Özbekçe Türkçe Otomatik Çeviri Yazilimi Için Deyimlerin Veritabanini Oluşturma Sorunu
Öz
Deyimlerin, birkaç kelimeden oluşan ortak bir dil birimi ve harfi harfine tercüme edilemeyen sözdizimsel bir bütün olarak kabul edildiği bilinmektedir. Linguo-kültürel öneme sahip deyimler, her milletin tarihi boyunca hayatındaki çeşitli durumların bir sonucu olarak sembolik benzetmeler ve karşılaştırmalar sonucunda oluşmuştur. Çevirideki metne linguo-kültürel yaklaşım, sanatsal söylemin kültürel olarak tanımlanmış idio-etnik, kültürel farklılığının neden olduğu engellerin belirlenmesine ve aşılmasına olanak tanır. Bu nedenle, otomatik çeviride verimlilik elde etmek için, deyimsel birimlerin (DB) paralel bir veritabanını oluşturmak önemlidir. Bu makale, deyimlerin sözcüksel bir birim olarak tanımlanmasını, deyimlerin temelinin oluşturulmasını sağlayan faktörleri incelemektedir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- [1] Балли Ш. Французская стилистика / Ш. Балли. – М.: Эдиториал УРСС, 2001. – 392 с. (Bally Sh. French style / S. Bally. - M.: Editorial URSS, 2001. - 392 p.)
- [2] Абжалова, Манзура (2020). Автоматический анализ фразеологических единиц в лингвистических программах // VIII Международная конференция по компьютерной обработке тюркских языков «TurkLang-2020». (Труды конференции). Уфа: ИИЯЛ УФИТС РАН. – С. 76-80.
- [3] Abjalova M.A., Rashidova U.M. Lingvistik ta’minotni yaratishda frazeologik birliklar masalasi // “Kompyuter lingvistikasi: muammo va yechimlar”. Xalqaro onlayn ilmiy-amaliy konferensiya materiallari toʻplami. – Toshkent, 19-aprel, 2021-yil. – B. 22-26.
- [4] Abjalova M.A., Abdumuminov B. Lingvistik dasturlar uchun oʻzbek tilidagi frazemalar bazasini yaratish tamoyillari // Kompyuter lingvistikasi: muammolar, yechim, istiqbollar / Respublika ilmiy-texnik konferensiya toʻplami. Elektron nashr / ebook. – Toshkent: ToshDOʻTAU, 2021. – B. 63-67.
- [5] Amanova, Lola (2014). Tűrkiye Tűrkçesindeki Deyim ve Atasőzlerin Őzbek Tűrkçesine Aktarma Problemi. TSA / YIL: 18 S: 3, Aralık, sayfa 167-177.
- [6] Rahmatullayev, Shavkat (2001). O‘zbek tilining frazeologik lug‘ati. – Toshkent: O‘qituvchi. – 407 b.
- [7] O‘zbek tilining izohli lug‘ati: 80 000 dan ortiq so‘z va so‘z birikmasi (A. Madvaliyev tahriri ostida). 5 jildli. – Toshkent: O‘zbekiston milliy ensiklopediyasi, 2006.
- [8] Turkcha lug‘at
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Ağız Araştırmaları Bilimi
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
15 Ocak 2024
Gönderilme Tarihi
1 Kasım 2023
Kabul Tarihi
10 Aralık 2023
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2023 Cilt: 4 Sayı: 2
APA
Abjalova, M., & Rashidova, U. (2024). Özbekçe Türkçe Otomatik Çeviri Yazilimi Için Deyimlerin Veritabanini Oluşturma Sorunu. Journal of Turkic Civilization Studies, 4(2), 178-187. https://izlik.org/JA33JN44SE
AMA
1.Abjalova M, Rashidova U. Özbekçe Türkçe Otomatik Çeviri Yazilimi Için Deyimlerin Veritabanini Oluşturma Sorunu. Journal of Turkic Civilization Studies. 2024;4(2):178-187. https://izlik.org/JA33JN44SE
Chicago
Abjalova, Manzura, ve Umida Rashidova. 2024. “Özbekçe Türkçe Otomatik Çeviri Yazilimi Için Deyimlerin Veritabanini Oluşturma Sorunu”. Journal of Turkic Civilization Studies 4 (2): 178-87. https://izlik.org/JA33JN44SE.
EndNote
Abjalova M, Rashidova U (01 Ocak 2024) Özbekçe Türkçe Otomatik Çeviri Yazilimi Için Deyimlerin Veritabanini Oluşturma Sorunu. Journal of Turkic Civilization Studies 4 2 178–187.
IEEE
[1]M. Abjalova ve U. Rashidova, “Özbekçe Türkçe Otomatik Çeviri Yazilimi Için Deyimlerin Veritabanini Oluşturma Sorunu”, Journal of Turkic Civilization Studies, c. 4, sy 2, ss. 178–187, Oca. 2024, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA33JN44SE
ISNAD
Abjalova, Manzura - Rashidova, Umida. “Özbekçe Türkçe Otomatik Çeviri Yazilimi Için Deyimlerin Veritabanini Oluşturma Sorunu”. Journal of Turkic Civilization Studies 4/2 (01 Ocak 2024): 178-187. https://izlik.org/JA33JN44SE.
JAMA
1.Abjalova M, Rashidova U. Özbekçe Türkçe Otomatik Çeviri Yazilimi Için Deyimlerin Veritabanini Oluşturma Sorunu. Journal of Turkic Civilization Studies. 2024;4:178–187.
MLA
Abjalova, Manzura, ve Umida Rashidova. “Özbekçe Türkçe Otomatik Çeviri Yazilimi Için Deyimlerin Veritabanini Oluşturma Sorunu”. Journal of Turkic Civilization Studies, c. 4, sy 2, Ocak 2024, ss. 178-87, https://izlik.org/JA33JN44SE.
Vancouver
1.Manzura Abjalova, Umida Rashidova. Özbekçe Türkçe Otomatik Çeviri Yazilimi Için Deyimlerin Veritabanini Oluşturma Sorunu. Journal of Turkic Civilization Studies [Internet]. 01 Ocak 2024;4(2):178-87. Erişim adresi: https://izlik.org/JA33JN44SE
