Derleme

Pedagojik ayna etkisi: Öğretmen adaylarının dijital pedagojik içerik bilgisi gelişimine ilişkin yorumlayıcı bir sentez

Cilt: 7 Sayı: 2 30 Eylül 2026
PDF İndir
TR EN

Pedagojik ayna etkisi: Öğretmen adaylarının dijital pedagojik içerik bilgisi gelişimine ilişkin yorumlayıcı bir sentez

Öz

Bu çalışma, öğretmen adaylarının dijital pedagojik içerik bilgisi (DPİB) gelişimine ilişkin örüntüleri ve bu gelişime yönelik çıkarımların dayandığı kanıtları incelemektedir. Nitel bir ikincil araştırma olarak yürütülen çalışmada, Wang vd.’nin (2018) öğretmen adaylarının TPACK gelişimine ilişkin gelişimsel ve yöntemsel bulguları ile Su’nun (2023) araştırma alanının bibliyometrik yapısına ilişkin göstergeleri karşılaştırmalı ve yorumlayıcı biçimde bütünleştirilmiştir. Bulgular, öğretim elemanları ile görevdeki öğretmenlerin teknoloji kullanımını modellemelerinin öğretmen adaylarının DPİB gelişiminde farklı yöntem kategorilerinde tekrar eden belirgin bir örüntü olduğunu göstermektedir. Bu örüntüden hareketle geliştirilen pedagojik ayna etkisi, öğretmen adaylarının gözlemledikleri teknoloji destekli öğretim uygulamalarını anlamlandırmaları ve kendi öğretim tasarımlarına uyarlamaları sürecini kavramsallaştırmaktadır. Öz güven, teknolojiye yönelik tutumlar ve öz düzenleme, DPİB’in uygulamada görünür hâle gelmesine eşlik edebilecek tamamlayıcı koşullar olarak değerlendirilmiştir. Ölçme ve kanıt yaklaşımlarına ilişkin bulgular, öz bildirim, performans, görüşme ve gözlem gibi farklı veri kaynaklarının DPİB gelişiminin farklı yönlerine ilişkin bilgi sunduğunu göstermektedir. Bu doğrultuda geliştirilen ölçme paradoksu, farklı kanıt kaynaklarının farklı tür ve kapsamda çıkarımlara olanak vermesini ifade etmektedir. Bibliyometrik göstergeler ise yayın üretiminin belirli ülke ve bölgelerde yoğunlaştığını ortaya koymaktadır. Çalışma, öğretmen adaylarının DPİB gelişiminin görünür pedagojik modelleme, tamamlayıcı duyuşsal ve öz düzenleyici koşullar ve kullanılan kanıt kaynaklarının sağladığı çıkarım kapsamı birlikte dikkate alınarak değerlendirilmesinin önemini ortaya koymaktadır.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

Bu çalışma için herhangi bir kurum, kuruluş ya da fon sağlayıcıdan özel bir mali destek alınmamıştır.

Etik Beyan

Bu çalışma, insan katılımcı içermeyen ve kamuya açık bilimsel yayınların ikincil analizine dayalı bir yorumlayıcı sentez çalışmasıdır. Araştırma kapsamında deneysel uygulama, gözlem ya da anket yoluyla yeni veri toplanmamıştır. Bu nedenle çalışma etik kurul izni gerektirmemektedir. Yararlanılan tüm ikincil kaynaklar, akademik yayın ilkelerine uygun biçimde atıf yapılarak belirtilmiştir. Veri toplama sürecinde ölçek ya da başka bir ölçme aracı kullanılmadığı için ayrıca kullanım iznine ihtiyaç duyulmamıştır. Makalede yer alan Şekil 1, PRISMA akış diyagramı esas alınarak hazırlanmıştır. Şekil 2 ise dijital çizim ve düzenleme araçları kullanılarak hazırlanmıştır.

