An Examination of the Value Relevance of Accounting Information: A Study on Profitability

Öz

The concept of value relevance refers to the ability of accounting information presented through financial statements to explain changes in stock prices. Demonstrating the statistical relationship between accounting data and stock prices plays a significant role in investors’ decision-making processes and reveals the decision-supporting power of accounting information in capital markets.This study aims to examine the value relevance and impact of profitability ratios—which are crucial financial performance indicators for investors—on stock prices. The analysis employs quarterly data from 30 companies listed in the BIST Holding and Investment Index for the period 2010:1–2024:4. Since the classical regression assumptions were not satisfied, the model was estimated using the Fixed Effects Model with Driscoll–Kraay standard errors. The findings indicate a negative relationship between stock prices and both return on assets (ROA) and operating profit margin (OPM), a positive and significant relationship with net profit margin (NPM), and a positive but weakly significant relationship with return on equity (ROE). These results suggest that profitability ratios may influence stock prices in different directions, providing empirical evidence supporting the value relevance of accounting information.

Anahtar Kelimeler

• Profitability ratios
• Value relevance
• Panel data analysis

Muhasebe Verilerinin Değer İlişkisi Açısından İncelenmesi: Kârlılık Üzerine Bir Araştırma

Öz

Değer ilişkisi, finansal tablolar aracılığıyla sunulan muhasebe bilgilerinin hisse senedi fiyatlarındaki değişimleri açıklayabilme gücünü ifade eder. Muhasebe verilerinin hisse senedi fiyatlarıyla olan ilişkisinin istatistiksel olarak ortaya konulması, yatırımcıların karar alma süreçlerinde önemli bir rol oynamakta ve muhasebe bilgilerinin sermaye piyasaları açısından etkisini ortaya koymaktadır. Çalışmanın amacı, yatırımcılar açısından önemli bir finansal performans göstergesi olan kârlılık oranlarının değer ilgililiğini ve hisse senedi fiyatlarına etkisini incelemektir. Analizde, BİST Holding ve Yatırım Endeksi’ndeki 30 şirkete ait 2010:1–2024:4 dönemine ilişkin üç aylık veriler kullanılmıştır. Bu doğrultuda oluşturulan model, klasik regresyon varsayımlarının sağlanamaması nedeniyle sabit etkiler modeli Driscoll-Kraay standart hatalarla tahmin edilmiştir. Bulgular, aktif kârlılık (ROA) ve esas faaliyet kârlılığı (OPM) ile hisse senedi fiyatları arasında negatif; net kâr marjı (NPM) ile pozitif ve anlamlı, özsermaye kârlılığı (ROE) ile pozitif ancak sınırlı anlamlı ilişkiler olduğunu göstermektedir. Sonuçlar, kârlılık oranlarının hisse fiyatlarını farklı yönlerde etkileyebileceğini ve muhasebe bilgilerinin değer ilgililiğini ampirik olarak desteklemektedir.

Anahtar Kelimeler

• karlılık oranları
• değer lişkisi
• panel veri analizi

Kaynakça

1. Ağırman, E., & Yılmaz, O. (2018). Value of Financial Ratios in Predicting Stock Returns: A Study on Borsa Istanbul (BIST). Journal of Business, Economics and Finance (JBEF), 7(2), 191–199.
2. Aktaş, M. (2008). İstanbul Menkul Kıymetler Borsasında Hisse Senedi Getirileri ile İlişkili Olan Finansal Oranların Araştırılması. İstanbul Üniversitesi İşletme Fakültesi Dergisi, 37(2), 137–150.
3. Aktaş R., & Ünal S., (2015), The Relationship Between Financial Efficiency Ratios and Stock Prices: An Empirical Investigation on Insurance Companies Listed in Borsa Istanbul. Finansal Araştırmalar ve Çalışmalar Dergisi, 7(12), 1-16.
4. Alexakis, C., Patra, T., & Poshakwale, S. (2010). Predictability Of Stock Returns Using Financial Statement Information: Evidence on Semi-Strong Efficiency of Emerging Greek Stock Market. Applied Financial Economics, 20(8), 1321–1326.
5. Ayrıçay, Y., & Türk, E. (2014). Finansal Oranlar ve Firma Değeri İlişkisi: BİST’de Bir Uygulama. Muhasebe ve Finansman Dergisi (10), 53–70.
6. Aydemir, O., Ögel, S., & Demirtaş, G. (2012). Hisse Senetleri Fiyatlarının Belirlenmesinde Finansal Oranların Rolü. Yönetim ve Ekonomi Dergisi, 19(2), 277–288.
7. Baltagi, B. H. (2005). Econometric Analysis of Panel Sata (3rd ed.). John Wiley & Sons.
8. Ball, R., & Brown, P. (1968). An Empirical Evaluation of Accounting Income Numbers. Journal of Accounting Research, 6(2), 159–178.

