EN
TR
İş Başvurusunda Bulunan Engelli Bireylerin Bilişsel ve Fiziksel Düzeylerinin Yaşam Kalitelerine Etkisinin İncelenmesi
Öz
Amaç: İş başvurusunda bulunan engelli bireylerin bilişsel ve fiziksel aktivite düzeyleri iş istihdamları için önemlidir. Bu çalışmada iş başvurusunda bulunan engelli bireylerin bilişsel ve fiziksel durumlarının yaşam kalitelerine etkisinin incelenmesi amaçlandı. Gereç ve Yöntemler: Çalışmaya Mayıs-Haziran 2024 tarihleri arasında, İstanbul ili XXX ilçesinde bulunan İŞKUR’a başvuran 72 engelli birey dahil edildi. Çalışmanın verileri yüz yüze görüşme tekniği ile Sosyo-Demografik Bilgi Formu, Montreal Bilişsel Değerlendirme Ölçeği, Fiziksel Engelli Bireyler İçin Fiziksel Aktivite Ölçeği ve Dünya Sağlık Örgütü Yaşam Kalite Ölçeği kullanılarak elde edildi. Değişkenler normal dağılım göstermediğinden ilişkisel tarama için Spearman korelasyon analizi kullanıldı. Bulgular: Katılımcıların bilişsel seviyeleri ile yaşam kaliteleri arasında anlamlı bir ilişki olmadığı tespit edildi (r=0.172, p=0.15). Katılımcıların fiziksel aktivite düzeyleri ile yaşam kaliteleri arasında pozitif yönde ve zayıf bir ilişkinin olduğu (r=0.26, p=0.03) bulundu. Sonuç: Çalışmamızda, iş başvurusunda bulunan engelli bireylerin fiziksel aktivite düzeylerinin ve yaşam kalitelerinin birbiri ile pozitif yönde bir ilişkisinin olduğu sonucuna varıldı. Çalışmamız işe başvuran özel bir engelli grubunda bilişsel ve fiziksel limitasyonların yaşam kalitesine etkisini değerlendiren Ülkemizdeki ilk çalışmadır. Çalışmamızın sonucunun gelecekte yapılacak araştırmalara yol gösterici olacağı düşünülmektedir.
Anahtar Kelimeler
Destekleyen Kurum
Yok
Etik Beyan
Çalışmanın etik Kurul rapor onayı 29.03.2024 tarihinde 2024/4 sayılı toplantının 4/12 kararı ile alınmıştır.
Teşekkür
Çalışmamıza katılan engelli bireylere ve veri toplama sürecinde yardımcı olan kurum ve kişilere teşekkür ederiz.
Kaynakça
- World Health Organization. World Report on Disability 2011; 3-4.
- Korkmaz BC. Türkiye’de engelli istihdamında yaşanan zorluklar. Ufkun Ötesi Bilim Dergisi 2023; 23(1): 62-81. https://doi.org/10.54961/uobild.1264127
- Türkiye İstatistik Kurumu. Nüfus ve Konut Araştırması. Türkiye: Türkiye İstatistik Kurumu; 2011.
- Luciano AE, Drake RE, Bond GR, Becker DR, Carpenter-Song E, Lord S et al. Individual placement and supported employment: A review. Journal of Vocational Rehabilitation 2014; 40: 1-13.
- Bonaccio S, Connelly CE, Gellatly IR, Jetha A, Martin Ginis KA. The participation of people with disabilities in the workplace across the employment cycle: Employer concerns and research evidence. Journal of Business and Psychology 2020; 35(2), 135-158. https://doi.org/10.1007/s10869-018-9602-5
- Qiu N, Jiang Y, Sun Z, Du M. The impact of disability-related deprivation on employment opportunity at the neighborhood level: does family socioeconomic status matter? Frontiers In Public Health 2023; 11. https://doi.org/10.3389/fpubh.2023.1232829
- Heymann J, Stein MA, de Elvira Moreno MR. Disability, employment, and inclusion worldwide. Disability and Equity at Work 2014; 1–9.
