Otizm Spektrum Bozukluğu Olan Bireylere Dil Öğretimi Desteği İçin Ciddi Oyun Tasarımı ve Uygulaması

Nuray Altinok; Nursal Arıcı

doi:10.59940/jismar.1568351

Otizm Spektrum Bozukluğu Olan Bireylere Dil Öğretimi Desteği İçin Ciddi Oyun Tasarımı ve Uygulaması

Öz

Otizm spektrum bozukluğu tanısı olan bir birey, sosyal ilişkiler ve iletişim konusunda ciddi güçlükler yaşamaktadır. Bu bireylerin eğitiminde, ikinci bir dili öğrenip karıştırmadan sade bir şekilde kullanabilmesi zor bir süreçtir. Bu nedenle, bu sürece başlamadan önce özel gereksinimli bireylerin ana dillerini aktif olarak kullanabilmeleri ve kendilerini rahatça ifade edebilmeleri önemlidir. Evrensel bir kavram olarak oyun kavramı günümüz teknolojileri göz önüne alındığında tüm yaş gruplarından insanlar için ucuz ve ulaşılabilir eğlence sunan bir boyut kazanarak büyük bir oyun endüstrisi haline gelmiştir. Gelişen bu endüstri içerisinde oyunun amacının sadece eğlence olmayıp kullanıcıların kişisel ve sosyal gelişime destek verme, bireylerin zayıf ya da güçlü yönlerini geliştirme fikirlerinin ortaya çıkması ile ciddi oyun (serious games) kavramı ortaya çıkmıştır. Geliştirilen ciddi oyunlar ile kişilere eğlence amacının ötesinde bireysel ve sosyal gelişimine katkı sağlanması amaçlanmıştır. Bu çalışmada, gerekli yeterliliğe sahip otizm spektrum bozukluğu (OSB) olan bireylere dil öğretimi desteği sağlamak amacıyla ciddi oyunların nasıl tasarlandığı ve uygulandığı incelenmektedir. OSB'li bireylerin eğitimde karşılaştıkları zorluklar, ciddi oyunların bu zorlukları aşmada nasıl etkili olabileceği ve başarılı bir oyun tasarımının temel ilkeleri ele alınacaktır. Ayrıca, OSB’li bireyler için tasarlanan ciddi oyunun diğerlerinden farkı ortaya konulmaya çalışılacaktır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

1. American Psychiatric Association. (2013). Diagnostic and statistical manual of mental disorders (5th ed.). Arlington, VA: American Psychiatric Publishing.
2. Morris-Rosendahl, D.J., (2020). Neurodevelopmental disorders—the history and future of a diagnostic concept. Dialog-. Clin. Neurosci. 22, 65–72. https://doi.org/10.31887/ DCNS.2020.22.1/macrocq.
3. International Classification of Diseases 11th Revision. (Erişim Tarihi:18.09.2024). https://icd.who.int/en
4. Vacca, R. A., Augello, A., Gallo, L., Caggianese, G., Malizia, V., La Grutta, S., ... & Scala, I. (2023). Serious games in the new era of digital-health interventions: a narrative review of their therapeutic applications to manage neurobehavior in neurodevelopmental disorders. Neuroscience & Biobehavioral Reviews, 149, 105156.
5. Panisi, C., Guerini, F.R., Abruzzo, P.M., Balzola, F., Biava, P.M., Bolotta, A., Brunero, M., Burgio, E., Chiara, A., Clerici, M., Croce, L., Ferreri, C., Giovannini, N., Ghezzo, A., Grossi, E., Keller, R., Manzotti, A., Marini, M., Migliore, L., Moderato, L., Moscone, D., Mussap, M., Parmeggiani, A., Pasin, V., Perotti, M., Piras, C., Saresella, M., Stoccoro, A., Toso, T., Vacca, R.A., Vagni, D., Vendemmia, S., Villa, L., Politi, P., Fanos, V.J., (2021). Autism spectrum disorder from the womb to adulthood: suggestions for a paradigm shift. Pers. Med 11, 70. https://doi.org/10.3390/ jpm11020070.
6. Hirota, T., & King, B. H. (2023). Autism spectrum disorder: a review. Jama, 329(2), 157-168.
7. Konstantinidis, E. I., Luneski, A., Nikolaidou, M. M., Hitoglou-Antoniadou, M., & Bamidis, P. D. (2009, Haziran 9). Using Affective Avatars and Rich Multimedia Content for Education of Children with Autism.
8. Parsons, S., Guldberg, K., MacLeod, A., Jones, G., Prunty, A., & Balfe, T. (2009). " International Review of the Literature of Evidence of Best Practice Provision in the Education of Persons with Autistic Spectrum Disorders " European Journal of Special Needs Education.

