Araştırma Makalesi

Vergi Denetiminde Yapay Zekânın Rolü ve Uygulama Alanları

Cilt: 10 Sayı: 2 19 Aralık 2025
PDF İndir
EN TR

Vergi Denetiminde Yapay Zekânın Rolü ve Uygulama Alanları

Öz

Dijitalleşmenin küresel ölçekte ivme kazanması, vergi denetim süreçlerinde yapay zekâ teknolojilerinin entegrasyonunu zorunlu kılan bir dönüşüm sürecini beraberinde getirmiştir. Yapay zekâ destekli denetim uygulamaları, vergi kayıplarının ve kayıt dışı ekonominin azaltılmasına önemli ölçüde katkı sağlamaktadır. Çalışmada öncelikle kuramsal çerçevede dijitalleşme ve yapay zekâ kavramları incelendikten sonra bu teknolojilerin vergi denetim süreçlerindeki temel uygulama alanları ile uluslararası düzeydeki örnekler değerlendirilmiştir. Daha sonra dijitalleşmenin Türk vergi idaresi açısından yalnızca teknik bir modernizasyon unsuru değil, aynı zamanda stratejik bir yönetim aracı hâline geldiği ortaya konulmaktadır. Vergi denetimi, yapay zekâ teknolojilerinin entegrasyonu sayesinde daha bütüncül, proaktif ve veri odaklı bir yapıya dönüşmüştür. Çalışmanın ortaya koyduğu önemli bir gerçeklik, dijitalleşmenin denetim kalitesi üzerindeki olumlu etkilerine rağmen, operasyonel verimlilikte henüz tam anlamıyla optimize edilememiş alanların bulunduğudur.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Akdoğan, T., & Yavuz, H. (2022). Dijitalleşme Perspektifinden Vergi Uyumu. Ankara: İksad Publishing House.
  2. Alina, C. M., Cerasela, S. E., & Gabriela, G. (2018). Internal Audit Role in Artificial Intelligence. Ovidius University Annals, Economic Sciences Series, 18(1), 441-445.
  3. Arslan, Y. & Yiğit, S. (2024), Vergi İnceleme Sürecinde Kullanılan Bilgi Teknolojileri ve Dijital Dönüşüm. Vergi Raporu Dergisi, 301, 7-19.
  4. Asquith, R. (2025, New Models of Artificial Intelligence (AI) and Machine Learning (ML) are Being Evaluated by Global Tax Authorities to Tackle Fraud. Vat Calc. (Erişim: 11.07.2025), https://www.vatcalc.com/artificial-intelligence/tax-authorities-adopt-ai-for-tax-fraud-and-efficiencies/
  5. Avcı, O. (2021). Vergi Tahsilatında Yapay Zekânın Kullanımı ve Önemi. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 22(1), 51-63.
  6. B1 Analytics. (2025). Tax Monitoring: changes in AIS “Nalog‑3” services. Retrieved from article on B1 Group news portal. (Erişim:11.07.2025), https://b1.ru/en/tax-messenger/
  7. Beebe, J. (2023). AI and Taxes - A Work in Progress: Part 1. Rice University's Baker Institute for Public Policy. (Erişim:09.06.2025), https://www.bakerinstitute.org/research/ai-and-taxes-work-progress-part-1
  8. Belahouaoui, R. ve Attak, E.H. (2024). Digital Taxation, Artificial Intelligence and Tax Administration 3.0: Improving Tax Compliance Behavior-A Systematic Literature Review Using Textometry (2016-2023). Accounting Research Journal, 37(2), 172-191.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Mali Hukuk

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

7 Aralık 2025

Yayımlanma Tarihi

19 Aralık 2025

Gönderilme Tarihi

16 Ağustos 2025

Kabul Tarihi

2 Kasım 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 10 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Kaplan Dönmez, N. F. (2025). Vergi Denetiminde Yapay Zekânın Rolü ve Uygulama Alanları. JOEEP: Journal of Emerging Economies and Policy, 10(2), 300-325. https://izlik.org/JA23DB84SF
AMA
1.Kaplan Dönmez NF. Vergi Denetiminde Yapay Zekânın Rolü ve Uygulama Alanları. JOEEP. 2025;10(2):300-325. https://izlik.org/JA23DB84SF
Chicago
Kaplan Dönmez, Nergis Feride. 2025. “Vergi Denetiminde Yapay Zekânın Rolü ve Uygulama Alanları”. JOEEP: Journal of Emerging Economies and Policy 10 (2): 300-325. https://izlik.org/JA23DB84SF.
EndNote
Kaplan Dönmez NF (01 Aralık 2025) Vergi Denetiminde Yapay Zekânın Rolü ve Uygulama Alanları. JOEEP: Journal of Emerging Economies and Policy 10 2 300–325.
IEEE
[1]N. F. Kaplan Dönmez, “Vergi Denetiminde Yapay Zekânın Rolü ve Uygulama Alanları”, JOEEP, c. 10, sy 2, ss. 300–325, Ara. 2025, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA23DB84SF
ISNAD
Kaplan Dönmez, Nergis Feride. “Vergi Denetiminde Yapay Zekânın Rolü ve Uygulama Alanları”. JOEEP: Journal of Emerging Economies and Policy 10/2 (01 Aralık 2025): 300-325. https://izlik.org/JA23DB84SF.
JAMA
1.Kaplan Dönmez NF. Vergi Denetiminde Yapay Zekânın Rolü ve Uygulama Alanları. JOEEP. 2025;10:300–325.
MLA
Kaplan Dönmez, Nergis Feride. “Vergi Denetiminde Yapay Zekânın Rolü ve Uygulama Alanları”. JOEEP: Journal of Emerging Economies and Policy, c. 10, sy 2, Aralık 2025, ss. 300-25, https://izlik.org/JA23DB84SF.
Vancouver
1.Nergis Feride Kaplan Dönmez. Vergi Denetiminde Yapay Zekânın Rolü ve Uygulama Alanları. JOEEP [Internet]. 01 Aralık 2025;10(2):300-25. Erişim adresi: https://izlik.org/JA23DB84SF

The sole purpose of JOEEP is to be a prestigious journal which contributes to scientific knowledge. In order to keep this purpose, JOEEP, adopts and follows the publication policies of world’s prestigious scientific journals. All original and qualified works which may contribute to the scientific knowledge, are evaluated through a rigorous editorial and peer review process. Hereby, JOEEP is a peer reviewed and scientific journal. It strictly depends on the scientific principles, rules and ethical framework that are required to this qualification.

JOEEP is published as two issues per year June and December and all publication policies and processes are conducted according to the international standards. JOEEP accepts and publishes the research articles in the fields of economics, political economy, fiscal economics, applied economics, business economics, labour economics and econometrics. JOEEP, without depending on any institution or organization, is a non-profit journal that has an International Editorial Board specialist on their fields. All “Publication Process” and “Writing Guidelines” are explained in the related title and it is expected from authors to Show a complete match to the rules. JOEEP is an open Access journal.