Ülke Örnekleri İle Evde Bakım Hizmetlerine Genel Bakış

Öz

Evde Bakım Hizmetlerinin tanımı, 25751 sayılı Resmi Gazete’de “Evde Bakım Hizmetleri’nin Sunumu Yönetmeliği” çerçevesinde; sağlık hizmetlerinin hekim önerisi doğrultusunda, profesyonel bir ekip tarafından hastalara, kişinin kendi evinde ya da yaşadığı ortamda, rehabilite edici hizmetler, fizik tedavi hizmetleri, psikolojik destek tedavisi de dâhil olmak üzere tıbbi ihtiyaçların karşılanacak şekilde sunulması” şeklinde yapılır. Evde bakım hizmetleri ile alternatif bir sağlık hizmeti sunulduğundan bu hizmetlerinin sağlık hizmetleri içindeki yeri önemlidir. Bu derlemenin amacı literatür bilgisinden faydalanarak evde bakım hizmeti ve Türkiye’de bu hizmetlerin sunumu hakkında bilgi sunmaktır. Türkiye’de sunulan hizmetin kalite ve verimliliğini artırmak, eleştirel bir bakış kazanmak için gelişmiş ülkelerden örnek uygulamalara yer verilmiş ve öneriler sunulmuştur.

Anahtar Kelimeler

• Evde bakım
• sağlık hizmeti
• sağlık profesyoneli
• Türkiye

Overview of Home Care Services with Country Examples

Öz

Definition of Home Care Services, in the Official newspaper No. 25751, within the framework of “Regulation on Presentation of Home Care Services”; health services are provided by a professional team in line with the physician's suggestion, to the patients, in the home or in the environment where they live, to meet the medical needs including rehabilitative services, physical therapy services, psychological support therapy”. As an alternative health service is offered with home care services, the place of these services in health services is important. This literature review aims advantage of home care services in Turkey and to provide information about the provision of these services. To increase the quality and efficiency of services offered in Turkey, given the example of the developed countries to gain a critical view of applications and proposals were presented.

Anahtar Kelimeler

• Home care
• health care
• health professional
• Turkey

Kaynakça

1. Altuntaş M, Yılmazer TT, Güçlü YA, Öngel K. Evde sağlık hizmeti ve günümüzdeki uygulama şekilleri. Tepecik Eğit Hastanesi Dergisi. 2010; 20 (3): 153-8.
2. Karahan A, Güven S. Yaşlılıkta evde bakım. Tur J Geriatrics. 2002; 5(4): 155- 9.
3. Başbakanlık Mevzuatı Geliştirme ve Yayın Genel Müdürlüğü. Evde bakım hizmetleri sunumu hakkında yönetmelik. Ankara 10.03.2005; Resmi Gazete: Sayı 25751.
4. Feldman FH, Waliser MN, Gould DA, Levine C. When the caregivers needs care: the plight of vulnerable caregivers. Am J Public Health. 2002; 92(3): 409.
5. Taşdelen P, Ateş M. Evde bakım gerektiren hastaların bakım gereksinimleri ile bakım verenlerin yükünün değerlendirilmesi. Hemşirelikte Eğitim ve Araştırma Dergisi. 2012; 9: 22-29.
6. Oğlak S. Uzun süreli evde bakım hizmetleri ve bakım sigortası. Turkish Journal of Geriatrics. 2007;10 (2): 100-108.
7. Aydın D. Sağlıklı Nesiller Derneği, Evde bakım hizmetleri. Sağlık ve Eğitim Yayınları 1 http://www.dursunaydin.com/media/01daff-bbqxp.pdf.2005. Ankara. [Erişim tarihi:17.05.2020].
8. Çoban M, Esatoğlu A E. Evde bakım hizmetlerine genel bir bakış. T Klin Tıp Etiği-Hukuku-Tarihi. 2004;12.109-120.