- Yılmaz SH, Yılmaz BH, Erer H. Zihinsel engelli bireylerde sporun etkilerine yönelik tutum ve farkındalık: Spor bilimleri fakültesi öğrencileri üzerine bir araştırma. Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi 2024; 33(1): 160-173. Doi: 10.35379/Cusosbil.1398496
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
İş Terapisi
Bölüm
Klinik Araştırma
Yayımlanma Tarihi
18 Şubat 2025
Gönderilme Tarihi
24 Temmuz 2024
Kabul Tarihi
21 Kasım 2024
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2025 Cilt: 7 Sayı: 1
APA
Yücel, H., & Erarslan, İ. (2025). İş Başvurusunda Bulunan Engelli Bireylerin Bilişsel ve Fiziksel Düzeylerinin Yaşam Kalitelerine Etkisinin İncelenmesi. Sağlık Profesyonelleri Araştırma Dergisi, 7(1), 12-19. https://doi.org/10.57224/jhpr.1521530
AMA
1.Yücel H, Erarslan İ. İş Başvurusunda Bulunan Engelli Bireylerin Bilişsel ve Fiziksel Düzeylerinin Yaşam Kalitelerine Etkisinin İncelenmesi. Sağlık Pro Arş Dergisi. 2025;7(1):12-19. doi:10.57224/jhpr.1521530
Chicago
Yücel, Hülya, ve İbrahim Erarslan. 2025. “İş Başvurusunda Bulunan Engelli Bireylerin Bilişsel ve Fiziksel Düzeylerinin Yaşam Kalitelerine Etkisinin İncelenmesi”. Sağlık Profesyonelleri Araştırma Dergisi 7 (1): 12-19. https://doi.org/10.57224/jhpr.1521530.
EndNote
Yücel H, Erarslan İ (01 Şubat 2025) İş Başvurusunda Bulunan Engelli Bireylerin Bilişsel ve Fiziksel Düzeylerinin Yaşam Kalitelerine Etkisinin İncelenmesi. Sağlık Profesyonelleri Araştırma Dergisi 7 1 12–19.
IEEE
[1]H. Yücel ve İ. Erarslan, “İş Başvurusunda Bulunan Engelli Bireylerin Bilişsel ve Fiziksel Düzeylerinin Yaşam Kalitelerine Etkisinin İncelenmesi”, Sağlık Pro Arş Dergisi, c. 7, sy 1, ss. 12–19, Şub. 2025, doi: 10.57224/jhpr.1521530.
ISNAD
Yücel, Hülya - Erarslan, İbrahim. “İş Başvurusunda Bulunan Engelli Bireylerin Bilişsel ve Fiziksel Düzeylerinin Yaşam Kalitelerine Etkisinin İncelenmesi”. Sağlık Profesyonelleri Araştırma Dergisi 7/1 (01 Şubat 2025): 12-19. https://doi.org/10.57224/jhpr.1521530.
JAMA
1.Yücel H, Erarslan İ. İş Başvurusunda Bulunan Engelli Bireylerin Bilişsel ve Fiziksel Düzeylerinin Yaşam Kalitelerine Etkisinin İncelenmesi. Sağlık Pro Arş Dergisi. 2025;7:12–19.
MLA
Yücel, Hülya, ve İbrahim Erarslan. “İş Başvurusunda Bulunan Engelli Bireylerin Bilişsel ve Fiziksel Düzeylerinin Yaşam Kalitelerine Etkisinin İncelenmesi”. Sağlık Profesyonelleri Araştırma Dergisi, c. 7, sy 1, Şubat 2025, ss. 12-19, doi:10.57224/jhpr.1521530.
Vancouver
1.Hülya Yücel, İbrahim Erarslan. İş Başvurusunda Bulunan Engelli Bireylerin Bilişsel ve Fiziksel Düzeylerinin Yaşam Kalitelerine Etkisinin İncelenmesi. Sağlık Pro Arş Dergisi. 01 Şubat 2025;7(1):12-9. doi:10.57224/jhpr.1521530