Menopoz Dönemindeki Kadınların Algıladıkları Sosyal Destek ile Menopoz Semptomları Arasındaki İlişki

Öz

Amaç: Bu araştırma menopoz dönemindeki kadınların algıladıkları sosyal destek ile menopoz semptomları arasındaki ilişkiyi belirlemek amacıyla yapılmıştır. Yöntem: Tanımlayıcı-ilişki arayıcı özellikte olan bu araştırma, Doğu Anadolu Bölgesinde bir ilin Eğitim ve Araştırma Hastanesinin Kadın Hastalıkları ve Doğum Polikliniklerine Kasım 2016-Mart 2017 tarihleri arasında başvuran menopoz dönemindeki 297 kadın ile yapılmıştır. Veriler Tanımlayıcı Soru Formu, Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği ve Menopoz Semptomları Değerlendirme Ölçeği ile yüz yüze görüşme yöntemiyle toplanmıştır. Bulgular: Kadınların yaş ortalaması 52,91±3,82 olup, Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği ve Menopoz Semptomları Değerlendirme Ölçeği puan ortalaması sırasıyla 49,50±15,53 ve 18,84±7,19 olarak saptanmıştır. Çok Boyutlu Algılanan Sosyal Destek Ölçeği toplam ve tüm alt boyut puan ortalamaları ile Menopoz Semptomları Değerlendirme Ölçeği puan ortalaması arasında zayıf düzeyde ancak anlamlı negatif bir ilişki saptanmıştır (p<.001). Sonuç: Kadınlar tarafından algılanan sosyal desteğin orta, menopoz semptomları şiddetinin orta düzeyin altında olduğu belirlenmiştir. Ayrıca algılanan sosyal destek artıkça menopozal şikâyetlerin şiddetinde azalma olduğu saptanmıştır. Hemşirelerin menopozal semptomlarla etkili bir şekilde baş edebilmelerine yönelik menopoz dönemindeki kadınlara danışmanlık yapmaları ve desteklemeleri önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Menopoz
• Menopozal semptom
• Algılanan Sosyal Destek
• Hemşirelik

The Relationship Between Social Support Perceived and Menopausal Symptoms in Women During Menopause

Öz

Objective: This research was conducted to determine the relationship between perceived social support menopausal women on menopause symptoms. Methods: This descriptive-correlational research was conducted with 297 women in the menopausal period who applied to the Gynecology and Obstetrics Polyclinics of the Training and Research Hospital located in a province in the Eastern Anatolia Region between November 2016 and March 2017. Data were collected by face-to-face interview with the Descriptive Questionnaire, Multidimensional Scale of Perceived Social Support and Menopause Rating Scale. Results: The mean age of the women was 52.90±3.82, and the mean scores of the Multidimensional Scale of Perceived Social Support and Menopause Rating Scale were 49.50±15.53 and 18.84±7.19, respectively. A weak but significant negative correlation was found between the total and all subscale mean scores of the Multidimensional Scale of Perceived Social Support and the mean score of the Menopause Rating Scale (p<.001). Conclusion: The social support perceived by the women seemed to be at a moderate level and their severity of menopause symptoms was below moderate level. Additionally, it was determined that as perceived social support increased, the severity of menopausal complaints decreased. It is recommended that nurses counsel and support women in menopause so that they can effectively cope with menopausal symptoms.

Anahtar Kelimeler

• Menopause
• Menopausal Symptom
• Perceived Social Support
• Nursing

Kaynakça

1. Aksu, H., Sevincok, L., Küçük, M., Sezer, S.D., & Oğurlu, N. (2011). The attitudes of menopausal women and their spouse towards menopause. Clinic Experimental Obstetrics & Gynecology, 38(3), 251-5.
2. Aloufi, B., & Hassanien, N.S. (2022). The association of menopausal symptoms and social support among Saudi women at primary health care centers in Taif, Saudi Arabia. Cureus, 14(6): e26122. Environmental Research and Public Health, 13(12), 1227. https://doi.org/10.7759/cureus.26122
3. Alquaiz, J.M., Siddiqui, A.R., Tayel, S.A., & Habib, F.A. (2014). Determinants of severity of menopausal symptoms among Saudi women in Riyadh city. Climacteric, 17(1), 71-78. https://doi.org/10.3109/13697137.2013.815161
4. Aslan Demirtaş, F., & Hotun Şahin, A. (2024). Klimakterium dönemindeki kadınların yaşadıkları menopoz semptomları ile internet kullanımları arasındaki ilişki. Fenerbahçe Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 4(1), 112-122. https://doi.org/10.56061/fbujohs.1280910
5. Bhore, N. (2015). Coping strategies in menopause women: A comprehensive review. Innovational Journal of Nursing and Healthcare, 1(4), 244-253.
6. Can Gürkan, Ö. (2005). Menopoz semptomlarını değerlendirme ölçeğinin Türkçe formunun güvenirlik ve geçerliliği. Hemşirelik Forumu, 3(1), 30-35.
7. Cowell. AC., Gilmour, A., & Atkinson, D. (2024). Support mechanisms for women during menopause: perspectives from social and professional structures. Women, 4(1), 53-72. https://doi.org/10.3390/women4010005
8. Çapık, C. (2014). İstatistiksel güç analizi ve hemşirelik araştırmalarında kullanımı: Temel bilgiler. Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi, 17(4), 268-274.