Kaynakça

  1. Abbitt, J. T. (2011). Measuring technological pedagogical content knowledge in preservice teacher education: A review of current methods and instruments. Journal of Research on Technology in Education, 43(4), 281–300. https://doi.org/10.1080/15391523.2011.10782573
  2. Akyuz, D. (2023). Exploring contextual factors for pre-service teachers teaching with technology through planning, teaching, and reflecting. International Electronic Journal of Mathematics Education, 18(1), em0721. https://doi.org/10.29333/iejme/12624
  3. Bandura, A. (1997). Self-efficacy: The exercise of control. W. H. Freeman.
  4. Braun, V., & Clarke, V. (2006). Using thematic analysis in psychology. Qualitative Research in Psychology, 3(2), 77–101. https://doi.org/10.1191/1478088706qp063oa
  5. Celik, I. (2023). Towards Intelligent-TPACK: An empirical study on teachers’ professional knowledge to ethically integrate artificial intelligence (AI)-based tools into education. Computers in Human Behavior, 138, 107468. https://doi.org/10.1016/j.chb.2022.107468
  6. Chai, C. S., Koh, J. H. L., & Tsai, C.-C. (2013). A review of technological pedagogical content knowledge. Educational Technology & Society, 16(2), 31–51.
  7. Dewi, N. R., Rusilowati, A., Saptono, S., Haryani, S., Wiyanto, W., Ridlo, S., Listiaji, P., & Atunnisa, R. (2021). Technological, pedagogical, content knowledge (TPACK) research trends: A systematic literature review of publications between 2010–2020. Journal of Turkish Science Education, 18(4), 589–604. https://doi.org/10.36681/tused.2021.92
  8. Irwanto, I. (2021). Research trends in technological pedagogical content knowledge (TPACK): A systematic literature review from 2010 to 2021. European Journal of Educational Research, 10(4), 2045–2054. https://doi.org/10.12973/eu-jer.10.4.2045

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Eğitimde Program Değerlendirme, Öğretmen Eğitimi ve Eğitimcilerin Mesleki Gelişimi

Bölüm

Derleme

Yayımlanma Tarihi

30 Eylül 2026

Gönderilme Tarihi

28 Aralık 2025

Kabul Tarihi

20 Nisan 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 7 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Kart, M. (2026). Pedagojik ayna etkisi: Öğretmen adaylarının dijital pedagojik içerik bilgisi gelişimine ilişkin yorumlayıcı bir sentez. Öğretmen Eğitimi ve Öğretim, 7(2), 1-20. https://doi.org/10.55661/jnate.1850544
AMA
1.Kart M. Pedagojik ayna etkisi: Öğretmen adaylarının dijital pedagojik içerik bilgisi gelişimine ilişkin yorumlayıcı bir sentez. Öğretmen Eğitimi ve Öğretim. 2026;7(2):1-20. doi:10.55661/jnate.1850544
Chicago
Kart, Mehmet. 2026. “Pedagojik ayna etkisi: Öğretmen adaylarının dijital pedagojik içerik bilgisi gelişimine ilişkin yorumlayıcı bir sentez”. Öğretmen Eğitimi ve Öğretim 7 (2): 1-20. https://doi.org/10.55661/jnate.1850544.
EndNote
Kart M (01 Eylül 2026) Pedagojik ayna etkisi: Öğretmen adaylarının dijital pedagojik içerik bilgisi gelişimine ilişkin yorumlayıcı bir sentez. Öğretmen Eğitimi ve Öğretim 7 2 1–20.
IEEE
[1]M. Kart, “Pedagojik ayna etkisi: Öğretmen adaylarının dijital pedagojik içerik bilgisi gelişimine ilişkin yorumlayıcı bir sentez”, Öğretmen Eğitimi ve Öğretim, c. 7, sy 2, ss. 1–20, Eyl. 2026, doi: 10.55661/jnate.1850544.
ISNAD
Kart, Mehmet. “Pedagojik ayna etkisi: Öğretmen adaylarının dijital pedagojik içerik bilgisi gelişimine ilişkin yorumlayıcı bir sentez”. Öğretmen Eğitimi ve Öğretim 7/2 (01 Eylül 2026): 1-20. https://doi.org/10.55661/jnate.1850544.
JAMA
1.Kart M. Pedagojik ayna etkisi: Öğretmen adaylarının dijital pedagojik içerik bilgisi gelişimine ilişkin yorumlayıcı bir sentez. Öğretmen Eğitimi ve Öğretim. 2026;7:1–20.
MLA
Kart, Mehmet. “Pedagojik ayna etkisi: Öğretmen adaylarının dijital pedagojik içerik bilgisi gelişimine ilişkin yorumlayıcı bir sentez”. Öğretmen Eğitimi ve Öğretim, c. 7, sy 2, Eylül 2026, ss. 1-20, doi:10.55661/jnate.1850544.
Vancouver
1.Mehmet Kart. Pedagojik ayna etkisi: Öğretmen adaylarının dijital pedagojik içerik bilgisi gelişimine ilişkin yorumlayıcı bir sentez. Öğretmen Eğitimi ve Öğretim. 01 Eylül 2026;7(2):1-20. doi:10.55661/jnate.1850544