Kredi Piyasasında Daralma ve Büyüme Riski

Öz

Dolar kurunda hızlı yükseliş ve piyasa fiyat dengesinin bozulması artan enflasyon ve faiz oranları kredi piyasasında artan belirsizlikler ve riskler nedeni ile kredi hacimlerinin daralması beraberinde büyüme rakamlarının düşmesi beklenmekte.  Finansal piyasaların sağlıklı bir şekilde işlemesi, küçük tasarrufların birikerek büyük yatırımlara dönüşmesinde yardımcı olmakta, araştırma ve geliştirme yatırımlarının artmasını sağlamakta, böylece verimlilik artmakta ve bu da ekonomide büyümenin ve istihdamın artmasına sebep olmaktadır (Aslan ve Küçükaksoy, 2006). Finansal piyasalarda derinliğin artması, finansal piyasalarda gelişmişliğin artmasına ve bunun da ekonomik büyümeyi arttırıcı yönde bir katkı sağlayacağı görülmektedir. Örneğin; bankaların piyasaya sağlamış olduğu krediler, iç talebi arttırarak ekonomik büyümeyi sağlamaktadır (Goldsmith, 1969). Krediler ile satın alma ve yatırım yapma gücü vadeli olarak bankadan müşteriye geçmektedir. Ancak satın alım yapılması sonrasında gelirin beklenen düzeyde olmaması halinde, borç ve faizin taahhüt edilen sürede ödenememesi riski mevcuttur. Bu sebeple borç miktarı arttıkça ve vade süresi uzadıkça bankanın ya da kredi veren finans kuruluşunun da riski artacaktır. Bu çalışmada kredi riskleri hakkında alan yazın taraması yapılmış ve hangi koşulların kredi risklerini arttırdığı sorusuna yanıt aranmıştır. Elde edilen sonuçlara göre enflasyon, yatırımların azlığı, müşterinin güven oluşturmaması, işsizlik gibi ekonomik dengeyi bozma ihtimali olan durumlarda kredi riski de artmaktadır. Ancak gelişmiş ekonomilerde bankaların daha fazla kredi vermesi nedeni ile risk miktarlarının diğer ülkelere oranla daha fazla olduğunun da altı çizilmelidir.

Anahtar Kelimeler

• Kredi,risk,ekonomik büyüme,kredi riski

Kaynakça

1. Arslan, G. E (2013). Ekonomik büyüme, kalkınma ve gelir dağılımı, Hitit Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 6 (2), 45-52.
2. Arslan, İ. ve Yapraklı, S. (2008). Banka kredileri ve enflasyon ilişki: Türkiye üzerine ekonometrik bir analiz (1983-2007), Ekonometri ve İstatistik Dergisi, 7, 88-103.
3. Bucur, J. A. ve Dragomirescu, S. E. (2014). The Influence of Macroeconomic Conditions on Credit Risk: Case of Romanian Banking System, Studies and Scientific Researches. Economics Edition, 19, 84-95.
4. İşcan, A. (2003). Banka kredilerindeki daralmanın ekonomik etkileri ve krizlerdeki gelişimi, (Uzmanlık yeterlilik tezi). Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası Bankacılık ve Finansal Kuruluşlar Genel Müdürlüğü, Ankara.
5. Musau, S., Muathe S. ve Mwangi, L. (2018). Financial Inclusion, GDP and Credit Risk of Commercial Banks in Kenya, International Journal of Economics and Finance, 10 (3), 181-195.
6. Tuna, K. ve Bektaş, H. (2013). Kredi hacminin ekonomik büyüme üzerindeki rolünün incelenmesi: Türkiye Örneği, Finansal Araştırmalar ve Çalışmalar Dergisi, 5 (9), 139-150.
7. Ture, E. (2015). Bankalarda kredilerin yönetimi ve sorunlu kredilerin yeniden yapılandırılması süreci, (Yüksek lisans tezi) Marmara Üniversitesi Bankacılık ve Sigortacılık Enstitüsü, İstanbul.
8. Vurur, N. S. ve Özen, E. (2013). Türkiye’de mevduat banka kredisi ve ekonomik büyüme ilişkisinin incelenmesi, Uşak Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 6 (3), 117-131.

9. Yılmaz, S. (2010). Ticari bankalarda kredi portföyü ve kredi riski yönetimi –bankacılık sektöründe bir uygulama, (Yüksek lisans tezi), Kadir Has Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Finans ve Bankacılık Anabilim Dalı.
10. Yüksel, Ö. (2011). Makroekonomik değişkenlere dayalı kredi riski modellemesi ve stres testi analizi, (Yüksek lisans tezi). TOBB Ekonomi ve Teknoloji Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara.