Kent Ekolojisi Bağlamında Millet Bahçelerinin Kentsel Peyzaj İçindeki Rolü: Sivas 27 Haziran Öğretmenler Millet Bahçesi Örneği Üzerinden Bir Değerlendirme

Öz

Bu çalışma, kent ekolojisi kuramı çerçevesinde millet bahçelerinin kentsel peyzaj içindeki rolünü değerlendirmektedir. Araştırmanın örneğini, Sivas kent merkezinde yer alan 27 Haziran Öğretmenler Millet Bahçesi oluşturmaktadır. Çalışmada, bu alanın tarihsel kullanımı, mekânsal yapısı, rekreatif donatıları ve sosyal işlevleri bağlamında değerlendirerek, betimsel analiz yöntemiyle incelenmiştir. Bulgular, millet bahçesinin yalnızca yeşil alan ihtiyacını karşılamadığını; aynı zamanda ekolojik dengeyi destekleyen, toplumsal belleği yaşatan ve sosyal kapsayıcılığı teşvik eden çok işlevli bir kamusal mekân sunduğunu göstermektedir. Bitkisel peyzajın korunarak yeniden kurgulanması, topoğrafik farklılıkların tasarıma entegre edilmesi ve sosyal donatıların çeşitliliği, alanı sürdürülebilir bir kentsel açık alan modeli hâline getirmiştir. Bu bağlamda çalışma, millet bahçelerinin günümüz kentlerinde doğa ile kültür arasında işlevsel ve bütüncül bir ara yüz sunduğunu ortaya koymaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Millet Bahçesi
• Kentsel Peyzaj
• Kent Ekolojisi
• Sivas

The Role of Nation Gardens in Urban Landscape within the Context of Urban Ecology: An Evaluation through the Case of Sivas 27 Haziran Öğretmenler Nation Garden

Öz

This study evaluates the role of nation gardens within urban landscapes through the theoretical framework of urban ecology. The research focuses on the 27 Haziran Öğretmenler Nation Garden, located in the city center of Sivas, Turkey. In this study, the historical use, spatial structure, recreational facilities, and social functions of this area were evaluated and examined using descriptive analysis methods. The findings reveal that the nation garden not only addresses the need for green urban spaces but also serves as a multifunctional public area that supports ecological balance, preserves urban memory, and promotes social inclusivity. The preservation and reinterpretation of the site’s existing vegetation, the integration of topographical features into the design, and the diversity of social amenities have transformed the area into a model of sustainable urban open space. Accordingly, this study demonstrates that nation gardens can act as a functional and holistic interface between nature and culture in the context of contemporary urban development.

Anahtar Kelimeler

• Nation Garden
• Urban Landscape
• Urban Ecology
• Sivas.

Kaynakça

1. Akbulut, G., (2009). Sivas Şehri’nin Tarihi Coğrafyası, C.Ü. Sosyal Bilimler Dergisi, Cilt 35, Sayı 2, s.212-222.
2. Arslanoğlu R. (1998). Kent, Kimlik ve Küreselleşme, Bursa : Ezgi Kitabevi.
3. Avcı, Y. (2017). Osmanlı Hükümet Konakları: Tanzimat Döneminde Kent Mekânında Devletin Erki Ve Temsili, İstanbul, Tarih Vakfı Yurt Yayınları.
4. Çorbacı, Ö.L., Ekren, E., (2021). Kentsel Açık Yeşil Alanlarda Kullanılan Tıbbi Ve Aromatik Bitkilerin Değerlendirilmesi: Rize kenti örneği, Düzce Üniversitesi Orman Fakültesi Ormancılık Dergisi, Cilt 17, Sayı 1. s.159-172.
5. Demirel Turan, D., Var, M. (2023). Kent Ekolojisi Açısından Vadilerin Değerlendirilmesi: İdealtepe Vadisi Örneği. Düzce Üniversitesi Orman Fakültesi Ormancılık Dergisi, Cilt 19, Sayı 2, s.238-252. https://doi.org/10.58816/duzceod.1398309
6. Ercan, H. (2018). Tanzimat Döneminde Osmanlı Kentlerinde Kent Meydanı Ve Millet Bahçeleri. (Yüksek Lisans Tezi), Pamukkale Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Denizli.
7. Erdönmez, E. M. (2005). Açık Kamusal Kent Mekânlarının Toplumsal İlişkileri Yapılandırmadaki Rolü, Büyükdere - Levent - Maslak Aksı. (Doktora Tezi) Yıldız Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
8. Gürkaş, T. (2009). Bir mimarlık tarihi alanı olarak Türkiye’de peyzaj mimarlığı tarihi ve peyzaj mimarlığı-devlet ideolojisi ilişkisi. Türkiye Araştırmaları Literatür Dergisi, 13, s.171-190.