9. Honsberger, T. (2015). Teaching individuals with autism spectrum disorder safe pedestrian skills using video modeling with in situ video prompting. Florida Atlantic University.
10. Tohum Otizm. (2021). “Eğitim Yöntemleri”. (Erişim Tarihi:08.08.2024).
https://tohumotizm.org.tr/otizm/egitim-yontemleri/ 11. Lewis, A and Norwich, B (Eds) (2005). Specal Teaching for Special Children? Pedagogies for inclusion Maidenhead: Open University Press.
12. Norwich, B and Lewis, A (2007). How specialised is teaching children with disabilities and difficulties? Journal of Curriculum Studies, 39 (2) 127-150
13. Rescorla, Leslie & Paige Safyer. (2013). Lexical composition in children with Autism Spectrum Disorder (ASD). Journal of Child Language 40 (1). 47–68.
14. Marchena, Ashley, Inge-Marie Eigsti, Amanda Worek, Kim Emiko Ono & Jesse Snedeker. (2011). Mutual exclusivity in autism spectrum disorders: Testing the pragmatic hypothesis. Cognition 119 (1). 96–113.
15. Eigsti, Inge-Marie, Ashley B. de Marchena, Jillian M. Schuh & Elizabeth Kelley. (2011). Language acquisition in autism spectrum disorders: A developmental review. Research in Autism Spectrum Disorders 5 (2). 681–691.
16. Vulchanova, M., Saldaña, D., & Baggio, G. (2020). Word structure and word processing in developmental disorders. Word knowledge and word usage: a cross-disciplinary guide to the mental lexicon, 680-707.
17. Ferenčíková, B. Š. A case study. Teaching English as a Foreign Language to a Learner with Autism with an emphasis on Vocabulary Memory Retention (Czech Republic: Masaryk University, Faculty of Education, Master’s Thesis, 2023), 49
18. Yıldız, A.E., Özkil, A., (2015), Ciddi Oyunlar, Türleri ve Askeri Uygulamaları, TBD 32. Ulusal Bilişim Kurultayı.
19. S. Arnab, P. Petridis, I. Dunwell, and S. de Freitas, (2011). “Enhancing learning in distributed virtual worlds through touch: a browserbased architecture for haptic interaction,” in Serious Games and Edutainment Applications, M. Ma, A. Oikonomou, and L. C. Jain, Eds., pp. 149–167, Springer.
20. S. de Freitas and F. Liarokapis, (2011) “Serious games: a new paradigm for education?” in SeriousGames and EdutainmentApplications, M.Ma, A. Oikonomou, and L. C. Jain, Eds., pp. 9–23, Springer.
21. S. Consolvo, P. Klasnja, D. W. McDonald et al., (2008). “Flowers or a robot army?: Encouraging awareness & activity with personal, mobile displays,” in Proceedings of the 10th International Conference on Ubiquitous Computing (UbiComp ’08), pp. 54–63,ACM, Seoul, Korea, September.
22. J. J. Lin, L.Mamykina, S. Lindtner, G. Delajoux, and B. H. Strub,(2006) “Fish’n’Steps: encouraging physical activity with an interactive computer game,” in Proceedings of the 8th International Conference on Ubiquitous Computing, pp. 261–278, Orange County, Calif, USA, September.
23. J. Yim and T. C. N. Graham, (2007). “Using games to increase exercise motivation,” in Proceedings of the Conference on Future Play, Future Play, pp. 166–173, New York, NY, USA, November.
24. M. Orozco, J. Silva, A. El Saddik, and E. Petriu, (2012). “The role of haptics in games,” in Haptics Rendering and Applications, A. El Saddik, Ed., InTech.
25. Laamarti, F., Eid, M., & El Saddik, A. (2014). An overview of serious games. International Journal of Computer Games Technology, 2014(1), 358152.
26. Whyte, E. M., Smyth, J. M., & Scherf, K. S. (2015). Designing serious game interventions for individuals with autism. Journal of autism and developmental disorders, 45, 3820-3831.
27. De Freitas, S. (2006). Using games and simulations for supporting learning. Learning, Media, and Technology, 31(4), 343–358.
28. Catalano, C. E., Luccini, A. M., & Mortara, M. (2014). Best practices for effective design and evaluation of serious games. International Journal of Serious Games, 1(1), e1–e13.
29. Bandura, A. (1986). Social foundations for thought and action: A social cognitive theory. Englewood Cliffs, NJ: Prentice Hall.
