TRANSPARENCY, ACCOUNTABILITY, AND RIGHTS: A PUBLIC ADMINISTRATION PERSPECTIVE ON TURKISH ADMINISTRATIVE LAW

Öz

This article explores the concepts of transparency, accountability, and fundamental rights within the framework of Turkish administrative law from a public administration perspective. The study investigates how administrative practices in Turkey reflect and operationalize these principles, with particular emphasis on their role in strengthening democratic governance and citizen trust in public institutions. Methodologically, the analysis draws upon selected rulings of the Council of State (Danıştay), which serve as a key interpretive authority in shaping the contours of administrative law by thematic analysis. By examining these judicial decisions, the article evaluates the extent to which Turkish administrative law upholds the balance between state authority and individual rights, and how principles of good governance—such as openness, responsibility, and legal protection—are embedded in administrative practice. The findings highlight both the progress achieved and the persistent challenges in aligning Turkey’s administrative framework with the universal standards of transparency, accountability, and rights-based governance.

Anahtar Kelimeler

• Transparency
• Accountability
• Fundamental Rights
• Danıştay Decisions
• Good Governance
• Administrative Justice

ŞEFFAFLIK, HESAP VEREBİLİRLİK VE HAKLAR: KAMU YÖNETİMİ PERSPEKTİFİNDEN TÜRK İDARE HUKUKUNA BAKIŞ

Öz

Bu makale, Türk idare hukuku çerçevesinde şeffaflık, hesap verebilirlik ve temel haklar kavramlarını kamu yönetimi perspektifinden incelemektedir. Çalışma, Türkiye’deki idari uygulamaların bu ilkeleri nasıl yansıttığını ve hayata geçirdiğini araştırmakta; özellikle demokratik yönetişimi güçlendirme ve vatandaşların kamu kurumlarına güvenini artırmadaki rollerine odaklanmaktadır. Metodoloji olarak, makale, idare hukukunun sınırlarını şekillendirmede önemli bir yorumlayıcı otorite olan Danıştay’ın seçilmiş kararların tematik analizine dayanmaktadır. Bu yargı kararları incelenerek, Türk idare hukukunun devlet yetkisi ile bireysel haklar arasındaki dengeyi ne ölçüde koruduğu ve iyi yönetişim ilkelerinin—açıklık, sorumluluk ve hukuki koruma gibi—idari uygulamalara nasıl entegre edildiği değerlendirilmiştir. Bulgular, şeffaflık, hesap verebilirlik ve hak temelli yönetişim standartlarıyla Türkiye’nin idari çerçevesinin uyumunda kaydedilen ilerlemeleri ve devam eden zorlukları ortaya koymaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Şeffaflık
• Hesap Verebilirlik
• Temel Haklar
• Danıştay Kararları
• İyi Yönetişim
• İdari Adalet

Kaynakça

1. Alexy, R. (2002). Arguing Fundamental Rights. Springer.
2. Akyıldız, F. (2022). Openness and Accountability in Turkey in the Context of European Union Integration. Journal of Public Administration, 15(2), 45-60.
3. Braun, V., & Clarke, V. (2021). Thematic Analysis: A Practical Guide. SAGE Publications.
4. Danıştay. (2024). 2023 Yılı Faaliyet Raporu. Erişim: https://www.danistay.gov.tr/assets/images/yayinlar/dergi/2024-02-21-10-03-1261199.pdf
5. Gordon, D. (2010). Transparent Government. Prometheus Books.
6. Hewart, L. (1929). The New Despotism. Ernest Benn Limited.
7. Lapsley, I. (2024). The Resilience of New Public Management. Oxford University Press.
8. Mikuli, P., & Kuca, G. (2021). Accountability and the Law: Rights, Authority, and Administrative Justice. Routledge.

9. Piotrowski, S. J. (2007). Governmental Transparency in the Path of Administrative Reform. SUNY Press.
10. Sumption, J. (2019). Trials of the State: Law and the Decline of Politics. Profile Books.
11. Szypszak, C. (2024). Understanding Law for Public Administration. UNC School of Government.
12. Şamdanoğlu, Y. (2017). Yönetimde Şeffaflık ve Hesap Verebilirlik: Güvenin İnşası. Kamu Yönetimi Dergisi, 28(1), 23-35.
13. Taner, M. (2017). Yeni Kamu Yönetimi Anlayışında Şeffaflık ve Hesap Verebilirlik İlkeleri. Kamu Yönetimi Araştırmaları Dergisi, 9(2), 12-25.
14. Uçar Kocaoğlu, M. (2013). Bilgi Edinme Hakkı Kanunu ve Kamu Yönetiminde Şeffaflık. Kamu Yönetimi Dergisi, 25(3), 45-58.
15. Üstüner, Y., & Yavuz, N. (2023). Public Administration in Turkey. In Global Encyclopedia of Public Administration, Public Policy, and Governance (pp. 10512–10517). Springer.
16. Yayla, A., & Özkardeş, N. (Eds.). (2023). Principles of Turkish administrative law. Peter Lang.