Cusum, Ewma Kontrol Grafiklerinin Karşılaştırılması: Aydınlatma Sektöründe Bir Uygulama

Öz

İşletmeler günümüzde varlıklarını sürdürebilmeleri ve rekabet edebilmeleri için kaliteye önem vermelidirler. Ürün ve hizmetlerini müşterinin istek ve ihtiyaçları doğrultusunda geliştirip üreten kalite kontrol tekniklerini uygulayarak süreçlerini iyileştiren işletmelerin böylece verimliliği ve rekabet edebilirliği artacaktır. Çalışmada istatistiksel kalite kontrol tekniklerinden Cusum, Ewma, kontrol grafikleri anlatılmış bu grafiklerin karşılaştırılması yapılmıştır. Çalışmanın uygulama bölümünde elektrikli aydınlatma ekipmanları imalat sanayinde bir firmanın ürettiği aydınlatma ekipmanına ait akım ölçümleri kullanılmıştır. Yapılan kontrol grafik analizi sonucunda; Cusum ve Ewma kontrol grafiklerinden aydınlatma ekipmanına ait akım ölçümlerine ilişkin sürecin kontrolde olduğu görülmüştür. Süreç ortalamasındaki küçük ve sürekli kaymaları belirlemek için Ewma, küçük kaymalar için de Cusum grafikleri kullanılmalıdır.

Anahtar Kelimeler

• Cusum kontrol grafikleri
• Ewma kontrol grafikleri
• Kalite
• istatistiksel kalite kontrol

Comparison of Cusum, Ewma Control Charts: An Application in the Lighting Industry

Öz

Businesses must attach importance to quality in order to survive and compete today. The efficiency and competitiveness of businesses that improve their processes by applying quality control techniques that develop and produce their products and services in line with the demands and needs of the customers will increase. In the study, Cusum, Ewma, control charts, which are among the statistical quality control techniques, were explained and these charts were compared. In the application part of the study, current measurements of lighting equipment produced by a company in the electrical lighting equipment manufacturing industry were used. As a result of the control chart analysis; From the Cusum and Ewma control charts, it was seen that the process regarding the current measurements of the lighting equipment was under control.

Anahtar Kelimeler

• Cusum Control Charts
• Ewma Control Charts
• Quality
• Statistical Quality Control

Kaynakça

1. Albin, S.L., Kang, L. ve Shea, G. (1997). ‘‘An X Ewma Chart for Individiual Observations’’. Journal of Quality Technology, 29 (1), 41-48.
2. Barutçugil, İ. (1988). Üretim Sisteminde Yönetim Teknikleri, Bursa: Uludağ Üniversitesi Yayınları.
3. Çabuk, S. N. (2013). ‘‘Kalite Yönetim Sistemlerinde Temel Kavramlar: Kalite Güvence ve Kalite İyileştirme’’ Kalite Yönetim Sistemleri, editör. D. Taşçı ve S.N. Çabuk. 46-73 Eskişehir: Anadolu Üniversitesi, 2013.
4. Demir, H. (1994). Üretim/İşlemler Yönetimi, İstanbul: Beta Yayınevi.
5. Demir ve Mirtagioğlu, (2016). ‘‘Shewhart Cusum ve Ewma Kontrol Grafiklerinin Makine Sanayine Uygulanması’’. YYÜ Tarım Bilimleri Dergisi, 26(2), 254-265.
6. Ertuğrul, İ. ve Özçil, A. (2015). ‘‘Kalite Kontrol Grafiklerinden “Shewart, Cusum ve Ewma” nın Bir Üretim İşletmesinde Uygulanması’’. KMÜ Sosyal ve Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 17(28), 14-26.
7. Feigenbaum A.U. (1976). Total Quality Control, New York, Mc Graw Hill.
8. Halis, M. (2000). Paradigmadan Uygulamaya Toplam Kalite Yönetimi ve ISO 9000 Kalite Güvence Sistemleri ISO 90002 Kalite Belgesi Çalışmaları, İstanbul, Beta Yayınevi.

9. Işığıçok, E. (2004). İstatistiksel Kalite Kontrolu, Bursa, Ezgi Yayınevi.
10. Işığıçok, E. (2020). İstatistiksel Kalite Kontrolu, Bursa, Sigma Akademi Yayınevi.
11. Juran, J.M. (1962). Quality Control Handbook, New York, Mc. Graw-Hill.
12. Kobu, B. (1989). Endüstriyel Kalite Kontrolü, İstanbul: İstanbul Üniversitesi Yayınları.
13. Koshti V.V. (2011). ‘Cumulative sum Control Chart’. International of Physics and matematical Sciences , 1(1), 28-32.
14. Montgomery, D.C. (1991). Introduction to Statistical Prosess Control, Second Edition, John Wiley &Sons, Inc., Newyork.
15. Montgomery, D.C. (2001). Introduction to Statistical Prosess Control, Fourth Edition, John Wiley &Sons, Inc., Newyork.
16. Oktay, E. ve Özçomak, M.S. (2001). ‘‘Cusum Kontrol Grafikleri ve Bir Uygulama’’. Atatürk Üniversitesi ve idari Bilimler Dergisi, 15(1-2), 361-387.
17. Öztürk, A. (2009). Kalite Yönetimi ve Planlaması, Bursa, Ekin Yayınevi.
18. Tran, P.H. ve Tran, K.P. (2016). ‘‘ The efficiency of CUSUM schemes for monitoring the coefficient of variation’’. (wileyonlinelibrary.com) DOI: 10.1002/asmb.2213 Erişim tarihi:10.11.2023
19. Tran, P.H., Heuchenne, H. ve Thomassey, S. (2022). ‘‘Enhanced CUSUM control charts for monitoring Coefficient of Variation: A case study in Textile industry ’’. IFAC PapersOnLine 55-(10) 1195–1200.
20. Türkmen, B. C. (2018). X ortalama-S, Cusum ve Ewma Kalite Kontrol Grafiklerinin Bir Seramik Karo Üretim İşletmesinde Uygulanması. Yüksek Lisans Tezi, İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul: TR.
21. Ünlü, K. ve Fındık, F. (2001). ‘‘Kalite Güvence Sistemleri’’. A.Ü. Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 5(1), 89-98.