olanak veren Creative Commons Atrribution lisansı altında lisanslanır.

Bu kapsamda yazarlar:

• Telif haklarını korur,
• İlk yayımlama hakkını dergiye verir,
• Çalışmalarının uygun atıf yapılması koşuluyla paylaşılmasını kabul eder (Creative Commons Attribution lisansı).

Yazarlar, çalışmalarını yayımlanmadan önce veya yayımlandıktan sonra kişisel web sitelerinde veya kurumsal arşivlerde paylaşabilirler. 

6. Yayın Periyodu ve Dergi Yapısı
Uygulamalı Ekonomi ve Sosyal Bilimler Dergisi, 2018 yılından itibaren yılda iki kez (Mart ve Ekim aylarında) yayımlanan hakemli bir dergidir.

Gerekli durumlarda ek sayı ve özel sayı yayımlanabilir.

7. Kopya Düzenleme (Editoryal Süreç)
Kopya düzenleme süreci; makalenin dil, anlatım, akıcılık ve biçim açısından iyileştirilmesini amaçlamaktadır. Bu aşama, yazarın metin üzerinde önemli düzeltmeler yapabileceği son aşamadır.

Düzeltmeler:

• MS Word “Değişiklikleri İzleme (Track Changes)” özelliği kullanılarak veya alternatif düzenleme yöntemleri ile gerçekleştirilebilir.

Editör, yazar ve kopya editörü iş birliğiyle metin son hâline getirilir ve dizgi aşamasına hazırlanır.

8. Kopya Düzenleme Yöntemleri 

• Track Changes yöntemi: Yapılan değişiklikler görünür şekilde işaretlenir, sorular köşeli parantez içinde belirtilir.
• Alternatif yöntem:
  • Eklemeler kalın yazılır
  • Silinmesi önerilen metin köşeli parantez içinde gösterilir
  • Yazar yanıtları “[Yazar notu:]” şeklinde eklenir

9. Genel İlkeler

• Yazarlar, dergiye gönderim yaparak tüm etik kuralları kabul etmiş sayılır.
• Yayımlanan çalışmaların sorumluluğu yazarlara aittir.

• Dergi, bilimsel etik ve akademik standartlara uygun yayın yapmayı taahhüt eder.

  YAYIN ETİĞİ

  Aşağıda yer alan etik görev ve sorumluluklar oluşturulurken açık erişim olarak Committee on Publication Ethics (COPE) tarafından yayınlanan rehberler ve politikalar dikkate alınarak hazırlanmıştır.

  1. Yayıncının Etik Görev ve Sorumlukları

  Uygulamalı Ekonomi ve Sosyal Bilimler Dergisi Editörleri ve Yayın Kurulu aşağıdaki etik sorumlulukların bilinciyle hareket etmektedir:

• Editörler, Uygulamalı Ekonomi ve Sosyal Bilimler Dergisi’ne gönderilen çalışmaların tüm süreçlerinden sorumludur. Bu çerçevede ekonomik ya da politik kazançlar göz önüne alınmaksızın karar verici kişiler editörlerdir.
• Bağımsız editör kararı oluşturulmasını taahhüt eder.
• Uygulamalı Ekonomi ve Sosyal Bilimler Dergisi’nde yayınlanmış her makalenin mülkiyet ve telif hakkını korur ve yayınlanmış her kopyanın kaydını saklama yükümlüğünü üstlenir.

• Editörlere ilişkin her türlü bilimsel suistimal, atıf çeteciliği ve intihalle ilgili önlemleri alma sorumluluğuna sahiptir.

  2. Yazar(lar)ın Etik Görev ve Sorumlulukları

  Uygulamalı Ekonomi ve Sosyal Bilimler Dergisi’ne çalışma gönderen yazar(lar)ın aşağıdaki etik sorumluluklara uyması beklenmektedir;