9. Can Ö, Ünal N. Evde bakım ve tedavi. Türk Yoğun Bakım Derneği Dergisi. 2008; 6(4): 6-13.
10. Özer Ö, Şantaş F. Kamunun sunduğu evde bakım hizmetleri ve finansmanı. Acıbadem Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi. 2012; 3 (2):96-103.
11. World Health Organization Technical Report Series 898. Home-Based Long Term Care. Geneva, 2000.
12. Pınar R. Türkiye’de evde bakımda mevcut durum. Akademik Geriatri. 2010; 153-156.
13. Yılmaz M, Sametoğlu F, Akmeşe G, Tak A, Yağbasan B, Gökçay S. Sağlık hizmetinin alternatif bir sunum şekli olarak evde hasta bakımı. İstanbul Tıp Dergisi 2010; 11(3): 125-132.
14. Ekinci G, Sur H. Türkiye’de evde bakım hizmetleri organizasyonu için bir model önerisi. Sağlıkta Düşünce ve Tıp Kültürü Dergisi. 2012; 24.
15. Aksoy H, Kahveci R, Şencan İ, Kasım İ, Özkara A. Evde bakım hizmetlerine genel bakış ve Türkiye’deki mevcut durum. 2015; 7(2): 162-168.
16. Marks IM. Home-based versus hospital based care for people with serious mental illness. British Journal of Psychiatry. 1994; 165:179-194.
17. Karadağ M. Türk Silahlı Kuvvetleri’nde görevli hekim öğretim üyelerinin evde bakım hizmetleri konusundaki görüşleri. Yüksek Lisans Tezi. Ankara, 2006.
18. Evde Bakım Hizmetleri’nin Sunumu Yönetmeliği. Güncelleme Tarihi: 20.10.2016. https://www.saglik.gov.tr/TR,10474/evde-bakim-hizmetleri-sunumu-hakkinda yonetmelik.html. [Erişim tarihi: 11.06.2020].
19. Resmî Gazete. Sağlık Bakanlığı ve Bağlı Kuruluşları Tarafından Evde Sağlık Hizmetlerinin Sunulmasına Dair Yönetmelik. 27 Şubat 2015. Sayı: 29280.
20. Bakım Hizmetleri Stratejisi ve Eylem Planı (2011-2013) https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2011/01/20110119-6.htm [Erişim Tarihi:12.06.2020].
21. Somut gerçek, Avrupa’da evde bakım hizmetleri. World Health Organization. 2008.
22. https://www.statista.com/study/48401/sweden/ [Erişim Tarihi:15.03.2021].
23. Global AgeWatch Index 2013 Insight Report. [Erişim Tarihi:18.03.2021].
24. Ilinca S, Leichsenring K, Rodrigues R. From care in homes to care at home: European experiences with (de) institutionalisation in long-term care. Policy Brief. December 2015.
25. Fukushima N, Adami J, Palme M. The long-term care system for the elderly in Sweden. Eneprı Research Report. No. 89. 2010.
26. The Health And Medical Services Act In Swedish: Hälso- och Sjukvårdslagen SFS. Stockholm.1982:763.
27. Le Bihan B, Martin CA comparative case study of care systems for frail elderly people: Germany, Spain, France, Italy, United Kingdom and Sweden. Social Policy and Administration. 2006; 40 (1):26-46.
28. Fagerström C, Willman A. Home care across europe case studies: Sweden. Edited by Nadine Genet, Wienke Boerma, Madelon Kroneman, Allen Hutchinson, Richard B Saltman. 2013: 272-279.
29. Garms V H: Home care across Europe case studies: Germany. Edited by Nadine Genet, Wienke Boerma, Madelon Kroneman, Allen Hutchinson, Richard B Saltman. 2013: 110-118.
30. Torun N, Tengilimoğlu D, Khan MM. Home health services in Turkey: A case study based on patient survey of home health services users in the province of Ankara. International Journal Of Health Management And Tourısm. 2016; 1(2): 77-97.
31. Özmete E, Hussein S. Türkiye’de yaşlı bakım hizmetleri raporu: Avrupa’dan en iyi uygulama örnekleri ve Türkiye için bir model tasarımı. Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı Sosyal İçerme Politikaları Alanında Kurumsal Kapasitenin Artırılması Projesi. TC Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı. Ankara. 2017.
32. Balcı GŞ. Sosyal güvenlik hakkı açısından yaşlı bakımı. İstanbul. 2017.
33. Hekimler A. Federal Almanya’da sosyal bakım sigortasının temel esasları. Çalışma ve Toplum. 2015; 44 (1): 45-76.
34. Metin M. Almanya Federal Cumhuriyeti’ndeki zorunlu bakım sigortası ve Türkiye’deki uygulanabilirliği. Uzmanlık tezi. Dış ilişkiler ve yurtdışı işçi hizmetleri genel müdürlüğü. Ankara. 2014.
35. Yakınların Bakımı. https://www.muenchen.info/soz/pdf/LHM_Pflege_angehoeriger_tuerkisch.pdf [Erişim Tarihi:18.03.2021].
36. Şuözer N. Almanya’da Bakım Sigortasında Çok Şey Değişecek. 2016. https://www.arti49.com/almanyada-bakim-sigortasinda-cok-sey-degisecek-630434h.htm [Erişim Tarihi:15.03.2021].
37. Erdil F. Yaşlanan toplum ve yaşlının evde bakımı. http://e-kutuphane.teb.org.tr/pdf/tebakademi/geriatri_2009/23.pdf [Erişim Tarihi:13.12.2020].
38. Danış MZ, Solak Y. Evde bakım hizmetlerinin organizasyonu: Hollanda örneği. The Journal of Academic Social Science. 2014; 24: 57-71.