30. Baranowski, T., Buday, R., Thompson, D., & Baranowski, J. (2008). Playing for real: Video games and stories for health-related behavior change. American Journal of Preventative Medicine, 34(1), 74.e10–82.e10.
31. Ryan, R., & Deci, E. (2000). Self-determination theory and the facilitation of intrinsic motivation, social development, and wellbeing. American Psychologist, 55(1), 68–78.
32. Ryan, R. M., Rigby, C. S., & Przybylski, A. (2006). The motivational pull of video games: A self-determination theory approach. Motivation and Emotion, 39(4), 344–360.
33. Barab, S., Thomas, M., Dodge, T., Cartaeux, R., & Tuzun, H. (2005). Making learning fun: Quest Atlantis, a game without guns. Educational Technology Research and Development, 53(1), 86–107.
34. Vygotsky, L. (1933/1978). Mind in society: The development of higher psychological processes. Cambridge, MA: Harvard University Press.
35. Wouters, P., Paas, F., & Van Merrienboer, J. J. G. (2008). How to optimize learning from animated models: A review of guidelines based on cognitive load. Review of Educational Research, 78(3), 645–675.
36. Z. Zainuddin, M. Shujahat, H. Haruna, and S. K. W. Chu, (2020), “The role of gamified e-quizzes on student learning and engagement: An interactive gamification solution for a formative assessment system,” Comput. Educ., vol. 145, 103729.
37. Durdu E., (2022). Etkı̇leşı̇mlı̇ eğı̇tsel oyun kullanarak ı̇yı̇leştı̇rı̇cı̇ müdahalenı̇n otı̇zm spektrum bozukluğu olan öğrencı̇lere etkı̇lerı̇, Yüksek Lisans Tezi, Süleyman Demirel Üniversitesi.
38. Arkün Kocadere, S. ve Samur, Y. (2016). Oyundan oyunlaştırmaya. A. İşman, H. F. Odabaşı ve B. Akkoyunlu (Ed.), Eğitim Teknolojileri Okumaları 2016 (ss. 397- 411). Ankara: Pegem Akademi.
39. Khowaja, K., Salim, S. S., (2020), A framework to design vocabulary‑based serious games for children with autism spectrum disorder (ASD), Universal Access in the Information Society, 19, 739–781
40. Kokol, P., Voˇsner, H.B., Zavrˇsnik, J., Vermeulen, J., Shohieb, S., Peinemann, F., (2020). Serious game-based intervention for children with developmental disabilities. Curr. Pedia Rev. 16, 26–32. https://doi.org/10.2174/1573396315666190808115238.
41. Dewhirst, A., Laugharne, R., Shankar, R., 2022. Therapeutic use of serious games in mental health: scoping review. BJPsych Open 8, e37. https://doi.org/10.1192/ bjo.2022.4.
42. Vallefuoco, E., Bravaccio, C., Gison, G., Pecchia, L., Pepino, A., 2022. Personalized training via serious game to improve daily living skills in pediatric patients with autism spectrum disorder. IEEE J. Biomed. Health Inf. 26, 3312–3322. https://doi. org/10.1109/JBHI.2022.3155367.
43. ClassDojo. (Erişim Tarihi: 02.09.2024). https://www.classdojo.com/
44. Google Play. “Happy Frog”. (Erişim Tarihi:04.09.2024). https://play.google.com/store/apps/details?id=com.vinstone.happyfrog&hl=tr 45. The Social Express. (Erişim Tarihi:09.09.2024). https://socialexpress.com/
46. MindLight. (Erişim Tarihi:10.09.2024). https://playmindlight.com/
47. Zac Browser. (Erişim Tarihi:12.09.2024). https://zacbrowser.com/
48. AutiPlan. “Soft112” (Erişim Tarihi:12.09.2024). https://autiplan.soft112.com/
49. Otsimo. (Erişim Tarihi: 16.09.2024). https://otsimo.com/en/
50. Google Play. “Endless Alphabet”. (Erişim Tarihi: 17.09.2024). https://play.google.com/store/apps/details?id=com.originatorkids.EndlessAlphabet&hl=en
51. Google Play. “Endless Reader”. (Erişim Tarihi:17.09.2024). https://play.google.com/store/apps/details?id=com.originatorkids.EndlessReader&hl=en
52. Languagenut. (Erişim Tarihi:18.09.2024). https://www.languagenut.com/global/
53. Tolkido. (Erişim Tarihi:19.09.2024). https://tolkido.com/
54. Düşyeri. (Erişim Tarihi:19.09.2024). https://www.dusyeri.com/
55. Khowaja, K., Al-Thani, D., Salim, S. S., (2018), Vocabulary Learning of Children With Autism Spectrum Disorder (ASD): From the Development to an Evaluation of Serious Game Prototype, 12th European Conference on Game-Based Learning,11,288-298