• Uygulamalı Ekonomi ve Sosyal Bilimler Dergisi’nde uygulanan yayın süreçleri, bilginin tarafsız ve saygın bir şekilde gelişimine ve dağıtımına temel teşkil etmektedir. Bu doğrultuda uygulanan süreçler, yazarların ve yazarları destekleyen kurumların çalışmalarının kalitesine doğrudan yansımaktadır. Hakemli çalışmalar bilimsel yöntemi somutlaştıran ve destekleyen çalışmalardır. Bu noktada sürecin bütün paydaşlarının (yazarlar, okuyucular ve araştırmacılar, yayıncı, hakemler ve editörler) etik ilkelere yönelik standartlara uyması önem taşımaktadır. Uygulamalı Ekonomi ve Sosyal Bilimler Dergisi yayın etiği kapsamında tüm paydaşların aşağıdaki etik sorumlulukları taşıması beklenmektedir.
• Yazar(lar)ın gönderdikleri çalışmaların özgün olması beklenmektedir. Yazar(lar)ın başka çalışmalardan yararlanmaları veya başka çalışmaları kullanmaları durumunda eksiksiz ve doğru bir biçimde atıfta bulunmaları ve/veya alıntı yapmaları gerekmektedir.
• Çalışmanın oluşturulmasında içeriğe entelektüel açıdan katkı sağlamayan kişiler, yazar olarak belirtilmemelidir.
• Yayınlanmak üzere gönderilen tüm çalışmaların varsa çıkar çatışması teşkil edebilecek durumları ve ilişkileri açıklanmalıdır.
• Yazar(lar)dan değerlendirme süreçleri çerçevesinde makalelerine ilişkin ham veri talep edilebilir, böyle bir durumda yazar(lar) beklenen veri ve bilgileri yayın kurulu ve bilim kuruluna sunmaya hazır olmalıdır.
• Yazar(lar) kullanılan verilerin kullanım haklarına, araştırma/analizlerle ilgili gerekli izinlere sahip olduklarını veya deney yapılan deneklerin rızasının alındığını gösteren belgeye sahip olmalıdır.
• Yazar(lar)ın yayınlanmış, erken görünüm veya değerlendirme aşamasındaki çalışmasıyla ilgili bir yanlış ya da hatayı fark etmesi durumunda, dergi editörünü veya yayıncıyı bilgilendirme, düzeltme veya geri çekme işlemlerinde editörle işbirliği yapma yükümlülüğü bulunmaktadır.
• Yazarlar çalışmalarını aynı anda birden fazla derginin başvuru sürecinde bulunduramaz. Her bir başvuru önceki başvurunun tamamlanmasını takiben başlatılabilir. Başka bir dergide yayınlanmış çalışma Uygulamalı Ekonomi ve Sosyal Bilimler Dergisi’ne gönderilemez.

• Değerlendirme süreci başlamış bir çalışmanın yazar sorumluluklarının değiştirilmesi (Yazar ekleme, yazar sırası değiştirme, yazar çıkartma gibi) teklif edilemez.

  3. Hakemlerin Etik Görev ve Sorumlulukları

  Tüm çalışmaların "Körleme Hakemlik" ile değerlendirilmesi yayın kalitesini doğrudan etkilemektedir. Bu süreç yayının nesnel ve bağımsız değerlendirilmesi ile güven sağlar. Uygulamalı Ekonomi ve Sosyal Bilimler Dergisi değerlendirme süreci çift taraflı kör hakemlik ilkesiyle yürütülür. Hakemler yazarlar ile doğrudan iletişime geçemez, değerlendirme ve yorumlar dergi yönetim sistemi aracılığıyla iletilir. Bu süreçte değerlendirme formları ve tam metinler üzerindeki hakem yorumları editör aracılığıyla yazar(lar)a iletilir. Bu bağlamda Uygulamalı Ekonomi ve Sosyal Bilimler Dergisi için çalışma değerlendiren hakemlerin aşağıdaki etik sorumluluklara sahip olması beklenmektedir:

• Sadece uzmanlık alanı ile ilgili çalışma değerlendirmeyi kabul etmelidir.
• Tarafsızlık ve gizlilik içerisinde değerlendirme yapmalıdır.
• Değerlendirme sürecinde çıkar çatışması ile karşı karşıya olduğunu düşünürse, çalışmayı incelemeyi reddederek, dergi editörünü bilgilendirmelidir.
• Gizlilik ilkesi gereği inceledikleri çalışmaları değerlendirme sürecinden sonra imha etmelidir. İnceledikleri çalışmaların sadece nihai versiyonlarını ancak yayınlandıktan sonra kullanabilir.
• Değerlendirmeyi nesnel bir şekilde sadece çalışmanın içeriği ile ilgili olarak yapmalıdır. Milliyet, cinsiyet, dini inançlar, siyasal inançlar ve ticari kaygıların değerlendirmeye etki etmesine izin vermemelidir.
• Değerlendirmeyi yapıcı ve nazik bir dille yapmalıdır. Düşmanlık, iftira ve hakaret içeren aşağılayıcı kişisel yorumlar yapmamalıdır.

