Derleme

“Sihir” den “Tedavi” ye Mantarlar

Cilt: 1 Sayı: 1 29 Mayıs 2025
PDF İndir

“Sihir” den “Tedavi” ye Mantarlar

Öz

Psikedelikler algı, biliş ve ruh halinde değişikliklere yol açabilen, halüsinojenik etkileri bulunan serotonin 5-HT2A reseptör agonistleridir. Bu derleme makalede, LSD, dimetiltriptamin, meskalin gibi “klasik psikedelikler” sınıfına dahil olan psilosibin ve psilosin’ in kimyasal ve farmakolojik özellikleri ile tedavide kullanım potansiyelleri incelenmektedir. Psikedeliklerin tedavide kullanımlarına ilişkin çalışmalar ilaç endüstrisi tarafından uzun bir süre ihmal edilmişse de, yakın tarihli klinik araştırmalar özellikle psilosibin destekli psikoterapinin depresyon, kansere bağlı anksiyete, tedaviye dirençli depresyon gibi endikasyonlarda etkili olabileceğini göstermiştir. Psilosibin destekli tedavilerin umut vaat etmesi üzerine, FDA psilosibin’e tedaviye dirençli depresyon için "Çığır Açan Tedavi" statüsü onayı vererek, mevcut tedavi seçeneklerine göre avantaj gösterebileceğini kabul etmiştir. Yeni ilaç keşfine ilişkin araştırma-geliştirme programlarının temel koşulları olan fon sağlama ve sağlık otoritelerince belirlenen yasal düzenlemelere uyma zorunluluğu nedeniyle bu araştırmalardan sağlanabilecek terapötik faydanın hastalara ulaşabilmesi, hükümetlerin, ilaç şirketlerinin ve kâr amacı gütmeyen kuruluşların birlikte çalışmalarını gerekli kılmaktadır. Psilosibin ile çok çeşitli psikiyatrik endikasyonlarda çok sayıda klinik araştırma halen devam etmekte olup FDA nezdinde “yeni ilaç ruhsat başvurusu” yapılması durumunda mevcut yasal sınıflandırmasında da değişikliğe gidilmesi söz konusu olacaktır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. [1] Vollenweider, F. X., & Kometer, M. (2010). The neurobiology of psychedelic drugs: implications for the treatment of mood disorders. Nature Reviews Neuroscience, 11(9), 642-651.
  2. [2] Bonnieux, J. N., VanderZwaag, B., Premji, Z., Garcia-Romeu, A., & Garcia-Barrera, M. A. (2023). Psilocybin’s effects on cognition and creativity: A scoping review. Journal of Psychopharmacology, 37(7), 635-648.
  3. [3] Nichols, D. E. (2020). Psilocybin: from ancient magic to modern medicine. The Journal of antibiotics, 73(10), 679- 686.
  4. [4] Matsushima, Y., Eguchi, F., Kikukawa, T., & Matsuda, T. (2009). Historical overview of psychoactive mushrooms. Inflammation and Regeneration, 29 (1), 47–58.
  5. [5] Nichols, D. E. (2016). Psychedelics. Pharmacological reviews, 68(2), 264-355.
  6. [6] Guzmán, G., Allen, J. W., & Gartz, J. (1998). A worldwide geographical distribution of the neurotropic fungi, an analysis and discussion. Ann Mus Civ Rovereto, 14, 189-280.
  7. [7] Hofmann, A., Heim, R., Brack, A., & Kobel, H. A. N. S. (1958). Psilocybin, ein psychotroper Wirkstoff aus dem mexikanischen Rauschpilz Psilocybe mexicana Heim. Experientia, 14, 107-109.
  8. [8] Blei, F., Dörner, S., Fricke, J., Baldeweg, F., Trottmann, F., Komor, A., & Hoffmeister, D. (2020). Simultaneous production of psilocybin and a cocktail of β‐carboline monoamine oxidase inhibitors in “magic” mushrooms. Chemistry– A European Journal, 26(3), 729-734.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Temel Farmakoloji

Bölüm

Derleme

Yayımlanma Tarihi

29 Mayıs 2025

Gönderilme Tarihi

5 Mayıs 2025

Kabul Tarihi

23 Mayıs 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 1 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Baktır, G. (2025). “Sihir” den “Tedavi” ye Mantarlar. IYYU Journal of PhytoPharmacy, 1(1), 1-8. https://izlik.org/JA59PT96UC
AMA
1.Baktır G. “Sihir” den “Tedavi” ye Mantarlar. JPP. 2025;1(1):1-8. https://izlik.org/JA59PT96UC
Chicago
Baktır, Gül. 2025. ““Sihir” den ‘Tedavi’ ye Mantarlar”. IYYU Journal of PhytoPharmacy 1 (1): 1-8. https://izlik.org/JA59PT96UC.
EndNote
Baktır G (01 Mayıs 2025) “Sihir” den “Tedavi” ye Mantarlar. IYYU Journal of PhytoPharmacy 1 1 1–8.
IEEE
[1]G. Baktır, ““Sihir” den ‘Tedavi’ ye Mantarlar”, JPP, c. 1, sy 1, ss. 1–8, May. 2025, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA59PT96UC
ISNAD
Baktır, Gül. ““Sihir” den ‘Tedavi’ ye Mantarlar”. IYYU Journal of PhytoPharmacy 1/1 (01 Mayıs 2025): 1-8. https://izlik.org/JA59PT96UC.
JAMA
1.Baktır G. “Sihir” den “Tedavi” ye Mantarlar. JPP. 2025;1:1–8.
MLA
Baktır, Gül. ““Sihir” den ‘Tedavi’ ye Mantarlar”. IYYU Journal of PhytoPharmacy, c. 1, sy 1, Mayıs 2025, ss. 1-8, https://izlik.org/JA59PT96UC.
Vancouver
1.Gül Baktır. “Sihir” den “Tedavi” ye Mantarlar. JPP [Internet]. 01 Mayıs 2025;1(1):1-8. Erişim adresi: https://izlik.org/JA59PT96UC