Tortum Çayı Havzası Agroturizm Potansiyelinin Değerlendirilmesi

Öz

Agroturizm şehir yaşantısından uzaklaşmak isteyen insanlar tarafından, kırsal alanlarda, köy evlerinde veya çiftliklerde konaklayarak, tarımsal faaliyetlere katılarak, yöresel ürünleri tüketerek ve farklı kültürlerle etkileşime geçerek gerçekleştirilen bir seyahat biçimidir. Agroturizm sayesinde ziyaretçiler gönüllü olarak çiftliklerde çalışmaktadır. Agroturizm hem çiftliklere ek gelir sağlamakta hem de sürdürülebilir bir turizm anlayışı oluşturmaktadır. Tortum Çayı Havzası, Doğu Anadolu Bölgesi ile Karadeniz Bölgesi arasında kalmakta ve tarıma elverişli araziler bulunmaktadır. Ayrıca zengin kültürel miras ve turizm potansiyeline sahiptir. Bu doğrultuda havzanın agroturizm bakımından da değerlendirilmesi gerektiği düşünülmektedir. Yapılan bu çalışmada Tortum Çayı Havzası’nda bulunan agroturizm çiftlikleri incelenmiştir. Havzada arazi gözlemleri yapılarak agroturizm potansiyeli açısından öneriler sunulmuştur. Araştırma sahasında yapılan mülakatlar ve arazideki gözlemler sonucunda elde edilen bulgularla SWOT analizi yapılmıştır. Yapılan bu analizler neticesinde gerçekleştirilen görüşmeler, incelenen ikincil kaynaklar ve toplanan veriler bir araya getirilerek havzanın agroturizm açısından güçlü ve zayıf yönleri ile fırsatlar ve tehditler tespit edilerek SWOT analizi yöntemiyle açıklanmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Agroturizm
• Tortum Çayı Havzası
• Çiftlik
• TaTuTa

Evaluation of Tortum Stream Basin Agrotourism Potential

Öz

Agrotourism is a form of travel carried out by people who want to get away from city life, by staying in rural areas, village houses or farms, participating in agricultural activities, consuming local products and interacting with different cultures. Thanks to agrotourism, visitors work on farms voluntarily. Agrotourism both provides additional income to farms and creates a sustainable tourism approach. Tortum Stream Basin is located between the Eastern Anatolia Region and the Black Sea Region and has lands suitable for agriculture. It also has rich cultural heritage and tourism potential. In this regard, it is thought that the basin should also be evaluated in terms of agrotourism. In this study, agrotourism farms in the Tortum Stream Basin were examined. Field observations were made in the basin and suggestions were made in terms of agrotourism potential. A SWOT analysis was conducted with the findings obtained as a result of interviews conducted in the research field and observations in the field. As a result of these analyses, the interviews conducted, the secondary sources examined and the collected data were brought together and the strengths, weaknesses, opportunities and threats of the basin in terms of agrotourism were identified and explained using the SWOT analysis method.

