Nature-Based Alternative Tourism in Protected Areas

Öz

The demands and needs of people, who have changed with economic, social, and technological developments throughout history, have also been reflected in travel cultures in the 21st century. Changing demands have directed tourism from mass movement to alternative options. The shift of people's orientation towards protected areas, which are rich in natural and cultural resource values and allow alternative tourism types, has revealed the importance of establishing the protection-utilization balance of these areas. In this study, sustainable tourism and alternative tourism issues are discussed and the relationship between protected areas and alternative tourism is explained in line with the literature.

Anahtar Kelimeler

• Sustainable development
• Alternative tourism
• Protected area history
• Protected areas

Destekleyen Kurum

This article was produced from the Master's thesis titled Walking Route Planning Process in the Example of Kaçkar Mountains National Park and Its Neighborhood, which was completed at Karadeniz Technical University, Institute of Science and Technology, Department of Landscape Architecture.

Korunan Alanlarda Doğa Temelli Alternatif Turizm

Öz

Tarih boyunca ekonomik, sosyal ve teknolojik gelişmeler ile değişim gösteren insanların istek ve ihtiyaçları 21. yüzyıla gelindiğinde seyahat kültürlerine de yansımıştır. Değişen istekler turizmi kitlesel hareketten alternatif seçeneklere doğru yönlendirmiştir. İnsanların yönelimlerinin doğal ve kültürel kaynak değerleri açısından zengin olan ve alternatif turizm türlerinin yapılmasına olanak sunan korunan alanlara doğru kayması bu alanların koruma-kullanma dengesinin kurulmasının gereğinin önemi ortaya koymuştur. Bu çalışmada sürdürülebilir turizm ve alternatif turizm konuları ele alınarak korunan alanlar ve alternatif turizm arasındaki ilişki literatür doğrultusunda açıklanmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Sürdürülebilir gelişim
• Alternatif turizm
• Korunan alan tarihi
• Korunan alanlar

Destekleyen Kurum

This article was produced from the Master's thesis titled Walking Route Planning Process in the Example of Kaçkar Mountains National Park and Its Neighborhood, which was completed at Karadeniz Technical University, Institute of Science and Technology, Department of Landscape Architecture.

Kaynakça

1. Albayrak, F. F. (2010). Korunan Alanların Ekoturizm Gelişimine Etkileri: Camili Biyosfer Rezervi Örneği, Yüksek Lisans Tezi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Artvin.
2. Balmford, A., Beresford, J., Green, J., Naidoo, R., Walpole, M., & Manica, A. (2009). A global perspective on trends in nature-based tourism. PLoS Biol, 7(6), e1000144.
3. Ballantyne, M. & Pickering, C. M. (2015). The Impacts of trail infrastructure on vegetation and soils: Current literature and future directions, Journal of Environmental Management, 164, 53-64.
4. Beedie, P. & Hudson, S. (2003). Emergence of mountain-based adventure tourism, Annals of Tourism Research, 30,3, (2003) 625-643.
5. Blanco, E., A. (2011). Social-ecological approach to voluntary environmental initiatives: the case of nature-based tourism. Policy Sciences, 44,1, 35-52.
6. Blamey, R. K. (2001). Principles of Ecotourism. The Encyclopedia of Ecotourism, David B. Weaver, 5-22, CABI Publishing, London.
7. Buckley, R. (2011). Tourism and environment, Annual Review of Environment and Resources, 36, 397-416.
8. Budowski, G. (1976). Tourism and environmental conservation: conflict, coexistence, or symbiosis?, Environmental Conservation, 3,1, 27-31.