9. İlkay, Y. (2017). ‘Kentsel Yeşil Alan’ın Ne’liği Üzerine: Ankara’da Yeşil Alanın Temsil Mekânları Olarak (Yeniden) Üretilme Durakları. İdealkent, Cilt 8, Sayı 21, s.181-199.
10. Karadağ, A. (2009). Kentsel Ekoloji : Kentsel Çevre Analizlerinde Coğrafi Yaklaşim. Ege Coğrafya Dergisi, Cilt 18, Sayı 1-2, s.31-47.
11. Kelkit, D.M. (2022). Kentsel Bellek Kumbarası: Sivas Kenti Örneği (Yüksek Lisans Tezi), Eskişehir Osmangazi Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Eskişehir.
12. Küçükali, U. F. (2021). Kent ekolojisi. Ankara: Nobel Bilimsel Eserler.
13. Lefebvre, H. (1991). Production of space. Oxford: Blackwell.
14. Önder, S. (2009). The Contributions on the Urban Ecology of Green Spaces in the Context of Sustainable Urban Development. In Ist International Symposium on Sustainabe Development (Sarajevo, June 9 ) p. 2009.
15. Pacione M. (2001). Urban Geography (a global perspective), London, Newyork., Roudledge Publ.,
16. Sağlık, A., Kelkit, A., Temiz, M., Sağlık, E., ve diğerleri (2019). Millet Bahçesi Kavramı: Kahramanmaraş İli Örneği. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, s.11-30.
17. Şenyurt, O. (2018). Arşiv belgeleri ışığında Osmanlı’nın son dönemlerinde “gezinti” nin mekânları ve millet bahçeleri, Journal of Architecture and Life, Vol 3, Issue 2, p.143-167. https://doi.org/10.26835/my.452649
18. Subaşı, S., & Ferah, B. (2024). Başakşehir Millet Bahçesi’nin Sürdürülebilir Peyzaj Tasarımı Kriterleri Bağlamında Değerlendirilmesi. Yüzüncü Yıl Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, Cilt 29, Sayı 3, s.985-997.
19. Tanyeli, U. (2005), Kamusal Mekân-Özel Mekan: Türkiye’de Bir Kavram Çiftinin İcadı, Genişleyen Dünyada Sanat, Kent ve Siyaset: 9. Uluslararası İstanbul Bienali, s.199-20, İstanbul.
20. Tekin, Y. (2025). Endüstri̇ Mi̇rasinin Turi̇zm Amaçlı Canlandırılması: Isparta Mi̇llet Bahçesi̇. Turkish Journal of Forest Science, Vol. 9, Issue 1, p.25-42. https://doi.org/10.32328/turkjforsci.1663323
21. URL 1. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, “Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Millet Bahçeleri Rehberi”. https://cevresehiriklimkutuphanesi.csb.gov.tr/Books/Book/404db233-f4b2-4c77-b101-1e9d91bcb2a1 30.07.2025.
22. URL 2. TÜİK, “Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi Sonuçları 2024”. https://data.tuik.gov.tr/Bulten/Index?p=Adrese-Dayali-Nufus-Kayit-Sistemi-Sonuclari-2024-53783, 30.07.2025.
23. URL 3. Sivas Belediyesi, “27 Haziran Öğretmenler Parkı Açılış”. https://sivas.bel.tr/haber/27-haziran-ogretmenler-millet-bahcesi-acildi-410, 27.07.2025
24. URL 4 . Sivas Belediyesi, “27 Haziran Öğretmenler Parkı”, https://sivas.bel.tr/yapi/27-haziran-ogretmenler-parki#images-1, 28.07.2025
25. URL 5. Sivas Belediyesi, “27 Haziran Öğretmenler Parkı”, https://sivas.bel.tr/yapi/27-haziran-ogretmenler-parki#images-3, 28.07.2025
26. Uzun, S. (2024). Millet Bahçelerinin Kullanıcı Memnuniyetleri Açısından Değerlendirilmesi: Düzce Millet Bahçesi Örneği. Düzce Üniversitesi Orman Fakültesi Ormancılık Dergisi, Cilt 20, Sayı 2, s.41-59. https://doi.org/10.58816/duzceod.1591226
27. Zülkadiroğlu, D. (2022). Millet Bahçelerinde Alan Nteliklerinin Kullanıcı Açısından İncelenmesi Kahramanmaraş 15 Temmuz Millet Bahçesi Örneği. ArtGRID - Journal of Architecture Engineering and Fine Arts, Vol. 4, Issue 1, p.41-56. https://doi.org/10.57165/artgrid.1074452