Üst ve Alt Ekstremite Egzersizlerinde Maksimal Kuvvet ve Optimal Güç Bölgesi’nin Cinsiyete Göre Karşılaştırılması

Amaç: Bu çalışma üst ve alt ekstremite egzersizlerinde maksimal kuvvet ve optimal güç zonunun cinsiyete göre karşılaştırılması amacıyla yapılmıştır Yöntem: Araştırmaya yaşları 16-18 arasında değişen, en az 3 yıldır düzenli antrenman yapan 15 erkek ve 15 kız basketbolcu katılmıştır (n=30). Yapılan çalışmada katılımcılardan yaş, boy uzunluğu, vücut ağırlığı ve antropometrik ölçümler yapılıp vücut kompozisyonları hesaplanmıştır. İki seanstan oluşan ölçümlerde Bench Press ve Full Squat egzersizlerindeki VBT protokolü verileri FLEX Kinetic ivmeölçer cihazı ve FLEX Stronger mobil uygulaması kullanılarak toplanmıştır. Bulgular: Tüm kuvvet, maksimal kuvvet ve hız parametrelerinde genç erkek basketbolcular genç kız basketbolculara daha baskın olduğu görülmüştür (p<0.01). Alt ve üst ekstremite güç çıktıları verilerinde de erkek sporcular kız sporculara göre maksimal güç parametresi bariz bir şekilde yüksekti (p<0.01). Hız parametrelerinde de erkek sporcular özellikle Squat ortalama hızında kız sporculara göre daha yüksek hız üretebilme potansiyeline sahiptiler (p<0.01). Buna karşın erkek sporcuların kemik kütle oranı (%) arttıkça Squat maksimal güç performansında azalma meydana geldi (r=-0.70, p=0.04). Her iki cinsiyette de yağ kütlesi (%) kuvvet ve güç çıktıları üzerinde etkiye sahip olmadı (p>0.05). Sonuç: Hız temelli antrenman (VBT) metoduyla elde edilen bulgular, genç basketbolcularda hem alt hem de üst ekstremite maksimal kuvvet, güç ve hız kapasitelerinde çok belirgin cinsiyet farklılıklarının olduğunu ortaya koymaktadır. Ayrıca, erkek sporcularda kıyasla düşük kemik kütlesi oranının daha yüksek Squat güç çıktılarıyla ilişkili olması, antropometrik profilin güç üretimi üzerindeki etkili olduğunu düşündürmektedir. Sonuç olarak, antrenörlerin branşa özgü kuvvet/hız profillerini oluştururken ve antrenman yüklerini bireyselleştirirken cinsiyet faktörünü ve dinamik VBT parametrelerini göz önünde bulundurması sporcuların performans gelişimleri için avantajlı olabilir.

Objective: This study aimed to compare maximal strength and optimal power zones between genders in upper- and lower-extremity exercises. Method: The study included 30 basketball players (15 male, 15 female) aged 16 - 18 years who had been training regularly for at least 3 years. Age, height, body weight, and anthropometric measurements were recorded, and body composition was calculated for each participant. Data were collected in two sessions for the Bench Press and Full Squat exercises within a VBT protocol, using a FLEX Kinetic accelerometer and the FLEX Stronger mobile application. Results: Young male basketball players outperformed their female counterparts in all strength, maximal strength, and velocity parameters (p<0.01). In both upper- and lower-extremity power output data, male athletes showed significantly higher maximal strength values than female athletes (p<0.01). Regarding velocity parameters, male athletes demonstrated a greater capacity to generate velocity, particularly in mean squat velocity, compared to female athletes (p<0.01). However, in male athletes, maximal squat power performance decreased as bone mass percentage increased (r= - 0.70, p=0.04). Fat mass percentage had no effect on strength or power output in either gender (p>0.05). Conclusion: The findings obtained using the velocity-based training (VBT) method reveal marked gender differences in both upper- and lower-extremity maximal strength, power, and velocity capacities in young basketball players. Furthermore, the association of lower bone mass percentage with higher squat power outputs in male athletes suggests that anthropometric profile influences power production. Therefore, considering gender and dynamic VBT parameters when creating sport-specific strength/velocity profiles and individualizing training loads may be advantageous for athletes' performance development.