9. Cole, D. N. (2004). Impacts of hiking and camping on soils and vegetation: a review. Environmental Impacts of Ecotourism, 41, 60.
10. Curtin, S. & Kragh, G. (2014). Wildlife tourism: reconnecting people with nature, Human Dimensions of Wildlife, 19,6 545-554.
11. Çiftçi, Y. & Güngör, Y. (2016). Jeopark projeleri kapsamındaki doğal ve kültürel miras unsurları için standart gösterim önerileri, Maden Tetkik ve Arama Dergisi, 153, 223-250.
12. Demirel, Ö. (2005). Doğa Koruma ve Milli Parklar, K.T.Ü. Basımevi, Trabzon.
13. Dinç, S. (2019). Kırsalın Korunarak Kalkınmasında Bir Destek Aracı Olarak Yürüyüş Rotaları: Türkiye İçin Model Önerisi, Yüksek Lisans Tezi, Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
14. Dowling, R. (2001). Environmental tourism. In Special interest tourism, Edited by: Douglas, N., Douglas, M. and Derrett, R. John Wiley & Sons Australia Ltd.
15. Dowling, R. K. (2013). Global Geotourism – An emerging form of sustainable tourism. Czech Journal of Tourism, 2,2, 59-79.
16. Duffey, E. (1975). The effects of human trampling on the fauna of grassland litter. Biological Conservation, 7(4), 255-274.
17. Düzgüneş, E. (2015). Milli Park Planlamalarında Ziyaretçi Yönetimine İlişkin Yeni Bir Model Önerisi: Altındere Vadisi Milli Parkı (Maçka/Trabzon) Örneği, Doktora Tezi, Karadeniz Teknik Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Trabzon.
18. Dwyer, G. (2014). A Spatial Analysis of the Suppliers of Nature-Based Tourism in Ireland, Insights into the Provision of Walking Tourism on the Sheep’s Head Peninsula, Co. Cork, Master’s Thesis, Department of the Geography Mary Immaculate College University of Limerick, Limerick.
19. Eagles, P. F. (2014). Research priorities in park tourism. Journal of Sustainable Tourism, 22(4), 528-549.
20. Erdoğan, N. (2003). Kitle Turizmi, Alternatif Turizm ve Ekoturizmde Sürdürülebilirlik Üzerine Bir Değerlendirme, Türkiye’nin Alternatif Turizm Potansiyeli ve Güncel Sorunları Konferansı, Mayıs.
21. Erdoğan, N. (2010). Ekoturizm ve Doğa Temelli Turizmin Geldikleri Noktadaki Kavramsal Çerçeve, Orman Ekosistemlerinde Ekoturizm Çalıştayı, Mayıs 2010.
22. Erdoğan, N. & Erdoğan, İ. (2005). Ekoturizm Betimlemeleriyle İletilenlerin Doğası, Gazi Üniversitesi İletişim Fakültesi Dergisi, 20,1, 55-82.
23. Gordon, J. E. (2018). Geoheritage, geotourism, and the cultural landscape: Enhancing the Visitor Experience and Promoting Geoconservation, Geosciences, 8,4, 136.
24. Gül, F. (2013). İnsan-Doğa İlişkisi Bağlamında Çevre Sorunları ve Felsefe. Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (14), 17-21.
25. Gül, A. & Kurdoğlu, O. (2021). Discourse and Action Dimension of Nature Conservation Philosophy. Atila Gül and Mert Çakır (Eds.). Architectural Sciences and Protection &Conservation &Preservation. (Mimarlık Bilimleri ve Koruma), 2021, Volume 1, 221-280. ISBN: 978-625-8061-45-1. Iksad Publications.
26. Gül, A. & Metin, A.E. (2021). Legal and Administrative Current Situation and Problems of Protected Areas. Atila Gül and Mert Çakır (Eds.). Architectural Sciences and Protection & Conservation & Preservation. (Mimarlık Bilimleri ve Koruma), 2021, Volume 1, 1-62. ISBN: 978-625-8061-45-1. Iksad Publications.
27. Gülcan, B. (2004). Macera turizminin kapsamı ve macera turizminde kaza riski, Gazi Üniversitesi Ticaret ve Turizm Eğitim Fakültesi Dergisi, 0,1, 18-38.
28. Güngör, Y. (2012). Turizmde Yükselen Eğilim: Jeoturizm, Haber Bülteni TMMOB Jeoloji Mühendisleri Odası, 2, 18-20.
29. Gyimothy S. & Mykletun R. J. (2004). Play in adventure tourism the case of arctic trekking, Annals of Tourism Research, 31, 4, 855-878.
30. Hall, M. & Weiler, B. (1992), Special Interest Tourism, London: Belhaven.
31. Harrison, D. & Price, M.F. (1996) Fragile Environments, Fragile Communities?, in: Price, M.F. (ed), People and Tourism in Fragile Environment, Wiley, London.
32. Hill, J. & Gale, T. (2009). Ecotourism and Environmental Sustainability: Principles and Practice, Ashgate Publishing Limited, England.
33. Huybers, T., & Bennett, J. (2002). Environmental management and the competitiveness of nature-based tourism destinations. Cheltenham: Edward Elgar Publishing.
