DOĞU KARADENİZ’İN KENTLEŞME YAPISI VE SORUNLARI

Öz

Doğu Karadeniz bölgesinde yaşanan ve üzerinde pek çok parametre- nin etkili olduğu kentsel alanların değişimi ve kent yapısı, Türkiye ge- nel eğiliminden farklılık göstermektedir. Bu çalışmanın amacı, Doğu Karadeniz bölgesinin kentleşme yapısını ve tarihsel değişimini neden ve sonuçları bakımından incelemek, söz konusu kentsel değişim sonu- cu ortaya çıkan sorunları değerlendirmektir. Bu amaçla, kentsel yapı- nın analizi için kent sayısı ve kentsel nüfus değişimi başta olmak üze- re kentlerin nüfus yoğunluğu, nüfus artış oranları, kentleşme oranları, göç gibi temel göstergeler üzerinden istatistiki değerlendirmeler ya- pılmıştır. Ampirik çalışmada gerekli olan temel değişken ve nicel veri- lerin temini için TÜİK başta olmak üzere diğer kamu kurumları ile Dünya Bankası gibi uluslararası kuruluşların veri tabanlarından fay- dalanılmıştır. Temel olarak, Doğu Karadeniz bölgesinde il ölçeğinde mevcut kentleşme ve kentsel değişimin meydana getirdiği sorunlar maddeleştirilerek genel bir değerlendirme yapılarak, konuya ilişkin çözüm önerileri sunulmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Doğu Karadeniz Bölgesi
• Kentsel Alanlar
• Kentleşme Sorunları

Urban Structure and Urbanization Problems of the Eastern Black Sea Region

Öz

Changes taking place in the urban areas and urban structure of the Eastern Black Sea region that effected from many parameters is dif- ferent from general trend in Turkey. The purpose of this study is to examine structure and historical change of urbanization of the East- ern Black Sea region in terms of reasons and results; and also to eval- uate the problems arising from this urban transition. To this end, for the analysis of urban structure statistical evaluations has made from essential indicators such as number of cities, urban population change, and density of cities, population growth rates and urbaniza- tion rates. Mainly databases of TUIK and other public institutions and international organizations like the World Bank has been benefited for obtaining basic variables and quantitative data required in empiri- cal study. As the basis, the research itemizes and makes a general as- sessment to the problems caused by urbanization and urban change in the existing urban scale in the Eastern Black Sea region; and offers solutions for the issue.

Anahtar Kelimeler

• Eastern Black Sea Region
• Urban Areas
• Urbanization Problems

Kaynakça

1. ALVER, Köksal (2012). Kent İmgesi. K. Alver (Der.) Kent sosyolojisi: İçinde 9-31. Ankara: Hece Yayınları.
2. BAL, Hüseyin (2015). Kent Sosyolojisi. İstanbul: Sentez Yayıncılık. BERGEN, Lütfi (2013). Kenti Durduran Şehir. Ankara: MGV Yayınları. CANSEVER, Turgut (1996). Şehir. Cogito. Sayı:8: 125-130.
3. COŞKUN, Ogün (2013). Doğu Anadolu Bölgesi'nde Kentleşme ve Kentsel Gelişim. Doğu Coğrafya Dergisi. Cilt 18, Sayı 30
4. CUI, Linli. & SHI, Jun (2012). Urbanization and Its Environmental Effects in Shanghai, China, Urban Climate 2 (2012) 1–15
5. DEMİRKAN, Tarık (1996). Tarih Boyunca Kuşatılan Özgürlük Adaları: Kent- ler. Cogito, Sayı:8: 17-22.
6. GARİPAĞAOĞLU, Nuriye (2010). Türkiye’de Kentleşmenin, Kent Sayısı, Kentli Nüfus Kriterlerine Göre İncelenmesi ve Coğrafi Dağılışı. Marma- ra Coğrafya Dergisi. Sayı: 22, Temmuz - 2010, s. 1-42
7. GOTTDIENER, Mark & BUDD, Leslie (2005). Key Concepts in Urban Studies.London: SAGE Publications.
8. GÖKÇE, Birsen (2007). Türkiye’nin Toplumsal Yapısı ve Toplumsal Kurumlar. Ankara: Savaş Yayınevi.

9. KAYA, Gazanfer (2014). Kentleşmenin Toplumsal Boyutları, Adıyaman Örne- ği. Ütopya Yayınevi, Ankara, 175 s.
10. KELEŞ, Ruşen (2012). Kentleşme Politikası, İmge kitap evi yayınları. Ankara, 703 s.
11. KESKİNOK, Çağatay (2006). Kentleşme Siyasaları. İstanbul: Kaynak Yayınla- rı.