Sistematik Derlemeler ve Meta Analiz

Ergenlerde Öfke ve Madde Kullanımı İlişkisi: Sistematik Derleme

Cilt: 5 Sayı: 2 28 Ağustos 2023
PDF İndir
EN TR

Ergenlerde Öfke ve Madde Kullanımı İlişkisi: Sistematik Derleme

Öz

Amaç: Çalışmanın amacı ergenlik dönemindeki bireylerin öfke düzeylerinin ve öfke ifade tarzlarının madde kullanımı ile ilişkisinin belirlenmesidir. Yöntem: Bu çalışma sistematik derleme niteliğindedir ve Temmuz-Ekim 2021 tarihleri arasında Türkçe ve İngilizce dizinler taranarak yapılmıştır. Tarama için Türkçe “ergen, öfke, öfke ifade tarzı, öfke ifade biçimi, öfke düzeyi, sürekli öfke, madde, sigara, alkol, uyuşturucu” İngilizce “adolescent, anger, anger expression, anger expression styles, anger level, trait anger, substance, cigarettes, alcohol, drug” anahtar kelimeleri kullanılmıştır. Çalışmada PubMed, Google Scholar, Türkiye Klinikleri, Dergipark, Clinical Key, EbscoHost, Web of Science ve Science Direct veri tabanları taranmıştır. Çalışma kapsamına “Anket Formu”, “Sürekli Öfke ve Öfke İfade Tarzı Ölçeği”, “Çocuklar için Duygu Yönetimi Ölçeği” “Geleneksel İçme ve Uyuşturucu Kullanım Kaydı”, “Madde Kullanım Anketi” ve “Sigara İçme Nedenleri Anketi” kullanan çalışmalar dahil edilmiştir. Veri toplama aşamasında 2868 çalışmaya ulaşılmış; 2000-2021 yıllarında yayımlanmış araştırma kriterlerine uyan yedi çalışma değerlendirmeye alınarak veriler tablo şeklinde sunulmuştur. Bulgular: Kapsama alınan çalışmalarda ergenlik döneminde öfke düzeyi ve öfke ifade tarzları ile madde kullanımının ilişkisi tanımlanmıştır. Çalışma sonuçlarına göre ergenlerde öfke düzeyi, öfke ifade tarzı ile madde kullanımı arasında ilişki bulunmuştur. Öfke dışa vurumu düzeyi yüksek olan ergenlerin tütün, esrar ve alkol kullanımı; öfke ifade düzensizliği olan ergenlerin tütün kullanımı yüksek bulunmuştur. Sonuç: Araştırmalarda yüksek düzeyde öfkeli ergenlerin madde kullanımına eğilimli oldukları ve daha fazla madde kullandıkları gözlenmiştir. Yalnızca bir çalışmada ergenlerin sigara içme durumu ile öfke ifade tarzları arasında fark bulunamamıştır. Hemşireler ergenlerde madde kullanımı ile mücadele ederken öfke ile ilişkisini ihmal etmemeli ve madde kullanan ergenlerin öfke düzeyleri ve öfke ifade tarzlarını da değerlendirmelidir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Akkuş, D., Karaca, A., Şener, DiK., & Ankaralı, H. (2016). Lise öğrencileri arasında madde kullanım sıklığı ve etkileyen faktörler. Bağımlılık Dergisi, 17(4), 139-151.
  2. Avcı, D., Tarı Selçuk, K., & Doğan, S. (2017). Çıraklık eğitimine devam eden ergenlerde madde kullanım sıklığı, öfke düzeyi-öfke ifade tarzı ve bağımlılık şiddeti ilişkisi. Journal of Psychiatric Nursing, 8(1), 1-8. https://doi.org/10.14744/phd.2017.5047
  3. Brown, S.A., Myers, M.G., Lippke, L., Tapert, S.F., Stewart, D.G., & Vik, P.W. (1998). Psychometric evaluation of the customary drinking and drug use record (CDDR): A measure of adolescent alcohol and drug involvement. Journal of Studies on Alcohol, 59(4), 427-438. https://doi.org/10.15288/jsa.1998.59.427
  4. Coccaro, E.F., Fridberg, D.J., Fanning, J.R., Grant, J.E., King, A.C., & Lee, R. (2016). Substance use disorders: Relationship with intermittent explosive disorder and with aggression, anger, and impulsivity. Journal of Psychiatric Research, 81(2016), 127-132. https://doi.org/10.1016/j.jpsychires.2016.06.011
  5. Duran, Ö., & Eldeleklioğlu, J. (2005). Öfke kontrol programının 15 ve 18 yaş arası ergenler üzerindeki etkililiğinin araştırılması. Gazi Üniversitesi Gazi Eğitim Fakültesi Dergisi, 25(3), 267-280.
  6. Durmuş, A.B., & Pirinçci, E. (2009). Üniversite öğrencilerinin sigara içme durumu ve öfke ile ilişkisi. Journal of Turgut Ozal Medical Center, 16(2), 83-88.
  7. Eftekhari, A., Turner, A.P., & Larimer, M.E. (2004). Anger expression, coping, and substance use in adolescent offenders. Addictive Behaviors, 29(5), 1001-1008. https://doi.org/10.1016/j.addbeh.2004.02.050
  8. Ekinci, S., Kural, H.U., & Yalçınay, M. (2016). Madde bağımlılığı olan hastalarda öfke düzeyi; bağımlılık profili, depresyon ve anksiyete düzeyi ile ilişkisi. Bağımlılık Dergisi, 17(1),12-17.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Halk Sağlığı Hemşireliği