9. Barth, M. E., Beaver, W. H., & Landsman, W. R. (2001). The relevance of the value relevance literature for financial accounting standard setting. Journal of Accounting and Economics, 31(1–3), 77–104.
10. Beaver, W. H. (1968). The information content of annual earnings announcements. Journal of Accounting Research, 6(Supplement), 67–92.
11. Birgili, E., & Düzer, M. (2010). Finansal Analizde Kullanılan Oranlar ve Firma Değeri İlişkisi: İMKB’de Bir Uygulama. Muhasebe ve Finansman Dergisi (46), 74–83.
12. Büyüköztürk, Ş. (2011). Deneysel desenler: Öntest-Sontest Kontrol Grubu, Desen ve Veri Analizi. Pegem Akademi.
13. Büyükşalvarcı, A. (2011). Finansal Analizde Kullanılan Oranlar ve Hisse Senedi Getirileri Arasındaki İlişki: Ekonomik Kriz Dönemleri İçin İMKB İmalat Sanayi Şirketleri Üzerine Ampirik Bir Uygulama. Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 25(1), 225–241.
14. Cengiz, H. (2020). Borsa İstanbul hisse senedi getirileri ve finansal oranlar arasındaki ilişki sınıflandırma ağacı yöntemi ile analiz. International Journal of Business and Emerging Markets, 12(2), 204–216.
15. Cengiz, H., & Püskül, A. S. Ö. (2016). Hisse Senedi Getirileri ve Kârlılık Arasındaki İlişki: Borsa İstanbul Endeksinde İşlem Gören İşletmelerin Analizi. Yalova Sosyal Bilimler Dergisi, 6(12), 295–306.
16. Collins, D. W., Maydew, E. L., & Weiss, I. S. (1997). Changes in the Value Relevance of Earnings and Book Values Over The Past Forty Years. Journal of Accounting and Economics, 24(1), 39–67.
17. Demir, V., Ertuğrul, M. ve Gür, E. (2016). Değer İlişkisi Üzerine Uluslararası Yayınlar, Mali Çözüm Dergisi, Temmuz-Ağustos, 13-31.
18. Demir, Y. (2001). Hisse Senedi Fiyatını Etkileyen İşletme Düzeyindeki Faktörler ve Mali Sektör Üzerine İMKB’de Bir Uygulama. Süleyman Demirel Üniversitesi İİBF Dergisi, 6(2), 109–130.
19. Driscoll, J. C., & Kraay, A. C. (1998). Consistent Covariance Matrix Estimation with Spatially Dependent Panel Data. The Review of Economics and Statistics, 80(4), 549–560.
20. Ege, İ., & Bayrakdaroğlu, A. (2009). İMKB Şirketlerinin Hisse Senedi Getiri Başarılarının Lojistik Regresyon Tekniği ile Analizi. ZKÜ Sosyal Bilimler Dergisi, 5(10), 139–158.
21. Greene, W. H. (2012). Econometric Analysis (7th ed.). Prentice Hall.
22. Ha, H. T. V., Hung, D. N., & Xuan, N. T. (2022). Relationships Between Accounting Information on the Business Financial Statements and The Stock Price: A Study with LASSO Method. Quality: Access to Success, 23(186), 237–245. https://doi.org/10.47750/QAS/23.186.31
23. Hausman, J. A. (1978). Specification Tests in Econometrics. Econometrica, 46(6), 1251–1271.
24. Hellström, K. (2006). The value relevance of financial accounting information in a transition economy: Case of the Czech Republic. European Accounting Review, 15(3), 325–349.
25. Kalaycı, Ş., & Karataş, A. (2005). Hisse Senedi Getirileri ve Finansal Oranlar İlişkisi: İstanbul Menkul Kıymetler Borsasında Bir Temel Analiz Araştırması. Muhasebe ve Finansman Dergisi (27), 146–157.
26. Karaca, S. S., & Başcı, E. S. (2011). Hisse Senedi Performansını Etkileyen Rasyolar ve İMKB 30 Endeksinde 2001–2009 Dönemi Panel Veri Analizi. Süleyman Demirel Üniversitesi İİBF Dergisi, 16(3), 337–347.
27. Kaya, A., & Öztürk, M. (2015). Muhasebe Kârları ile Hisse Senedi Fiyatları Arasındaki İlişki: BİST Firmaları Üzerine Bir Uygulama. Muhasebe ve Finansman Dergisi (67), 37–54.
28. Kayalıdere, K. (2013). Hisse Senedi Piyasasında Muhasebe Bilgilerinin Rolü: İMKB Mali Sektör Üzerine Bir Uygulama. İşletme Araştırmaları Dergisi, 5(1), 130–151.
29. King, R. D., & Langli, J. C. (1998). Accounting Diversity and Firm Valuation. The International Journal of Accounting, 33(5), 529–567.
30. Kırkık, Ş., & Sarı, S. (2018). Borsa İstanbul’da İşlem Gören Hisse Senetlerinin Muhasebe Verileriyle İlişkilendirilmesi: Bir Sektör Uygulaması. İzmir Democracy University Social Sciences Journal, 1(1), 1–15.
31. Kohansal, M. R., Dadrasmoghaddam, A., Karmozdi, K. M., & Mohseni, A. (2013). Relationship Between Financial Ratios and Stock Prices for the Food İndustry Firms in Stock Exchange of Iran. World Applied Programming, 3(10), 512–521.
