TR
EN
KENEVİR, TIBBİ KENEVİR VE ESRAR ÜÇLÜSÜNÜN SİMBİYOTİK ETKİLEŞİMİ: ALGI, POLİTİKA VE GÜVENLİK MEKANİZMALARI
Öz
Kenevir tıbbi alanda kullanılabilen, öte yandan içerdiği psikoaktif nedeniyle uyuşturucu ve hayal gösterici etkileri bulunan bir bitkidir. İnsanoğlu asırlardan beri tanımaktadır. Farklı endüstrilerde kullanılması mümkündür. Dünyada ve Türkiye’de psikoaktif olarak kötüye kullanımı yaygındır. Daha ağır ve sentetik uyuşturuculara basamak teşkil edebilir. Endüstriyel kenevir üretimi Türkiye’de 1990 yılında başlamıştır. 2023 yılı itibariyle de tıbbi kenevir üretimi mümkün olmuştur. Tıbbi kenevir üretimine ilişkin yasal düzenlemeler, uluslararası ve ulusal anlamda birçok uygulamanın konusudur. Birey ve toplum sağlığı ile birey ve toplum güvenliğinin sağlanmasından, Türkiye’nin ekonomik çıkarlarının korunmasına kadar birden fazla alanla ilgilidir. Tıbbi kenevirle bağlantılı önemli noktalardan biri ceza hukuku uygulamalarıdır. Tıbbi kenevirde yasal ve yasa dışı alan iç içedir. Bu özelliği nedeniyle uygulandığı bölgelerde gri pazar oluşma riski yüksektir. Bu çalışma, tıbbi kenevir uygulamalarına dair henüz hazırlık aşamasında olan ikincil mevzuat çalışmaları açısından önem arz etmektedir. Yürürlüğe konacak yönetmelik hükümleri, Türkiye’nin kenevir konusundaki geleceğini belirleyecektir. Alan disiplin altına alınabileceği gibi içinden çıkılamaz hale de gelecektir. Amacımız politika yapıcıların çalışmalarına küçük de olsa katkı sağlayabilmektir. Bu çalışmayla; kenevir ve esrar olgusuna dünya ve Türkiye’deki bakış açısını netleştirebilmek; iddia edilen faydalarına dönük tartışmaları irdeleyebilmek; Türkiye’de gelinen durum, onay ve çekinceleri tartışabilmek amaçlanmıştır. Dünya örneklerinden de yararlanarak yapılacak yönetmelik düzenlemesi için öneriler geliştirilecektir. Tıbbi kenevir düzenlemesinin toplumda oluşturacağı algı ve madde bağımlılığına dönük etkileri de çalışmanın konusudur. Makalede ayrıca tıbbi kenevir uygulamasının uyuşturucuyla mücadeleye yansımaları, birey ve toplum güvenliğinin sağlanması konuları irdelenecektir. Bu araştırma makalesinde nitel araştırma yöntemi kullanılmıştır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Advisory Committee. (2018). An Experiment with a Closed Cannabis Chain. Anesia Seeds. (t.y). “Future#1”. https://anesiaseeds.com/product/future-1 Erişim: 24.09.2025.
- APHA. (2020). A Public Health Approach to Regulating Commercially Legalized Cannabis, Erişim: 24.09.2025 https://www.apha.org/policy-and-advocacy/public-health-policy-briefs/policy-database/2021/01/13/a-public-health-approach-to-regulating-commercially-legalized-cannabis
- Aşkın, H. (2020). Terör ve Algı Yönetimi (3. Baskı). İzmir. Yayın B.
- Aydın, A. H., ve Taş İ. E. (2013). Kamu Yönetiminde Halkla İlişkiler. Ankara: Seçkin Yayıncılık.
- Bachman, J. G., Johnson, L. D., O’Malley, P. M., ve Humphrey, R. H. (1986). Changes in Marijuana use Linked to Changes in Preceived Risks and Disapproval. Monitoring the Future Occasional, Paper 19.
