Derleme

Sağlık Eğitimi Veren Kurumlarda Biyogüvenliğin Önemi: Gelişmiş Bir Derleme Çalışması

Cilt: 6 Sayı: 2 27 Temmuz 2026
PDF İndir
TR EN

Sağlık Eğitimi Veren Kurumlarda Biyogüvenliğin Önemi: Gelişmiş Bir Derleme Çalışması

Öz

Sağlık eğitimi sunan kurumlar, uygulamalı öğretim süreçleri ve klinik rotasyonlar nedeniyle biyolojik risklerin yoğun olarak bulunduğu ortamlardır. Bu derleme çalışmada; tıp, diş hekimliği, hemşirelik ve ebelik gibi disiplinlerde öğrenim gören öğrenciler ile görev yapan personelin maruz kaldığı biyolojik tehlikeler ve bu risklerin yönetiminde kurumsal stratejilerin belirleyici rolü literatür verileri doğrultusunda sistematik biçimde değerlendirilmiştir. Mevcut bulgular, sağlık öğrencilerinin teorik bilgi düzeylerinin görece yüksek olmasına karşın, klinik uygulama sürecinde kişisel koruyucu ekipman kullanımına uyum ve mesleki maruziyet sonrası kaza bildirimi konularında yetersizlikler bulunduğunu ortaya koymaktadır. Özellikle aerosol maruziyeti, kesici-delici alet yaralanmaları ve kan ve vücut sıvılarıyla temas gibi branşa özgü risklerin yönetiminde yalnızca bireysel önlemlerin yeterli olmadığı; sürdürülebilir bir biyogüvenlik yaklaşımı için kurum düzeyinde yapılandırılmış, “suçlayıcı olmayan” bir güvenlik kültürünün tesis edilmesi gerektiği vurgulanmaktadır. Eğitim personelinin biyogüvenlik farkındalığını değerlendiren ölçek temelli çalışmalar, teknik ve akademik kadronun bilgi, tutum ve uygulama düzeylerinin kurumsal güvenliğin sürekliliğinde kritik öneme sahip olduğunu göstermektedir. Sonuç olarak, biyogüvenlik eğitimlerinin simülasyon temelli öğretim, sanal gerçeklik uygulamaları ve senaryo tabanlı öğrenme yöntemleriyle desteklenmesi; hem kurum içi risk yönetim kapasitesini güçlendirecek hem de uzun vadede küresel halk sağlığının korunmasına katkı sağlayacaktır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. [1] Ahmed, H. K., Eisa, I. M., Abdallah, E. I., Hamouda, D. G., Omer, A. E., & Eltayeb, L. B. (2022). Appraisal of biosafety measures in governmental medical laboratory personnel: Knowledge, attitude, practice (KAP) study. Journal of Biochemical Technology, 13(3-2022), 13-18. https://doi.org/10.51847/EOHG7NGYvX
  2. [2] Al-Abadla, A., Abu-Hani, R., & Al-Rousan, M. (2020). Biosafety knowledge and compliance in dental schools: A cross-sectional study. Journal of Dental Education, 84(11), 1250–1258. https://doi.org/10.1002/jdd.12315
  3. [3] Bahat, H., Hasidov-Gafni, A., Youngster, I., Goldman, M., & Levtzion-Korach, O. (2021). The prevalence and underreporting of needlestick injuries among hospital workers: a cross-sectional study. International Journal for Quality in Health Care, 33(1), mzab009. https://doi.org/10.1093/intqhc/mzab009
  4. [4] Bhattarai, S., KC, S., Pradhan, P. M., Lama, S., & Rijal, S. (2014). Hepatitis B vaccination status and needle-stick and sharps-related injuries among medical school students in Nepal: A cross-sectional study. BMC Research Notes, 7(1), 774. https://doi.org/10.1186/1756-0500-7-774
  5. [5] Dickmann, P., Sheeley, H., & Lightfoot, N. (2015). Biosafety and biosecurity: A relative risk-based framework for safer, more secure, and sustainable laboratory capacity building. Frontiers in Public Health, 3, 241. https://doi.org/10.3389/fpubh.2015.00241
  6. [6] Dzau, V. J., Sands, P., & Gostin, L. O. (2018). Public health and national security: The role of biosafety and biosecurity. The Lancet, 391(10136), 1864–1866. https://doi.org/10.1016/S0140-6736(18)30920-9
  7. [7] Fauci, A. S., Morens, D. M., & Folkers, G. K. (2014). The challenge of emerging and re-emerging infectious diseases. Nature, 513(7517), 193–201. https://doi.org/10.1038/nature13422
  8. [8] Fletcher, E. R., & Payne, L. J. (2017). Biosafety education and risk perception in healthcare training environments. Journal of Hospital Infection, 96(3), 278–284. https://doi.org/10.1016/j.jhin.2017.03.012

