Bir Sosyal Hizmet Alanı Olarak Aile İçi Şiddet Ve Madde Bağımlılığının Değerlendirilmesi

Öz

Teknolojinin gelişmesiyle birlikte, bireylerin yaşadıkları sorunlar değişime uğramıştır. Dünya çapında, aile içi şiddet ve madde bağımlılığı bireylerin günümüzde sıklıkla yaşadığı sorunlar kapsamındadır. Aile kurumu da bu sorunlardan etkilenen grupların başında yer almaktadır. Madde kullanan bireylerin oranının geçmişe oranla artması, şiddeti de beraberinde getirmektedir. Bu çalışma, literatürdeki bilgiler ışığında yapılmış olan bir derleme çalışmadır. Literatür bilgisinin yanı sıra, çalışmada, aile içi şiddete ek olarak madde bağımlılığı sorununun yaşandığı bir vaka örneği ele alınmıştır. Bu çalışmada, sosyal hizmet bağlamında nasıl bir yol izlendiği, sosyal hizmetin çevresi içinde birey ve bütüncül yaklaşımından hareketle sosyal hizmet uygulamaları literatür çerçevesinde anlatılacaktır.

Anahtar Kelimeler

• aile içi şiddet
• madde bağımlılığı
• sosyal hizmet
• Substance abuse

Evaluation Of Domestic Violence and Substance Addiction as A Social Work Field

Öz

With the development of technology, the problems experienced by individuals have changed. Worldwide, domestic violence and substance abuse are among the problems that individuals frequently experience today. The family institution is also one of the groups affected by these problems. The increase in the rate of individuals using substances compared to the past brings violence along with it. This study is a compilation study made in the light of the information in the literature. In addition to the knowledge of the literature, a case example of substance addiction in addition to domestic violence is discussed in the study. In this study, social work practices will be explained within the framework of the literature, based on the individual and holistic approach in the social work environment and how it is followed in the context of social work.

Anahtar Kelimeler

• domestic violence
• social work
• Substance abuse

Kaynakça

1. Altuner, D., Engin, N., Gürer, C., Akyay, İ., Akgül, A. (2009). Madde Kullanımı ve Suç İlişkisi: Kesitsel Bir Araştırma. Tıp Araştırmaları Dergisi, 7(2), 87-94.
2. Arslan, H. (2016). Ankara İli Polatlı İlçesindeki Ailelerin Sosyoekonomik Düzeyleri ve Aile İçi İlişkiler Temelinde 13-18 Yaş Gençlerde Madde Bağımlılığı. Doktora Tezi. Ankara: Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi.
3. Atan, S. ve Atan, M. (2017). Şiddetin Kadın İstihdamında Yarattığı Etkiler. Türkiye Barolar Birliği Dergisi, 285-302.
4. Başkurt, İ. (2003). Gençlik, Madde Bağımlılığı ve Koruma Yolları. İ.Ü. İlahiyat Fakültesi Dergisi, (7), 73-114.
5. Borsos, D. (2009). Models of addiction. In: Fisher G, Roget NA (eds). Encyclopedia of Substance Abuse Prevention, Treatment &Recovery. USA: Sage Publications; 10-12.
6. Browne, T.A. (2006). Social work roles in health-care settings. In: Gehlert, S., Browne, T.A. (eds). Handbook of Health Social Work. USA: John Wiley & Sons, 24.
7. Daley, D.C., Feit, M.D. (2013). The many roles of social workers in the prevention and treatment of alcohol and drug addiction: a major health and social problem affecting ındividuals, families, and society. Social Work Public Health, 28(3-4): 159–164.
8. Dilbaz, N., Enez Darçın, A., Nurmedov, S., Noyan, O., Başabak, A.Z., Mordağ, O., Çengel, S.M., Dağ, M. (2014). Madde kullanım riski ve madde bağımlılığından korunma. Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı, Aile Eğitim Programı, Ankara.