• Değerlendirmeyi kabul ettikleri çalışmayı zamanında ve yukarıdaki etik sorumluluklarda gerçekleştirmelidir. 

  4. Editörlerin Etik Görev ve Sorumlulukları

  Uygulamalı Ekonomi ve Sosyal Bilimler Dergisi editör ve alan editörleri, açık erişim olarak Committee on Publication Ethics (COPE) tarafından yayınlanan "COPE Code of Conduct and Best Practice Guidelines for Journal Editors" ve "COPE Best Practice Guidelines for Journal Editors" rehberleri temelinde aşağıdaki etik görev ve sorumluluklara sahip olmalıdır:

  Editörler, Uygulamalı Ekonomi ve Sosyal Bilimler Dergisi’nde yayınlanan her yayından sorumludur. Bu sorumluluk bağlamında editörler, aşağıdaki rol ve yükümlülükleri taşımaktadır:

• Editörler tüm okuyucu, araştırmacı ve uygulayıcıların ihtiyaç duydukları bilgi, beceri ve deneyim beklentilerini dikkate alarak karar vermelidir. Yayınlanan çalışmaların okuyucu, araştırmacı, uygulayıcı ve bilimsel literatüre katkı sağlamasına ve özgün nitelikte olmasına dikkat etmelidir. Ayrıca editörler okuyucu, araştırmacı ve uygulayıcılardan gelen geri bildirimleri dikkate almak, açıklayıcı ve bilgilendirici geri bildirim vermekle yükümlüdür.
• Editörler, çalışmaların önemi, özgün değeri, geçerliliği, anlatımın açıklığı ve derginin amaç ve hedeflerine dayanarak olumlu ya da olumsuz karar vermelidir.
• Yayın kapsamına uygun olan çalışmaların ciddi problemi olmadığı sürece ön değerlendirme aşamasına almalıdır.
• Editörler, çalışma ile ilgili ciddi bir sorun olmadıkça, olumlu yöndeki hakem önerilerini göz ardı etmemelidir.
• Yeni editörler, çalışmalara yönelik olarak önceki editör(ler) tarafından verilen kararları ciddi bir sorun olmadıkça değiştirmemelidir.
•  "Kör Hakemlik ve Değerlendirme Süreci" mutlaka yayınlanmalı ve editörler tanımlanan süreçlerde yaşanabilecek sapmaların önüne geçmelidir.
• Yazarlara açıklayıcı ve bilgilendirici şekilde bildirim ve dönüş sağlanmalıdır.
• Hakemleri çalışmanın konusuna uygun olarak belirlemelidir.
• Hakemlerin değerlendirme aşamasında ihtiyaç duyacakları bilgi ve rehberleri sağlamakla yükümlüdür.
• Yazarlar ve hakemler arasından çıkar çatışması olup olmadığını gözetmek durumundadır.
• Körleme hakemlik bağlamında hakemlerin kimlik bilgilerini gizli tutmalıdır.
• Hakemleri tarafsız, bilimsel ve nesnel bir dille çalışmayı değerlendirmeleri için teşvik etmelidir.
• Hakemlerin performansını artırıcı uygulama ve politikalar belirlemelidir.
• Hakem havuzunun dinamik şekilde güncellenmesi konusunda gerekli adımları atmalıdır.
• Nezaketsiz ve bilimsel olmayan değerlendirmeleri engellemelidir.
• Hakem havuzunun geniş bir yelpazeden oluşması için adımlar atmalıdır.
• Editörler, tüm yayın kurulu üyelerinin süreçleri yayın politikaları ve yönergelere uygun ilerletmesini sağlamalıdır. Yayın kurulu üyelerini yayın politikaları hakkında bilgilendirmeli ve gelişmelerden haberdar etmelidir. Ayrıca editörler;
• Yayın kurulu üyelerinin çalışmaları tarafsız ve bağımsız olarak değerlendirmelerini sağlamalıdır.
• Yeni yayın kurulu üyelerini, katkı sağlayabilir ve uygun nitelikte belirlemelidir.