32. Korkmaz, Ö., & Karaca, S. S. (2013). Firma Performansını Etkileyen Faktörler ve Türkiye Örneği. Ege Akademik Bakış, 13(2), 169–179.
33. Martani, D., & Khairurizka, R. (2009). The Effect of Financial Ratios, Firm Size, and Cash Flow from Operating Activities in the İnterim Report to the Stock Return. Chinese Business Review, 8(6), 44–55.
34. Martikainen, T. (1989). Modelling Stock Price Behaviour by Financial Ratios. Rivista di Matematica per le Scienze Economiche e Sociali, 12(1), 119–138.
35. Ohlson, J. A. (1995). Earnings, Book Values, and Dividends İn Equity Valuation. Contemporary Accounting Research, 11(2), 661–687.
36. Oruç, E. (2010). İMKB’de İşlem Gören İşletmelerin Hisse Senedi Getirileri ile Çeşitli Finansal Göstergeleri Arasındaki İlişki. Hitit Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 1–2, 33–43.
37. Öz, B., Ayrıçay, Y., & Kalkan, G. (2011). Finansal Oranlarla Hisse Senedi Getirilerinin Tahmini: İMKB 30 Endeksi Hisse Senetleri Üzerine Diskriminant Analizi ile Bir Uygulama. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 11(3), 51–64.
38. Özer, G., & Yücel, R. (2005). Bir Yıldan Uzun Ölçüm Dönemlerinin Düzey ve Değişim Modelleri Açısından Muhasebe Kârları ile Hisse Senedi Fiyatları Arasındaki İlişki Üzerine Etkisi. Muhasebe ve Denetime Bakış Dergisi (14), 1–22.
39. Özer, G., Çam, İ., & Özçelik, T. (2020). Hisse Senedi Fiyatlarının Açıklanmasında Finansal Oranların Rolü: BIST Sanayi Endeksindeki Firmalar Örneği. Üçüncü Sektör Sosyal Ekonomi, 55(2), 725–745.
40. Parlakkaya, R., & Kahraman, Ü. M. (2017). Muhasebe Bilgilerinin Hisse Fiyatlarını Açıklama Düzeyi Üzerine Bir Araştırma: BIST100 Uygulaması. Selçuk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Sosyal Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 17(33), 46–58.
41. Pesaran, M. H. (2004). General Diagnostic Tests for Cross Section Dependence in Panels. University of Cambridge, Faculty of Economics, Cambridge Working Papers in Economics No.0435.
42. Pesaran, M. H. (2006). Estimation and İnference in Large Heterogeneous Panels with a Multifactor Error Structure. Econometrica, 74(4), 967–1012.
43. Pesaran, M. H. (2007). A Simple Panel Unit Root Test in The Presence of Cross Section Dependence. Journal of Applied Econometrics, 22(2), 265–312.
44. Rahman, J. M., & Liu, R. (2021). Value Relevance of Accounting İnformation and Stock Price Reaction: Empirical Evidence from China. SSRN Working Paper. https://ssrn.com/abstract=3851582
45. Sevim, U. (2016). İşletme Finansal Oranlarının Hisse Senedi Getirileri Üzerine Etkisi: BİST 100 İmalat İşletmeleri Örneği. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 11(2), 221–235.
46. Şamiloğlu, F. (2005). Hisse Getirileri ve Fiyatlarıyla Kazanç Ve Nakit Akımları Arasındaki İlişki: Deri ve Gıda Şirketlerinde Ampirik Bir İnceleme. Muhasebe ve Finansman Dergisi (26), 120–126.
47. Tatoğlu, F. Y. (2013). Panel veri ekonometrisi. Beta Yayınevi.
48. Tatoğlu, F. Y. (2024). Panel veri ekonometrisi: Stata uygulamalı (7. baskı). Beta Yayınevi.
49. TMS 1 Finansal Tabloların Sunuluşu Standardı. (2018). Kamu Gözetimi Kurumu (KGK): https://www.kgk.gov.tr/Portalv2Uploads/files/Duyurular/v2/TMS_TFRS_Setleri/2024/Kirmizi_Kitap/TMS/TMS%201.pdf (Erişim Tarihi: 05 Ekim 2025).
50. Uluyol, O., & Türk, V. E. (2013). Finansal Rasyoların Firma Değerine Etkisi: Borsa İstanbul (BİST)’da Bir Uygulama. Afyon Kocatepe Üniversitesi İİBF Dergisi, 15(2), 365–384.
51. Wang, J., Fu, G., & Luo, C. (2013). Accounting Information and Stock Price Reaction of Listed Companies - Empirical Evidence from 60 Listed Companies in Shanghai Stock Exchange. Journal of Business & Management, 2(2), 11–21.
52. Wooldridge, J. M. (2002). Econometric analysis of cross section and panel data. MIT Press.
53. Wooldridge, J. M. (2010). Econometric analysis of cross section and panel data (2nd ed.). MIT Press.
54. Yu, H. Y., & Huang, Y. M. (2005). A Positive Analysis on The Relationship Between Stock Prices of Shanghai Market and Company Financial Report. Commercial Research, 4, 134–148.