GENÇ YETİŞKİNLERDE TREND GIDA TÜKETİM TERCİHLERİ İLE BEĞENİLME ARZUSU ARASINDAKİ İLİŞKİNİN İNCELENMESİ

Yıl 2025, Cilt: 8 Sayı: 3, 152 - 167, 26.12.2025

Nesrin Duman , Menekşe Beyzanur Yiğit , Hamit Mert Yurttaş , Esra Yıldız

https://doi.org/10.71416/jhss.1733160

Öz

Bu çalışma, genç yetişkinlerin trend gıdalara yönelik tercihleri ile sosyal onay ihtiyacı arasındaki ilişkiyi incelemektedir. Örneklem grubu, sosyal medyayı kullanan ve trend yiyeceklerle etkileşimde bulunan 18-35 yaş arası 201 genç yetişkin katılımcıdan oluşmaktadır. Katılımcılara “Sosyo-Demografik Bilgi Formu”, “Trend Gıda Algısı Formu” ve “Beğenilme Arzusu Ölçeği” uygulanmış; elde edilen veriler uygun istatiksel analiz programı kullanılarak analiz edilmiştir. Bulgular, genç yetişkinlerin trend gıdalara karşı yüksek düzeyde farkındalığa ve bu gıdaları tüketim eğilimine sahip olduğunu ortaya koymuştur. Cinsiyete göre yapılan karşılaştırmalarda, erkek katılımcıların kadın katılımcılara kıyasla trend gıdaları anlamlı düzeyde daha fazla tercih ettiği belirlenmiştir. Yaş gruplarına göre yapılan karşılaştırmalarda ise 28–35 yaş aralığındaki bireylerin trend gıdaları tüketme sıklığının, 18–27 yaş grubuna göre anlamlı düzeyde daha düşük olduğu bulunmuştur. Ayrıca, trend gıdaları sık tüketen bireylerin beğenilme arzuları, tüketmeyenlere göre anlamlı düzeyde daha yüksektir. Korelasyon analiz sonuçlarına göre beğenilme arzusu ile trend gıda tercihi arasında anlamlı, pozitif yönlü ve orta şiddette bir ilişki bulunduğu saptanmıştır. Bu sonuçlar, dijital çağda bireylerin kabul görme arzusu ile popüler kültürün etkisi arasında bir ilişki olduğunu ve bunun gıda tüketim tercihlerine de yansıyabileceğini ortaya koymaktadır.

Anahtar Kelimeler

Trend Yiyecekler , Popüler Kültür , Onay , Sosyal Medya , Tüketim

EXAMINING THE RELATIONSHIP BETWEEN TRENDY FOOD CONSUMPTION PREFERENCES AND THE DESIRE FOR APPROVAL AMONG YOUNG ADULTS

Öz

This study examines the relationship between young adults’ preferences for trendy foods and their desire for social approval. The sample consists of 201 young adults aged 18–35 who use social media and interact with trendy foods. Participants completed a “Sociodemographic Information Form,” a “Trendy Food Perception Form,” and the “Need for Approval Scale,”. The data were analyzed using an appropiate statistical analysis software. The findings revealed that young adults have a high level of awareness of trendy food and tendency to consume them. Comparisons by sex revealed that males preferred trendy foods significantly more than females. Comparisons by age group revealed that individuals aged 28–35 consumed trendy foods significantly less frequently than those aged 18–27. Furthermore, individuals who frequently consumed trendy foods had a significantly higher desire to be liked than those who did not. Correlation analysis results indicate a significant, positive, and moderate relationship between the desire to be liked and trendy food preferences. These results suggest a relationship between individuals’ desire for acceptance in the digital age and the influence of popular culture, which may also be reflected in their food consumption choices.

Anahtar Kelimeler

Trendy Foods , Popular culture , Approval , Social media , Consumption

Etik Beyan

The ethics committee permission for the study was obtained with the decision numbered 2025/04-5 taken at the meeting of the Scientific Research and Publication Ethics Committee of Istanbul 29 Mayıs University dated 07.04.2025.