34. IUCN. (1994). Guidelines for Protected Area Management Categories, CNPPA With The Assistance of WCMC, IUCN, Gland, Switzerland and Cambridge, UK.
35. IUCN. (2008). Guidelines for Applying Protected Area Management Categories, Gland, UK.
36. Kurdoğlu O. (2001). Koruma alanları ve ekoturizmin Karadeniz Bölgesi açısından irdelenmesi. Türkiye Ormancılar Derneği Yayını, Orman ve Av. 4(4).
37. Kurdoğlu, O. (2007). Dünyada doğayı koruma hareketinin tarihsel gelişimi ve güncel boyutu, Artvin Çoruh Üniversitesi Orman Fakültesi Dergisi, 8,1, 59-76.
38. Kurdoğlu, O. (2008). Turizmin yeşil şapkası: Ekoturizm ve diğer turizm kavramları üzerine değerlendirmeler. Kırsal Çevre Yıllığı, 73-92.
39. Lee, S. Y., Du, C., Chen, Z., Wu, H., Guan, K., Liu, Y., ... & Liao, W. (2020). Assessing safety and suitability of old trails for hiking using ground and drone surveys. ISPRS International Journal of Geo-Information, 9(4), 221.
40. Leslie, D. (2012). Responsible Tourism: Concepts, Theory, and Practice, CABI, London.
41. Leung, Y. F., & Marion, J. L. (2000). Recreation impacts and management in the wilderness: A state-of-knowledge review. In Wilderness science in a time of change conference, USDA Forest Service Ogden, UT.
42. Marion, J. L., & Leung, Y. F. (2001). Trail resource impacts and an examination of alternative assessment techniques. Journal of Park and Recreation Administration, 19(3), 17-37.
43. Marion, J. L., & Leung, Y. F. (2004). Environmentally sustainable trail management. Environmental Impact of Tourism, 229-244.
44. Mihalic, T. (2016). Sustainable-responsible tourism discourse-towards ‘responsustable’ tourism, Journal of Cleaner Production, 111, 461-470.
45. Newsome, D., Dowling, R. & Leung, Y. F. (2012). The nature and management of geotourism: A case study of two established iconic geotourism destinations, Tourism Management Perspectives, 2, 19-27.
46. Newsome, D., Moore, S. A., & Dowling, R. K. (2012). Natural Area Tourism: Ecology, Impacts and Management, 2nd Edition, Channel View Publications, Canada.
47. Ólafsdóttir, R. (2019). Geotourism, Geosciences, 9,48, 1-7.
48. Olive, N. D., & Marion, J. L. (2009). The influence of use-related, environmental, and managerial factors on soil loss from recreational trails. Journal of Environmental Management, 90(3), 1483-1493.
49. Özkaya, M. (2015). Türkiye’de Korunan Alan Olarak Milli Parkların Yönetimi: Orman ve Su İşleri 4. Bölge Müdürlüğü Örneği, Yüksek Lisans Tezi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Aydın.
50. Pratt, L., Rivera, L., Bien, A. & Peeters, P. M. (2011). Towards a Green Economy: Pathways to Sustainable Development and Poverty Eradication, S. Fulai, P. Sukhdev, 413-451, UNEP, Nairobi.
51. Tapper, R. (2006). Wildlife Watching and Tourism: A Study on the Benefits and Risks of a Fast-Growing Tourism Activity and Its Impacts on Species, UNEP/ Convention on Migratory Species, Bonn, Germany. T.C. Resmi Gazete. (1983a). Milli Parklar Kanunu, Başbakanlık Basımevi 18132.
52. Tomczyk, A. M. & Ewertowski, M. (2013). Planning of recreational trails in protected areas: Application of regression tree analysis and geographic information systems. Applied Geography, 40, 129-139.
53. UNWTO. (2015). Towards Measuring the Economic Value of Wildlife Watching Tourism in Africa, Madrid.
54. UNWTO. (2020). Glossary-tourism-terms. 20 Kasım 2020. https://www.unwto.org/glossary-tourism-terms.
55. Walle, A. H. (1997). Pursuing risk or insight: Marketing adventures, Annals of Tourism Research, 24(2), 265-282.
56. Weaver, D. B. (1999). Magnitude of ecotourism in Costa Rica and Kenya, Annals of Tourism Research, 26, 4, 792-816.
57. Weber, K. (2001). Outdoor adventure tourism a review of research approaches, Annals of Tourism Research, 28,2, 360-377.
58. WWF. (2018). İklim değişikliği. Erişim tarihi: 10.06.2020. https://www.wwf.org.tr/ne_yapiyoruz/iklim_degisikligi_ve_enerji/iklim_degisikligi/
59. Yeşil, M. (2016). Doğa koruma yaklaşımlarındaki değişimlerin dünyada ve Türkiye'deki tarihsel süreci, Türk Tarım-Gıda Bilim ve Teknoloji Dergisi, 4(10), 867-876.
60. Yücel, M. & Babuş, D. (2005). Doğa korumanin tarihçesi ve Türkiye’deki gelişmeler. Doğu Akdeniz Ormancılık Araştırma Müdürlüğü DOA Dergisi, 11, 151-175.