• Yayın kurulu üyelerinin uzmanlık alanına uygun çalışmaları değerlendirme için göndermelidir.
• Yayın kurulu ile düzenli olarak etkileşim içerisinde olmalıdır.
• Yayın kurulu ile belirli aralıklarla yayın politikalarının ve derginin gelişimi için toplantılar düzenlemelidir.
• Editörler ve yayıncı arasındaki ilişki editoryal bağımsızlık ilkesine dayanmaktadır. Editörler ile yayıncı arasında yapılan yazılı sözleşme gereği, editörlerin alacağı tüm kararlar yayıncı ve dergi sahibinden bağımsızdır.
• Editörler; dergi yayın politikalarında yer alan "Kör Hakemlik ve Değerlendirme Süreci" politikalarını uygulamakla yükümlüdür. Bu bağlamda editörler her çalışmanın adil, tarafsız ve zamanında değerlendirme sürecinin tamamlanmasını sağlar.
• Editörler; dergide yayınlanan her makalenin dergi yayın politikaları ve uluslararası standartlara uygun olarak yayınlanmasından sorumludur.
• Editörler; değerlendirilen çalışmalarda yer alan deneklere veya görsellere ilişkin kişisel verilerin korunmasını sağlamakla yükümlüdür. Çalışmalarda kullanılan bireylerin açık rızası belgeli olmadığı sürece çalışmayı reddetmekle görevlidir. Ayrıca editörler; yazar, hakem ve okuyucuların bireysel verilerini korumaktan sorumludur.
• Editörler; değerlendirilen çalışmalarda insan ve hayvan haklarının korunmasını sağlamakla yükümlüdür. Çalışmalarda kullanılan deneklere ilişkin etik kurul onayı, deneysel araştırmalara ilişkin izinlerin olmadığı durumlarda çalışmayı reddetmekle sorumludur.
• Editörler; olası suistimal ve görevi kötüye kullanma işlemlerine karşı önlem almakla yükümlüdür. Bu duruma yönelik şikâyetlerin belirlenmesi ve değerlendirilmesi konusunda titiz ve nesnel bir soruşturma yapmanın yanı sıra, konuyla ilgili bulguların paylaşılması editörün sorumlulukları arasında yer almaktadır.
• Editörler çalışmalarda yer alan hata, tutarsızlık ya da yanlış yönlendirme içeren yargıların hızlı bir şekilde düzeltilmesini sağlamalıdır. 
• Editörler; yayınlanan tüm makalelerin fikri mülkiyet hakkını korumakla, olası ihlallerde derginin ve yazar(lar)ın haklarını savunmakla yükümlüdür. Ayrıca editörler yayınlanan tüm makalelerdeki içeriklerin başka yayınların fikri mülkiyet haklarını ihlal etmemesi adına gerekli önlemleri almakla yükümlüdür.
• Dergide yayınlanan eserlere ilişkin ikna edici eleştirileri dikkate almalı ve bu eleştirilere yönelik yapıcı bir tutum sergilemelidir
• Eleştirilen çalışmaların yazar(lar)ına cevap hakkı tanımalıdır.
• Olumsuz sonuçlar içeren çalışmaları göz ardı etmemeli ya da dışlamamalıdır.
• Editörler; yazar(lar), hakemler ve diğer editörler arasındaki çıkar çatışmalarını göz önünde bulundurarak, çalışmaların yayın sürecinin bağımsız ve tarafsız bir şekilde tamamlamasını garanti eder.

ŞİKAYET

Editörler; yazar, hakem veya okuyuculardan gelen şikayetleri dikkatlice inceleyerek aydınlatıcı ve açıklayıcı bir şekilde yanıt vermekle yükümlüdür. Uygulamalı Ekonomi ve Sosyal Bilimler Dergisi’nde yukarıda bahsedilen etik sorumluluklar ve dışında etik olmayan bir davranış veya içerikle karşılaşırsanız:

Lütfen burakdarici@gmail.com veya bdarici@bandirma.edu.tr adresine e-posta yoluyla bildiriniz.