TUNA YALILARINDA MİHAİ VİTEAZUL TEHDİDİ (1598): OSMANLI-ROMEN KAYNAKLARI IŞIĞINDA YENİ BİR DEĞERLENDİRME

Osmanlılar 1593 yılında Habsburglarla “Uzun Savaşlar” adıyla anılacak olan savaşlarla meşgul olduğu vakit, Eflak-Boğdan ve Erdel voyvodaları aralarında anlaşarak Osmanlı’ya karşı isyan etmişlerdi. Eflak-Boğdan’ın başkentleri Bükreş ve Yaş’ta başlayan bu isyanlar, kısa sürede Müslüman Türk nüfusunun yoğunlukta olduğu Tuna boylarına sıçramıştı. Osmanlı idarecilerinin kısa sürede aldığı tedbirler sayesinde Tuna bölgesi büyük bir katliamdan kurtulmuş ve İstanbul’dan gönderilen takviye ordular Mihail Voyvoda’yı Tuna hattından çıkarmıştı. Ancak Mihail Voyvoda 1598 yılında Osmanlıların Erdel’deki seferlerini fırsat bilerek tekrar Tuna taraflarına baskınlar yapıp, gayr-müslim ahaliyi isyana teşvik etmiştir. Bunun üzerine Mahmud Paşa emrinde bir ordu İstanbul’dan Tuna hattına gönderilmiştir. Bu geçen süre zarfında Mihail Voyvoda, Tuna hattında bulunan bazı stratejik yerlere zarar vermiş ve kendine bağlı kuvvetlerle Eflak’a geri çekilmiştir. Bu çalışmada yerli ve yabancı kaynakların verdiği bilgiler dahilinde Mihail Voyvoda’nın Tuna’ya yönelik asıl hedefleri incelenmiştir. Bu çalışmanın temel amacı, Mihail’in Tuna hattındaki faaliyetleri hakkında, Romen tarihçileri tarafından da gözden kaçırılan birçok önemli hususun Osmanlı Arşivinde bulunan 934 Mühimme defterindeki hükümlere dayanarak ortaya konulmasıdır.