9. Çokluk, Ö., Şekercioğlu, G., & Büyüköztürk, Ş. (2010). Sosyal Bilimler için Çok Değişkenli İstatistik. SPSS ve LISREL Uygulamaları. 1. Baskı. Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık.
10. Demirci, H., & Şimşek, H.N. (2021). Menopozun kadın sağlığına etkisi ve sosyal destek. In. Yağmur, Y (Ed.), Kadın sağlığı ve sosyal destek. 1. Baskı. Ankara: Türkiye Klinikleri (pp.16- 20).
11. Divya, K.L., Nimithamohan, K., Bilimale, A.S., Muralidhar, K., Krupp, K., & Madhivanan, P. (2024). Role of social support in reducing the severity of menopausal symptoms among women living in rural Mysuru, Karnataka: An analytical cross sectional study. Journal of Mid-life Health,15(1),12-18. https://doi.org/10.4103/jmh.jmh_180_23
12. Eker, D., & Arkar, H. (1995). Çok boyutlu algılanan sosyal destek ölçeğinin faktör yapısı, geçerlik ve güvenirliği. Türk Psikoloji Dergisi, 10(34), 45-55.
13. Eker, D., Arkar, H., & Yaldız, H. (2001). Çok boyutlu algılanan sosyal destek ölçeğinin gözden geçirilmiş formunun faktör yapısı, geçerlik ve güvenirliği. Türk Psikoloji Dergisi, 12(1), 17-25.
14. Erbil, M., & Gümaşay, M. (2018). Relationship between perceived social support and attitudes towards menopause among women and affecting factors. Middle Black Sea Journal of Health Science, 4(2), 7-18. https://doi.org/ 10.19127/mbsjohs.417940
15. Essa, R.M., & Mahmoud, N.M. (2018). Factors associated with the severity of menopausal symptoms among menopausal women. IOSR Journal of Nursing and Health Science,7(2), 29-40. https://doi.org/10.9790/1959-0702032940
16. İnceboz, Ü., Demirci, H., Özbaşaran, F., Çoban, A., & Nehir, S. (2010). Factors affecting the quality of life in climacteric women in Manisa region. Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi, 27(2), 111-116. https://doi.org/ 10.5174/tutfd.2008.01050.2
17. Jalambadani, Z., Rezapour. Z., & Movahedi Zadeh, S. (2020). Investigating the relationship between menopause specific quality of life and perceived social support among postmenopausal women in Iran. Experimental Aging Research, 46(4), 359-366. https://doi.org/10.1080/0361073X.2020.1776020
18. Koç, Z., & Sağlam, Z. (2008). Klimakterium döneminde bulunan kadınların menopoza ilişkin yaşadıkları belirti ve tutumların belirlenmesi. Aile ve Toplum, 4(15), 100-112.
19. Kökkaya, D, Demirci H. (2018). Klimakterik dönemdeki kadınların algılanan sosyal desteğin menopozal tutum ve yakınmalar üzerine etkisi. 3rd International Science Symposium Proceeding Book, ISS2018, 1B16PB , 69-79.; Pristine-Kosova. https://www.researchgate.net/profile/Ismail-Cevis/publication/330352114_
20. Kurt, G., Öztürk, GZ., & Kurt, GB. (2023). Menopozal dönemdeki semptomlar ve yaşam kalitesi arasında ilişki. Türkiye Aile Hekimliği Dergisi, 27(4):77-87. https://doi.org/10.54308/tahd.2023.84856
21. Moghani, S.S., Simbar, M., Dolatian, M., & Nasiri, M. (2016). The relationship between perceived social support and women experiences in menopause. Advances in Nursing & Midwifery, 25(90), 55-64.
22. Najafabi, M.T., Kalhori, H., Javadifar, N., & Haghighizadeh M.H. (2015). Association between perceived social support and depression in postmenopausal women. Jundishapur Journey Chronic Disease Care, 4(4), 12-17. https://doi.org/10.17795/jjcdc-30126