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Pekiştirmeli Öğrenme

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Nuray Altinok
0009-0004-3696-8504
Türkiye

Nursal Arıcı ^*
0000-0002-4505-1341
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

30 Aralık 2024

Gönderilme Tarihi

16 Ekim 2024

Kabul Tarihi

25 Kasım 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2024 Cilt: 6 Sayı: 2

DOI

https://doi.org/10.59940/jismar.1568351

IZ

https://izlik.org/JA34AF58PB

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Altinok, N., & Arıcı, N. (2024). Otizm Spektrum Bozukluğu Olan Bireylere Dil Öğretimi Desteği İçin Ciddi Oyun Tasarımı ve Uygulaması. Journal of Information Systems and Management Research, 6(2), 60-69. https://doi.org/10.59940/jismar.1568351

AMA

1.Altinok N, Arıcı N. Otizm Spektrum Bozukluğu Olan Bireylere Dil Öğretimi Desteği İçin Ciddi Oyun Tasarımı ve Uygulaması. JISMAR. 2024;6(2):60-69. doi:10.59940/jismar.1568351

Chicago

Altinok, Nuray, ve Nursal Arıcı. 2024. “Otizm Spektrum Bozukluğu Olan Bireylere Dil Öğretimi Desteği İçin Ciddi Oyun Tasarımı ve Uygulaması”. Journal of Information Systems and Management Research 6 (2): 60-69. https://doi.org/10.59940/jismar.1568351.

EndNote

Altinok N, Arıcı N (01 Aralık 2024) Otizm Spektrum Bozukluğu Olan Bireylere Dil Öğretimi Desteği İçin Ciddi Oyun Tasarımı ve Uygulaması. Journal of Information Systems and Management Research 6 2 60–69.

IEEE

[1]N. Altinok ve N. Arıcı, “Otizm Spektrum Bozukluğu Olan Bireylere Dil Öğretimi Desteği İçin Ciddi Oyun Tasarımı ve Uygulaması”, JISMAR, c. 6, sy 2, ss. 60–69, Ara. 2024, doi: 10.59940/jismar.1568351.

ISNAD

Altinok, Nuray - Arıcı, Nursal. “Otizm Spektrum Bozukluğu Olan Bireylere Dil Öğretimi Desteği İçin Ciddi Oyun Tasarımı ve Uygulaması”. Journal of Information Systems and Management Research 6/2 (01 Aralık 2024): 60-69. https://doi.org/10.59940/jismar.1568351.

JAMA

1.Altinok N, Arıcı N. Otizm Spektrum Bozukluğu Olan Bireylere Dil Öğretimi Desteği İçin Ciddi Oyun Tasarımı ve Uygulaması. JISMAR. 2024;6:60–69.

MLA

Altinok, Nuray, ve Nursal Arıcı. “Otizm Spektrum Bozukluğu Olan Bireylere Dil Öğretimi Desteği İçin Ciddi Oyun Tasarımı ve Uygulaması”. Journal of Information Systems and Management Research, c. 6, sy 2, Aralık 2024, ss. 60-69, doi:10.59940/jismar.1568351.

Vancouver

1.Nuray Altinok, Nursal Arıcı. Otizm Spektrum Bozukluğu Olan Bireylere Dil Öğretimi Desteği İçin Ciddi Oyun Tasarımı ve Uygulaması. JISMAR. 01 Aralık 2024;6(2):60-9. doi:10.59940/jismar.1568351