- Basel Institute on Governance. (2022). Supporting Stakeholders in Adopting Non-Conviction Based Forfeiture as a Tool For Asset Recovery. ICAR. Erişim: 21.03.2025 https://baselgovernance.org/sites/default/files/2022-08/220802_lisbon-conference-recommendations-en.pdf
- BDSA. (2024). Forecasts Global Legal Cannabis Sales to Hit 58 Billion USD in 2028. Erişim: 22.10.2025 https://bdsa.com/press-release/bdsa-forecasts-global-legal-cannabis-sales-to-hit-58-billion-in-2028-2/
- Bewley-Taylor, D., Blickman, T., ve Jelsma M. (2014). The Rice and Decline of Cannabis Prohibition. Transnational Institute, Amsterdam.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Güvenlik Çalışmaları
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
31 Aralık 2025
Gönderilme Tarihi
21 Aralık 2025
Kabul Tarihi
30 Aralık 2025
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2025 Sayı: 5
APA
Seydioğulları, İ. H., & Aşkın, H. (2025). KENEVİR, TIBBİ KENEVİR VE ESRAR ÜÇLÜSÜNÜN SİMBİYOTİK ETKİLEŞİMİ: ALGI, POLİTİKA VE GÜVENLİK MEKANİZMALARI. Güvenlik ve İstihbarat Çalışmaları Dergisi, 5, 226-268. https://izlik.org/JA47HL83NE
AMA
1.Seydioğulları İH, Aşkın H. KENEVİR, TIBBİ KENEVİR VE ESRAR ÜÇLÜSÜNÜN SİMBİYOTİK ETKİLEŞİMİ: ALGI, POLİTİKA VE GÜVENLİK MEKANİZMALARI. Güvenlik ve İstihbarat Çalışmaları Dergisi. 2025;(5):226-268. https://izlik.org/JA47HL83NE
Chicago
Seydioğulları, İbrahim H., ve Hüseyin Aşkın. 2025. “KENEVİR, TIBBİ KENEVİR VE ESRAR ÜÇLÜSÜNÜN SİMBİYOTİK ETKİLEŞİMİ: ALGI, POLİTİKA VE GÜVENLİK MEKANİZMALARI”. Güvenlik ve İstihbarat Çalışmaları Dergisi, sy 5: 226-68. https://izlik.org/JA47HL83NE.
EndNote
Seydioğulları İH, Aşkın H (01 Aralık 2025) KENEVİR, TIBBİ KENEVİR VE ESRAR ÜÇLÜSÜNÜN SİMBİYOTİK ETKİLEŞİMİ: ALGI, POLİTİKA VE GÜVENLİK MEKANİZMALARI. Güvenlik ve İstihbarat Çalışmaları Dergisi 5 226–268.
IEEE
[1]İ. H. Seydioğulları ve H. Aşkın, “KENEVİR, TIBBİ KENEVİR VE ESRAR ÜÇLÜSÜNÜN SİMBİYOTİK ETKİLEŞİMİ: ALGI, POLİTİKA VE GÜVENLİK MEKANİZMALARI”, Güvenlik ve İstihbarat Çalışmaları Dergisi, sy 5, ss. 226–268, Ara. 2025, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA47HL83NE
ISNAD
Seydioğulları, İbrahim H. - Aşkın, Hüseyin. “KENEVİR, TIBBİ KENEVİR VE ESRAR ÜÇLÜSÜNÜN SİMBİYOTİK ETKİLEŞİMİ: ALGI, POLİTİKA VE GÜVENLİK MEKANİZMALARI”. Güvenlik ve İstihbarat Çalışmaları Dergisi. 5 (01 Aralık 2025): 226-268. https://izlik.org/JA47HL83NE.
JAMA
1.Seydioğulları İH, Aşkın H. KENEVİR, TIBBİ KENEVİR VE ESRAR ÜÇLÜSÜNÜN SİMBİYOTİK ETKİLEŞİMİ: ALGI, POLİTİKA VE GÜVENLİK MEKANİZMALARI. Güvenlik ve İstihbarat Çalışmaları Dergisi. 2025;:226–268.
MLA
Seydioğulları, İbrahim H., ve Hüseyin Aşkın. “KENEVİR, TIBBİ KENEVİR VE ESRAR ÜÇLÜSÜNÜN SİMBİYOTİK ETKİLEŞİMİ: ALGI, POLİTİKA VE GÜVENLİK MEKANİZMALARI”. Güvenlik ve İstihbarat Çalışmaları Dergisi, sy 5, Aralık 2025, ss. 226-68, https://izlik.org/JA47HL83NE.
Vancouver
1.İbrahim H. Seydioğulları, Hüseyin Aşkın. KENEVİR, TIBBİ KENEVİR VE ESRAR ÜÇLÜSÜNÜN SİMBİYOTİK ETKİLEŞİMİ: ALGI, POLİTİKA VE GÜVENLİK MEKANİZMALARI. Güvenlik ve İstihbarat Çalışmaları Dergisi [Internet]. 01 Aralık 2025;(5):226-68. Erişim adresi: https://izlik.org/JA47HL83NE