Sağlık Çalışanlarının Human Papillomavirus (HPV) ve HPV Aşısına İlişkin Bilgi ve Farkındalık Düzeyleri: Kesitsel Bir Çalışma

Öz

Amaç: Bu araştırmanın amacı, sağlık çalışanlarının serviks kanseri öncülü Human Papilloma Virüsü (HPV) ve HPV aşısı hakkındaki bilgi düzeylerini ve farkındalıklarını değerlendirmektir. HPV’ye ilişkin farkındalık, toplum sağlığını geliştirmek ve aşılanma oranlarını artırmak açısından kritik öneme sahiptir. Gereç ve Yöntem: Bu kesitsel tanımlayıcı çalışma, Aralık 2024 - Ocak 2025 tarihleri arasında Sağlık Bilimleri Üniversitesi Şişli Hamidiye Etfal Eğitim ve Araştırma Hastanesi’nde yürütüldü. Kadın doğum uzmanı, diğer branş doktorları ve ebelerden oluşan 195 sağlık çalışanı yapılandırılmış bir anketi gönüllü olarak doldurdu. Anket, sosyodemografik bilgiler ile HPV hakkında bilgi düzeyini ölçen toplam 45 sorudan oluşmaktaydı. Veriler SPSS 28.0 programında analiz edildi. Gruplar arası karşılaştırmalarda ki-kare testi, ANOVA ve Mann-Whitney U testi kullanıldı. G*Power ile yapılan analizde çalışma gücünün %80 olduğu belirlendi. Bulgular: Ebelerin %43’ü HPV aşısı yaptırdığını, %38,4’ü bir yakınına önerdiğini, ancak %89,2’sinin konu hakkında yeterli bilgiye sahip olmadığını belirtmiştir. Kadın doğum dışı doktorların %53’ü aşı yaptırmış, %81’i önermiş; %95’i ise yeterli bilgiye sahip olmadığını ifade etmiştir. Kadın doğum uzmanlarının %66’sı aşı yaptırmış, %98,3’ü önermiştir. HPV’nin asemptomatik seyri ve tedavi edilemezliği gibi bilgileri en doğru bilen grup, istatistiksel olarak anlamlı şekilde kadın doğum uzmanları olmuştur (p < 0,05). Sonuç: Sağlık çalışanlarının HPV ve HPV aşısına dair bilgi düzeyleri yetersizdir. Özellikle kadın doğum dışı hekimler ve ebeler için hedeflenmiş eğitim programları geliştirilmesi, toplumsal farkındalık ve aşılanma oranlarını artırmada etkili olabilir.

Anahtar Kelimeler

• human papilloma virus
• sağlık çalışanları
• serviks kanseri
• hpv aşısı

Awareness and Knowledge of Human Papillomavirus, Human Papillomavirus Vaccination, and Cervical Cancer Precursors Among Healthcare Workers

Öz

Objective: This study aimed to assess the knowledge and awareness levels of healthcare professionals regarding Human Papillomavirus (HPV) and HPV vaccination, both of which are crucial in preventing cervical cancer. Awareness of HPV is vital for improving public health and increasing vaccination rates. Material and Methods: This cross-sectional descriptive study was conducted from December 2024 to January 2025 at the University of Health Sciences Şişli Hamidiye Etfal Training and Research Hospital. A total of 195 healthcare workers, including obstetricians, non-obstetric physicians, and midwives, voluntarily completed a structured questionnaire. The survey included 45 items covering sociodemographic data and HPV-related knowledge. Data were analyzed using SPSS version 28.0. Descriptive statistics were employed, and comparisons between groups were made using chi-square tests, ANOVA, and Mann-Whitney U tests where appropriate. Power analysis with G*Power confirmed that the study had 80% power to detect a medium effect size. Results: Among midwives, 43% had received the HPV vaccine, and 38.4% had recommended it to someone else; however, 89.2% reported that they lacked sufficient knowledge. For non-obstetric physicians, 53% had been vaccinated and 81% had recommended the vaccine, yet 95% noted inadequate knowledge. Conversely, 66% of obstetricians had received the vaccine and 98.3% had recommended it. Obstetricians also demonstrated significantly better knowledge regarding HPV's asymptomatic progression and untreatability compared to other groups (p < 0.05). Conclusion: Healthcare professionals show insufficient knowledge about HPV and HPV vaccination. Targeted educational programs for midwives and non-obstetric physicians are essential to raise awareness, promote vaccine acceptance, and support cervical cancer prevention efforts within the community.

