DESTAN EVRENİNDE TERÖR, TERÖRİZM VE TERÖRİST: ANAKRONİK BİR SÖZLÜ KÜLTÜR OKUMA DENEMESİ

Yıl 2021, Cilt: 18 Sayı: 72 , 979 - 999 , 15.12.2021

Mustafa Duman

https://izlik.org/JA67LT79UX

Öz

Geleneksel anlatıların toplumsal davranış kalıpları üzerinde etkisi olduğu ve toplumun belirli olgulara karşı tavrının geleneksel anlatılarda önemli izlerinin olduğu iddiasına sahip olan bu makale, söz konusu iddiayı terörizm olgusu üzerinden ve destanlar örnekleminde çözümlemeyi vadetmektedir. Böylesi bir iddiayı tutarlı bir şekilde ispat edebilmek için anakronik bir okuma yapılması zorunluluğu ortaya çıkmıştır. Çünkü günümüz dünyasında var olan terörizm gibi bir olguyu geçmişte yaratıldığı bilinen destanlar üzerinden tahlil etme girişimi özü itibariyle anakroniktir. Bu nedenle makalede, toplum hayatında sürekli olarak var olan terörizm gibi zamandan muaf bir olguyu tahlil etmede geleneksel anlatılardan nasıl yararlanılması gerektiği noktasında özgün bir inceleme yöntemi araştırmacıların dikkatine sunulmuştur. Türk dünyası destanları örnekleminde gerçekleştirilen tahliller Oğuz Kağan Destanı ve Dede Korkut Kitabı üzerinden derinleştirilmiştir. Yapısalcı yöntemin genel ilkeleri takip edilerek Türk destanlarındaki terörizmin izleri karakterlerin eylemleri ve anlatı epizotları üzerinden ayrıntılı olarak tahlil edilmiştir. Bu yapısal inceleme neticesinde terörizme ilişkin karakter eylemlerinin ve epizotların destanlardaki yapısal şeması ortaya konulmuştur. Elde edilen veriler gerçeğin kurgusallaşması ve kurgunun gerçekleşmesi bağlamında tartışmaya açılmış; böylece makalenin çok yönlü ve kapsamlı bir inceleme hâline gelmesi hedeflenmiştir.

Anahtar Kelimeler

Terör , Terörizm , Türk Destanları , Tipoloji.

Kaynakça

• ABDULLA, K. (2019). Mitten Yazıya veya Gizli Dede Korkut. (akt. Ali Duymaz). İstanbul: Ötüken Neşriyat.
• APPELBAUM, R. (2015). “Shakespeare and Terrorism”. Criticism. LVII/1: 23-45.
• ASLAN, B. (2018). “Dede Korkut Hikâyelerinin Ucubesi: Tepegöz”. TYB Akademi. 24: 51-60. BANG, W. - G. R. Rahmeti (1936). Oğuz Kağan Destanı. İstanbul: Burhaneddin Basımevi.
• BAUDRILLARD, J. (2021). Simülakrlar ve Simülasyon. (çev. Oğuz Adanır). İstanbul: Doğu Batı Yayınları.
• BEN AMOS, D. (1971). “Toward a Definition of Folklore in Connext”. The Journal of American Folklore. LXXXIV/331: 3-15.
• BENEDICT, R. (2011). Krizantem ve Kılıç. (çev. Türkan Turgut). İstanbul: İş Bankası Yayınları.