Adıyaman Merkez Verem Savaş Dispanserinde Takip Edilen Olguların Sosyodemografik Özellikleri

Yıl 2025, Cilt: 4 Sayı: 3, 75 - 78, 31.12.2025

Ferit Kaya , Hülya Doğan Tiryaki , Gülnur Tarhan , Zülal Kızılgüneş

https://doi.org/10.58651/jomtu.1762669

Öz

Amaç: Araştırmanın amacı Adıyaman İlinde tüberküloz hastalarının sosyodemografik özelliklerinin ortaya çıkarılmasıdır.
Materyal ve Metot: Araştırma retrospektif tipte bir çalışmadır. Çalışma 205 kişiyi kapsamaktadır. Verilerin değerlendirilmesi istatistiksel paket program kullanılmıştır. Ortalamalar standart sapma ile verilmiştir. Etik kurul ve gerekli izinler alındıktan sonra çalışma başlamıştır.
Bulgular: Katılımcıların yaş ortalaması 42.29±22.27 olup ortalama hane halkı kişi sayısı 6.22±3.32’di. Olguların yarısından fazlası erkekti. Tütün kullanımı en sık görülen risk faktörüydü. Tutulum bölgeleri değerlendirildiğinde en sık akciğer tutulumu izlendi. En sık akciğer dışı tutulum ekstratorasik lap tutulumuydu. Halsizlik, öksürük ve kilo kaybı en sık görülen semptomlardı.
Sonuç: Tbc erkeklerde daha sık görülmektedir. Tütün kullanımı en sık görülen risk faktörüdür. Akciğer dışı tutulum olarak en sık lenf tutulumu görülmektedir.

Anahtar Kelimeler

Tüberküloz , Akciğer , Bulaşıcı hastalık

Sociodemographic Characteristics of Cases Followed at the Adıyaman Central Tuberculosis Dispensary

Öz

Objective: The aim of this study is to identify the sociodemographic characteristics of tuberculosis (TB) patients inAdıyaman Province.
Materials and Methods: This is a retrospective study. The study includes 205 people. The data were analyzed using a statistical software package. Means were presented together with standard deviations. The study was initiated after obtaining approval from the ethics committee and the necessary institutional permissions.
Results: The mean age of participants was 42.29±22.27 years, and the average household size was 6.22±3.32. More than half of the cases were male. Tobacco use was the most frequently observed risk factor. Regarding the sites of involvement, pulmonary TB was the most common. Among extrapulmonary TB cases, extrathoracic lymphadenopathy was the most frequent. The most common symptoms were fatigue, cough, and weight loss.
Conclusions: TB is more commonly seen in males. Tobacco use is the most prevalent risk factor. Among extrapulmonary involvements, lymph node involvement is the most frequently observed.

Anahtar Kelimeler

Tuberculosis , Lung , Infectious Disease

Destekleyen Kurum

Destekleyen kurum bulunmamaktadır.

Kaynakça

• 1. Tuberculosis [Online]. Https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/ tuberculosis [6 Aug. 2025].
• 2. WHO. WHO Tuberculosis Programme: framework for effective tuberculosis control. Https://iris.who.int/handle/10665/58717: 2025.
• 3. Macneil A, Glaziou P, Sismanidis C, Maloney S, Floyd K. Global epidemiology of tuberculosis and progress toward achieving global targets 2017-2019.
• 4. Er AG, İnan Süer A, Yurteri AŞ, Babalık A. Tüberküloz tanı ve tedavi rehberi. 2nd ed. Ankara: Sağlık Bakanlığı Halk sağlığı Genel Müdürlüğü, 2019.
• 5. Uykun E, Ozturk M, Kisioglu N, Kirbiyik S, Yesildag M. Isparta ili verem savaş dispanseri’ne başvuran hastaların değerlendirilmesi. Süleyman Demirel Üniversitedi Tıp Fakültesi Dergisi 12: 1–5, 2005
• 6. Elbek O, Yardi AD, Uyar M, Tanrıover M, Börekçi S, Dikensoy O. Gaziantep 2 No’lu Verem Savaş Dispanseri’nin 2004 yılı izlem sonuçl [Online]. Tüberküloz ve Toraks Dergisi 54: 341–348, 2006.
• 7. Erdem M, Taşci N. Tüberküloz hastalarında benlik saygısı düzeylerinin belirlenmesi. Tüberküloz ve Toraks Dergisi 51: 171–176, 2003.
• 8. Bozabali S, Olukman O, Cangar S. Evaluation of the clinical properties of childhood tuberculosis cases [Online]. Turkish Journal of Pediatric Disease: 27–33, 2017. Https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/683551 [6 Aug. 2025].
• 9. Ayik S, Karasu I, Çil E, Mertoğlu A, Özsöz A. Knowledge of patıents about tuberculosıs dısease. İzmir Göğüs Hastanesi Dergisi 27: 81–87, 2013.
• 10. Yalcinsoy M, Gungor S, Afsar BB, Bilgin S, Akkaya E. The Effect of smoking on the course of Tuberculosis. Turk Toraks Derg 15: 92–95, 2014. Doi: 10.5152/ttd.2014.3895.
• 11. Kaya F, Doğan Tiryaki H, Selçuk EB, Eda Fulden TÇ. COVID-19 pandemic and motivation to smoking cessation COVID-19 salgını ve sigarayı bırakma motivasyonu. Araştırma Makalesi / Research Article Journal of Medical Topics & Updates (Journal of MTU 3: 14–21, 2024. Doi: 10.58651/jomtu.1446249.
• 12. Yagci Tuncer L, Akkaya E, Baran A, Güngör S, Yalçinsoy M, Mahmanli A, Duman D, Duman G. Sigara kullanımının tüberküloz seyrine etkisi [Online]. İzmir Göğüs Hastanesi Dergisi 23: 131–135, 2009.
• 13. Alcaide J, Altet MN, Plans P, Parrón I, Folguera L, Saltó E, Domínguez A, Pardell H, Salleras L. Cigarette smoking as a risk factor for tuberculosis in young adults: A casecontrol study. Tubercle and Lung Disease 77: 112–116, 1996. Doi: 10.1016/S0962-8479(96)90024-6.
• 14. T.C. Saglik Bakanligi Halk Sagligi Genel Mudurlugu. Türkiye’de verem savası 2021 raporu. Https://hsgm.saglik.gov.tr/depo/birimler/tuberkuloz-db/ Dokumanlar/Raporlar/Turkiyede_Verem_Savasi_2021_Raporu.pdf [17 Dec. 2024].
• 15. Çildağ O. Kronik öksürük tanı ve tedavi yaklaşımı. ADÜ Tıp Fakültesi Dergisi 6: 47–52, 2005.