Anahtar Kelimeler

• human papilloma virus
• healthcare workers
• cervical cancer
• hpv vaccine

Kaynakça

1. 1. Brisson M, Drolet M. Global elimination of cervical cancer as a public health problem. Lancet Oncol. 2019 Mar;20(3):319-21.
2. 2. Kusakabe M, Taguchi A, Sone K, Mori M, Osuga Y. Carcinogenesis and management of human papillomavirus-associated cervical cancer. Int J Clin Oncol. 2023;28(8):965–74. doi:10.1007/s10147-023-02337-7
3. 3. Kombe AJ, Li B, Zahid A, Mengist HM, Bounda GA, Zhou Y, et al. Epidemiology and burden of human papillomavirus and related diseases, molecular pathogenesis, and vaccine evaluation. Front Public Health. 2021;8:552028. doi:10.3389/fpubh.2020.552028
4. 4. Gültekin M, Kucukyıldı̇z I, Karaca MZ, Dundar S, Boztas G, Turan SH, et al. Trends of gynecological cancers in Turkey: Toward Europe or Asia? Int J Gynecol Cancer. 2017;27(7):1525–33.
5. 5. Ellingson MK, Sheikha H, Nyhan K, Oliveira CR, Niccolai LM. Human papillomavirus vaccine effectiveness by age at vaccination: A systematic review. Hum Vaccin Immunother. 2023;19(2):2239085. doi:10.1080/21645515.2023.2239085
6. 6. Thompson EL, Wheldon CW, Rosen BL, Maness SB, Kasting ML, Massey PM. Awareness and knowledge of HPV and HPV vaccination among adults ages 27–45 years. Vaccine. 2020;38(15):3143–8. doi:10.1016/j.vaccine.2020.01.053
7. 7. Turhan Çakır A, Porsuk İ, Çalbıyık F, Taner G, Noğay AE, Aslan ME, Demir S, Can C, Altıner E, Kılıç ŞŞ, Yılmaz Ş, Karaca Z, Gündoğan Y, Şen A. Üniversite Öğrencilerinin HPV, HPV Tarama Testi ve HPV Aşısına İlişkin Bilgi Düzeylerinin Değerlendirilmesi: Kesitsel Bir Çalışma. Med J West Black Sea. 2021;5(3):472-80.
8. 8. Turhan E, Cetin S, Cetin M, Abacigil F. Awareness and knowledge levels of 18-year-old and older individuals regarding human papillomavirus (HPV) and HPV vaccine in Hatay, Turkey. J Cancer Educ. 2019;34(2):234–41. doi:10.1007/s13187-017-1292-6

9. 9. Abdelhadi, L. M., Aryan, F. S., Alsabi, R., Samhan, G. A., & Al-Qaaneh, A. M. (2025). Knowledge, Attitudes, and Practices Associated with Human Papillomavirus Vaccine Recommendation Among Healthcare Professionals: A Cross-Sectional Study. Infectious Disease Reports, 17(5), 126. https://doi.org/10.3390/idr17050126
10. 10. Cortaredona S, Verger P, Constance J, Diallo A, Ba EH, Maradan G, Sokhna C, Peretti-Watel P. Understanding vaccine recommendation behaviours among healthcare workers in Senegal: A cross-sectional analysis. Trop Med Int Health. 2025 Aug;30(8):853-864. doi: 10.1111/tmi.70002. Epub 2025 Jun 29. PMID: 40582960; PMCID: PMC12318442.
11. 11. Gilkey MB, McRee AL. Provider communication about HPV vaccination: A systematic review. Hum Vaccin Immunother. 2016 Jun 2;12(6):1454-68. doi: 10.1080/21645515.2015.1129090. Epub 2016 Feb 2. PMID: 26838681; PMCID: PMC4964733.
12. 12. Topçu, E. G., Ubom, A. E., Roy, P., & Ruiloba, F. (2024). A global study on knowledge and perception of HPV and HPV vaccination among young obstetricians and gynecologists. Turkish Journal of Obstetrics and Gynecology, 21(1), 51-56. https://doi.org/10.4274/tjod.galenos.2024.31369