Anahtar Kelimeler

• Agrotourism
• Tortum Stream Basin
• Farm
• TaTuTa

Kaynakça

1. Akşit Aşık, N. (2017). Gazipaşa’nın Tarım Turizmi (Agroturizm) Potansiyelinin Değerlendirilmesi: Swot Analizi. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi. 9(42), 1942-1953.
2. Atar, E., Kopar, İ. (2020). “Tortum Çayı Havzası’nın (Erzurumu-Artvin-Kd Türkiye) Potansiyel Jeosit Destinasyonları ve Bunların Jeoturizm Açısından Kaynak Değer Analizi”. Salih Birinci-Çağlar Kıvanç Kaymaz- Yusuf Kızılkan (Ed.), Coğrafi Perspektifle Dağ ve Dağlık Alanlar (Sürdürülebilirlik-Yönetim-Örnek Alan Incelemeleri), (101-131). (1. Baskı), İstanbul: Kriter Yayınevi.
3. Akyürek, S., Karabulut, B. (2017). Gümüşhane İlinin Agro-Turizm Potansiyelinin Değerlendirilmesi. Türk Tarım – Gıda Bilim ve Teknoloji Dergisi, 5(13), 1737- 1743.
4. Baykal, F., Yıldız, S. & Ataberk, E. (2020). İzmir Kırsalında Agroturizmin Gelişme Potansiyeli: Engeller ve Geleceğe Bakış. International Journal of Contemporary Tourism Research.4(2), 143-162.
5. Civelek, M. (2013). Sürdürülebilirlik Kapsamında Agro-Turizm ve Kırsal Kalkınma İlişkisi: Muğla Yöresindeki TaTuTa Çiftliklerinin Agro-Turizm Potansiyeli Yönünden Değerlendirilmesi. [Yüksek Lisans Tezi]. Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
6. Civelek, M., Dalgın, T. & Çeken, H. (2014). Agro-turizm ve Kırsal Kalkınma İlişkisi: Muğla Yöresindeki Agro-turizm Alanlarında Bir Araştırma. Turizm Akademik Dergisi. 1 (1), 15-28.
7. Karakuzulu Z. (2007). The Relationship Between the Ecological Agriculture and Tourism in Turkey. University of Craiova, 10, 136-152.
8. Kaymaz, Ç.K., Birinci, S. (2018). Agriturizm ve Agroturizmin Tatuta (Tarım-Turizm-Takas) Kapsamında Değerlendirilmesi ve Uzundere-Tortum İlçelerinde Kırsal Kalkınmaya Etkisi. Uluslararası Tarım ve Doğa Bilimleri Dergisi. 1(2), 115-126.

9. Koday, S., Erhan, K. (2009). Tortum Çayı Vadisinde Yer Alan Belediye Örgütlü Yerleşmeler. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 13 (2), 47-66.
10. Koday, Z., Şanlı, D. (2023). “Tortum Çayı Havzasında Kızılcık Üretimi”. Salih Birinci-Çağlar Kıvanç Kaymaz- Yusuf Kızılkan (Ed.), Cumhuriyetin 100. Yılına Armağan Coğrafya ve İnsan, (372-390). (1. Baskı), İstanbul: Kriter Yayınevi.
11. Kopar, İ., Sevindi, C. (2013). Tortum Gölü’nün (Uzundere-Erzurum) Güneybatısında Aktüel Sedimantasyon ve Siltasyona Bağlı Alan-Kıyı Çizgisi Değişimleri. Türk Coğrafya Dergisi, 60, 49-66.
12. Lobo, Ramiro E., Goldman George E., Desmond, A. Jolly, Wallace B. Diane, Schrader, Wayne L. ve Parker Scott A. (1999). “Agricultural Tourism: Agritourism Benefits Agriculture in San Diego County”, California Agriculture and University of California, http://sfp.ucdavis.edu/agritourism/Case_Studies/agritourSD.
13. Şahbudak E., Şimşek O. (2017). An Alternative Ecological Life Model: TaTuTa Project (Agricultural Tourism and Volunteer Knowledge, Experience Exchange on Ecological Farms). Journal of Current Researches on Social Sciences, 7 (3), 313-332.
14. Ukav, İ., Çetinsöz, B.C. (2015). Adıyaman İlinde Çiftçilerin Tarım Turizmi Üzerine Algılamaları. Mesleki Bilimler Dergisi, 4 (1), 8-20.
15. Yılmaz, O. (1991). Tortum Çayı Havzasının Beşeri ve Ekonomik Coğrafyası. [Doktora Tezi], Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü. Walker, A. M. (2009). Agritourism: Ideas and Resources, Virginia Cooperative Extension. USA: Virginia Polytechnic Institute and State University.
16. Seong-Woo, L., & Sou-Yeon, N. (2005). Agro-tourism as a rural development strategy in Korea. Journal of Rural Development, 29(6), 67-83.
17. İnternet Kaynakları *URL 1. https://www.turizmgunlugu.com (Erişim Tarihi: 17.01.2023)
18. *URL 2. https://agritourismworld.com/directory (Erişim Tarihi: 27.08.2022)