9. Duyan, V. (2003). Sosyal Hizmetin İşlev ve Rolleri. Toplum ve Sosyal Hizmet, 14(2),1-22.
10. Erükçü Akbaş, G., Mutlu, E., (2016). Madde Bağımlılığı Tedavisi Gören Kişilerin Bağımlılık ve Tedavi Deneyimleri. Toplum ve Sosyal Hizmet, 27(1), 101-122.
11. Hawkins, J.D., Catalano, R. (1985). Aftercare in Drug Abuse Treatment. The International Journal of the Addictions, 20(6-7):917-945.
12. https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuatmetin/1.5.6284.pdf Erişim Tarihi: 28.07.2022
13. Işık, E. (2009). Erişkinlerde klinik psikofarmakoloji. Güncel Temel ve Klinik Psikofarmakoloji. (Ed. E Işık, T Uzbay): 337-359, İstanbul, Golden Medya Baskı.
14. Karagöz, L. (2015). Türkiye’de Aile Politikalarında Bütünlük İhtiyacı. İlmi Etüdler Derneği Politika Notu.
15. Karakuş, G., Evlice, Y.E., Tamam, L. (2012). Psikiyatri Kliniğinde Yatan Hastalarda Alkol ve Madde Kullanım Bozukluğu Sıklığı. Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi, 37, 37-48.
16. Karataşoğlu, S. (2013). Sosyal Politika Boyutuyla Madde Bağımlılığı. Türk İdare Dergisi, 476: 321-352.
17. Koç, İ. (2018). Türkiye’de Aile Yapısının Değişimi Sürecinde Tek Ebeveynli Ailelerin Oluşumu, Belirleyicileri ve Refah Durumu, Türkiye Aile Yapısı İleri İstatistik Analizi içinde, Araştırma ve Politika Serisi-65, Ankara: 36-84.
18. Küçükşen, K., Şener, M., Tekin, H., Demirel, B. (2016). Madde Bağımlısı Bireylerde Aile İşlevselliği ve Sosyal Destek Algısı. The Journal of Acedemic Social Science Studies, 53, 199-212.
19. Mavili Aktaş, A. (2013). Aile Danışmanlığı ve Hizmet Yaklaşımı, Sosyal Politika ve Kamu Yönetimi Bileşenleriyle Sosyal Hizmet Temelleri ve Uygulama Alanları, Yay. Haz. H. Acar, N. Negiz & E. Akman, Ankara, Maya Akademi, 181-194.
20. O’Melia, M.W., Dubois, B.L. (2013). Generalist Social Work Practice: An Empowering Approach. USA: Pearson, 14-18.
21. Öğel, K. (2014). Bağımlı Aileleri İçin Rehber Kitap. Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları, Genel Yayın: 3008, 1. Basım, İstanbul.
22. Öğel, K. (2001). İnsan, Yaşam ve Bağımlılık Tartışmalar ve Gerekçeler. IQ Kültür Sanat Yayıncılık, İstanbul.
23. Özgentürk, İ., Karğın, V., Baltacı, H. (2012). Aile İçi Şiddet ve Şiddetin Nesilden Nesile İletilmesi. Polis Bilimleri Dergisi, 14 (4).
24. Page, A. Z., İnce, M. (2008). Aile İçi Şiddet Konusunda Bir Derleme. Türk Psikoloji Yazıları, 11(22), 81-94.
25. Payne, M. (1997). Modern Social Work Theory. Consultant Editior: Campling, MacMillan Press.
26. Polat, G. (2014). Madde Bağımlılığı Tedavisinde Sosyal Hizmet Mesleği. Okmeydanı Tıp Dergisi, 30(2), 143-148.
27. Polat, O. (2016). Şiddet. Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi, 22(1),15-34.
28. Politika Özeti: Covid-19’un Kadınlar Üzerindeki Etkisi, https://turkey.un.org/sites/default/files/2020-06/policy-brief-the-impact-of-covid-19-on-women-en.pdf. Erişim Tarihi: 29.07.2022
29. Sağlık Bakanlığı (2013). Hacettepe Üniversitesi Nüfus Etütleri Enstitüsü. Türkiye Nüfus ve Sağlık Araştırması.
30. Sezen, A. (2018). Kadına Yönelik Aile İçi Şiddetin Boşanma Davalarına Yansıması. Bilge Kadın Araştırma Merkezi, http://www.bilka.org.tr/page.asp.
31. Sheafor, B.W., & Horejsi, C.R. (2003). Techniques and guidelines for social work. ABD: Pearson Education Inc.
32. Tuncay, T., Tekin, H.H. (2021). Sosyal Hizmet Mesleğinin ABC’si Temel Kavramlar, Sosyal Sorunlar, Çalışma Alanları, Müdahale Ölçekleri. Nika Yayınevi, 1. Baskı, Ankara.
33. Tuncer, L. (2007). Cumhuriyet Döneminden Bugüne Madde Bağımlılığı ile Mücadelede İç Güvenlik ve Milli Ahlak Faktörlerin Yeri ve Önemi Üzerinde Bir Deneme. Yüksek lisans tezi. Elazığ: Fırat Üniversitesi.
34. Uluğ, B. (2007). Alkol Kullanımı ile İlişkili Bozukluklar. Psikiyatri Temel Kitabı (Ed. C Güleç, E Köroğlu): 161-172. Ankara, HYB Basım Yayın.
35. Ulukoca, N., Gökgöz, Ş., Karakoç, A. (2013). Kırklareli Üniversitesi Öğrencileri Arasında Sigara, Alkol ve Madde Kullanım Sıklığı. Fırat Tıp Dergisi, 18(4), 230-234.
36. Uzbay, İ.T. (2009). Madde Bağımlılığının Tarihçesi, Tanımı, Genel Bilgiler ve Bağımlılık Yapan Maddeler. Meslek İçi Sürekli Eğitim Dergisi, 21, 5-15.
37. Yalçın, M., Yalçın, M. (2018). Sosyal Medya Kullanımı ve Aile İçi İletişim İlişkisi: Üniversite Öğrencileri Üzerine Bir Araştırma. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 11(57),739.
38. Zastrow, C. (2010). Sosyal Hizmete Giriş. Ankara: Nika Yayınevi.
39. Zevkliler, A. (1992). Medeni̇ Hukuk: Gi̇ri̇ş ve Başlangıç Hükümleri̇, Ki̇şi̇ler Hukuku, Gerçek Kişiler-Tüzel Kişiler, Ai̇le Hukuku; medeni̇ kanundaki̇ son deği̇şikli̇klere göre hazırlanmıştır. Savaş Yayınları.