Bölüm

Sistematik Derlemeler ve Meta Analiz

Erken Görünüm Tarihi

23 Ağustos 2023

Yayımlanma Tarihi

28 Ağustos 2023

Gönderilme Tarihi

5 Eylül 2022

Kabul Tarihi

20 Mayıs 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2023 Cilt: 5 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Adana, F., Yeşilfidan, D., Mert, E., Öztaban, Ş., Türkal Gün, Z., & Demirkıran, F. (2023). Ergenlerde Öfke ve Madde Kullanımı İlişkisi: Sistematik Derleme. Halk Sağlığı Hemşireliği Dergisi, 5(2), 190-203. https://doi.org/10.54061/jphn.1170791
AMA
1.Adana F, Yeşilfidan D, Mert E, Öztaban Ş, Türkal Gün Z, Demirkıran F. Ergenlerde Öfke ve Madde Kullanımı İlişkisi: Sistematik Derleme. Halk Sag Hem Der. 2023;5(2):190-203. doi:10.54061/jphn.1170791
Chicago
Adana, Filiz, Duygu Yeşilfidan, Eda Mert, Şerife Öztaban, Zeynep Türkal Gün, ve Fatma Demirkıran. 2023. “Ergenlerde Öfke ve Madde Kullanımı İlişkisi: Sistematik Derleme”. Halk Sağlığı Hemşireliği Dergisi 5 (2): 190-203. https://doi.org/10.54061/jphn.1170791.
EndNote
Adana F, Yeşilfidan D, Mert E, Öztaban Ş, Türkal Gün Z, Demirkıran F (01 Ağustos 2023) Ergenlerde Öfke ve Madde Kullanımı İlişkisi: Sistematik Derleme. Halk Sağlığı Hemşireliği Dergisi 5 2 190–203.
IEEE
[1]F. Adana, D. Yeşilfidan, E. Mert, Ş. Öztaban, Z. Türkal Gün, ve F. Demirkıran, “Ergenlerde Öfke ve Madde Kullanımı İlişkisi: Sistematik Derleme”, Halk Sag Hem Der, c. 5, sy 2, ss. 190–203, Ağu. 2023, doi: 10.54061/jphn.1170791.
ISNAD
Adana, Filiz - Yeşilfidan, Duygu - Mert, Eda - Öztaban, Şerife - Türkal Gün, Zeynep - Demirkıran, Fatma. “Ergenlerde Öfke ve Madde Kullanımı İlişkisi: Sistematik Derleme”. Halk Sağlığı Hemşireliği Dergisi 5/2 (01 Ağustos 2023): 190-203. https://doi.org/10.54061/jphn.1170791.
JAMA
1.Adana F, Yeşilfidan D, Mert E, Öztaban Ş, Türkal Gün Z, Demirkıran F. Ergenlerde Öfke ve Madde Kullanımı İlişkisi: Sistematik Derleme. Halk Sag Hem Der. 2023;5:190–203.
MLA
Adana, Filiz, vd. “Ergenlerde Öfke ve Madde Kullanımı İlişkisi: Sistematik Derleme”. Halk Sağlığı Hemşireliği Dergisi, c. 5, sy 2, Ağustos 2023, ss. 190-03, doi:10.54061/jphn.1170791.
Vancouver
1.Filiz Adana, Duygu Yeşilfidan, Eda Mert, Şerife Öztaban, Zeynep Türkal Gün, Fatma Demirkıran. Ergenlerde Öfke ve Madde Kullanımı İlişkisi: Sistematik Derleme. Halk Sag Hem Der. 01 Ağustos 2023;5(2):190-203. doi:10.54061/jphn.1170791