Kaynakça

• Arnett, J. J. (2000). Emerging adulthood: A theory of development from the late teens through the twenties. American Psychologist, 55(5), 469-480. https://doi.org/10.1037/0003-066X.55.5.469
• Baumeister, R. F., & Leary, M. R. (1995). The need to belong: Desire for interpersonal attachments as a fundamental human motivation. Psychological Bulletin, 117(3), 497–529. https://doi.org/10.1037/0033-2909.117.3.497
• Çoker, E. N., Jebb, S. A., Stewart, C., Clark, M., & Pechey, R. (2022). Perceptions of social norms around healthy and environmentally friendly food choices: Linking the role of referent groups to behavior. Frontiers in Psychology, 13, 974830. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2022.974830
• De Boer, J., & Aiking, H. (2018). Prospects for pro-environmental protein consumption in Europe: Cultural, culinary, economic and psychological factors. Appetite, 121, 29-40. https://doi.org/10.1016/j.appet.2017.10.042
• Duman, N., & Nazari, S. (2024). Üniversite öğrencilerinin love-bombing ve ghosting deneyimleri ile romantik ilişkilerde öz-yeterlik düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi SBE Dergisi, 14(4), 2020–2036. https://doi.org/10.30783/nevsosbilen.1511166
• Duralia, O. (2023). Food consumption behaviour-influencing factors and trends. Studies in Business and Economics, 18(2), 109–123. https://doi.org/10.2478/sbe-2023-0027
• Ertopcu, İ. (2019). Restoran işletmelerinin sosyal medya kullanımı: Instagram örneği. Güncel Turizm Araştırmaları Dergisi, 3(1), 49–64. https://doi.org/10.32572/guntad.483535
• Feldman, Z., & Goodman, MK (2021). Digital food culture, power and everyday life. European Journal of Culture Studies, 24(6), 1227-1242. https://doi.org/10.1177/13675494211055501
• Field, A. (2009). Discovering statistics using SPSS (3rd ed.). SAGE Publications. https://openlibrary.org/works/OL15529659W/Discovering_statistics_using_SPSS
• Gligoric, K., Chiolero, A., Kiciman, E., & White, R. W. (2024). Food choice mimicry on a large university campus. PNAS Nexus, 3(12), 517. https://doi.org/10.1093/pnasnexus/pgae517
• Hou, Y., Xiong, D., Jiang, T., Song, L., & Wang, Q. (2019). Social media addiction: Its impact, mediation, and intervention. Cyberpsychology: Journal of Psychosocial Research on Cyberspace, 13(1), Article 4. https://doi.org/10.5817/CP2019-1-4
• Karasar, N. (2018). Scientific research methods: Concepts, principles, techniques (33rd ed.). Nobel Academic Publishing.
• Kaşıkara, G., & Doğan, U. (2017). Beğenilme arzusu: Ölçek geliştirme, güvenirlik ve geçerlik çalışması. MSKU Eğitim Fakültesi Dergisi, 4(2), 51–60. https://doi.org/10.21666/muefd.345573
• Koç, F., & Yazıcıoğlu, İ. (2024). Yemek kültüründe toplumsal cinsiyet normları (Gender norms in food culture). Journal of Tourism & Gastronomy Studies, 12(1), 718–734. https://doi.org/10.21325/jotags.2024.1403
• Leary, M. R. (2013). Social motivation. In M. R. Leary & J. P. Tangney (Eds.), Handbook of self and identity (2nd ed., pp. 370–93). Guilford Press. https://www.guilford.com/excerpts/leary2.pdf?t=1
• Patwardhan, V., Mallya, J., Kaliappan, S., & Kumar, D. (2024). Influence of social media on young adults’ food consumption behavior: Scale development. Cogent Social Sciences, 10, 114313. https://doi.org/10.1080/23311886.2024.2391016
• Tabachnick, B. G., & Fidell, L. S. (2013). Using multivariate statistics (6th ed.). Pearson.
• Thompson, C. J., & Haytko, D. L. (1997). Speaking of fashion: Consumers’ uses of fashion discourses and the appropriation of countervailing cultural meanings. Journal of Consumer Research, 24(1), 15–42. https://doi.org/10.1086/209491