23. Özdemir, A.A., & Kavak Budak, F. (2021). Menopoz dönemindeki kadınların psikolojik iyi oluşları ile algılanan sosyal destek düzeyi arasında ilişki. Jinekoloji-Obstetrik ve Neonatoloji Tıp Dergisi, 18(2),787-791. https://doi.org/10.38136/jgon.825856
24. Özpınar, S., & Çevik, K. (2016). Women’s menopause-related complaints and coping strategies: Manisa sample. International Journal of Nursing, 3(2), 69-78. https://doi.org/10.15640/ijn.v3n2a10
25. Polat, F., Orhan, I., & Küçükkelepçe, D.Ş. (2022). Does social support affect menopausal symptoms in menopausal women? Perspect Psychiatr Care, 58,1062-1070. https://doi.org/10.1111/ppc.12899
26. Schneider, H.P.G. Heinemann, L.A.J, Rosemeier, H.P., Potthoff, P., & Behre, H.M. (2000a). The Menopause Rating Scale (MRS): comparison with Kupperman index and Quality of Life Scale SF-36. Climacteric, 3(1), 50-58. https://doi.org/10.3109/13697130009167599
27. Schneider, H. P., Heinemann, L.A., Rosemeier, H.P, Potthoff, P., & Behre, H.M. (2000b). The Menopause Rating Scale (MRS): Reliability of scores of menopausal complaints. Climacteric, 3(1), 59-64. https://doi.org/10.3109/13697130009167600
28. Sis Çelik, A., & Pasinlioğlu, T. (2014). Klimakterik dönemdeki kadınların yaşadıkları menopozal semptomlar ve etkileyen faktörler. Hacettepe Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Dergisi, 1(1),16-29.
29. Spector, A., Li, Z., He, L., Badawy, Y., & Desai, R. (2024). The effectiveness of psychosocial interventions on non-physiological symptof psychosocial: A systematic review and meta-analysis. Journal of Affective Disorders, 352, 460-472. https://doi.org/10.1016/j.jad.2024.02.048.
30. Taşkın , L.. Kadın hayatının evreleri. Doğum ve kadın sağlığı hemşireliği.Ankara:Akademisyen Tıp Kitabevi; 2016.s.579-589.
31. Tümer, A., & Kartal, A. (2018). Kadınların menopoza ilişkin tutumları ile menopozal yakınmaları arasındaki ilişki. Pamukkale Tıp Dergisi, 11(3), 337- 346. https://doi.org/10.31362/patd.451911
32. Ünsal Atan, Ş., & Yiğitoğlu, S. (2015). Menopozda semptom yönetimi ile ilgili kanıta dayalı uygulamalar. Uluslararası Hakemli Kadın Hastalıkları ve Anne Çocuk Sağlığı Dergisi, 3, 35-59. https://doi.org/ 10.17367/JACSD.2015312896
33. World Health Organization (2024). Menopause. https://www.who.int/news- room/factsheets/detail/menopause. Erişim 25.06.2025
34. Yazdkhasti, M., Simbar, M., & Abdi, F. (2015). Empowerment and coping strategies in menopause women: a review. Iranian Red Crescent Medical Journal, 17(3), e18944. https://doi.org/10.5812/ircmj.18944
35. Yüksel Koçak, D., Kaya, İ.F., & Aslan E. (2017). Klimakterik dönemindeki kadınların algıladıkları sosyal destek düzeyi ve etkileyen faktörler. Journal of Academic Research in Nursing, 3(2), 66-72. https://doi.org/ 10.5222/jaren.2017.066
36. Zhao, D., Liu, C., Feng, X., Hou, F., Xu, X., & Li, P. (2019). Menopausal symptoms in different substages of perimenopause and their relationships with social support and resilience. Menopause, 26(3), 233-239. https://doi.org/ 10.1097/GME.0000000000001208
37. Zimet, G.D., Dahlem, N.W., Zimet, S.G., & Farley, K. (1998). The multidimensional scale of perceived social support. Journal of Personality Assessment, 52(1), 30-41. https://doi.org/10.1207/s15327752jpa5201_2
38. Zorlu, S., Türkmenoğlu, B., & Budak, M. (2022). Traditional practices of menopausal women for menopause symptoms. Journal of Health Sciences Institute, 7(3), 139-149. https://doi.org/10.51754/cusbed.1070918