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Sağlık Hizmetleri ve Sistemleri (Diğer)

Bölüm

Derleme

Yayımlanma Tarihi

27 Temmuz 2026

Gönderilme Tarihi

24 Mart 2026

Kabul Tarihi

14 Mayıs 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 6 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Turan, T., & Zarrabi Ahrabi, S. (2026). Sağlık Eğitimi Veren Kurumlarda Biyogüvenliğin Önemi: Gelişmiş Bir Derleme Çalışması. Journal of Health Sciences and Management, 6(2), 74-80. https://izlik.org/JA87TN22EZ
AMA
1.Turan T, Zarrabi Ahrabi S. Sağlık Eğitimi Veren Kurumlarda Biyogüvenliğin Önemi: Gelişmiş Bir Derleme Çalışması. JOHESAM. 2026;6(2):74-80. https://izlik.org/JA87TN22EZ
Chicago
Turan, Tuğçe, ve Salar Zarrabi Ahrabi. 2026. “Sağlık Eğitimi Veren Kurumlarda Biyogüvenliğin Önemi: Gelişmiş Bir Derleme Çalışması”. Journal of Health Sciences and Management 6 (2): 74-80. https://izlik.org/JA87TN22EZ.
EndNote
Turan T, Zarrabi Ahrabi S (01 Temmuz 2026) Sağlık Eğitimi Veren Kurumlarda Biyogüvenliğin Önemi: Gelişmiş Bir Derleme Çalışması. Journal of Health Sciences and Management 6 2 74–80.
IEEE
[1]T. Turan ve S. Zarrabi Ahrabi, “Sağlık Eğitimi Veren Kurumlarda Biyogüvenliğin Önemi: Gelişmiş Bir Derleme Çalışması”, JOHESAM, c. 6, sy 2, ss. 74–80, Tem. 2026, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA87TN22EZ
ISNAD
Turan, Tuğçe - Zarrabi Ahrabi, Salar. “Sağlık Eğitimi Veren Kurumlarda Biyogüvenliğin Önemi: Gelişmiş Bir Derleme Çalışması”. Journal of Health Sciences and Management 6/2 (01 Temmuz 2026): 74-80. https://izlik.org/JA87TN22EZ.
JAMA
1.Turan T, Zarrabi Ahrabi S. Sağlık Eğitimi Veren Kurumlarda Biyogüvenliğin Önemi: Gelişmiş Bir Derleme Çalışması. JOHESAM. 2026;6:74–80.
MLA
Turan, Tuğçe, ve Salar Zarrabi Ahrabi. “Sağlık Eğitimi Veren Kurumlarda Biyogüvenliğin Önemi: Gelişmiş Bir Derleme Çalışması”. Journal of Health Sciences and Management, c. 6, sy 2, Temmuz 2026, ss. 74-80, https://izlik.org/JA87TN22EZ.
Vancouver
1.Tuğçe Turan, Salar Zarrabi Ahrabi. Sağlık Eğitimi Veren Kurumlarda Biyogüvenliğin Önemi: Gelişmiş Bir Derleme Çalışması. JOHESAM [Internet]. 01 Temmuz 2026;6(2):74-80. Erişim adresi: https://izlik.org/JA87TN22EZ