Turko-Armenian Relations (1905-1923)

Öz

This Research study investigates the historical events regarding so-called “Armenian Massacre”, one of Turkey’s main problems in the international arena, in its historical perspective by using documents and archives. Among the topics covered are the reasons why Turkey has the Armenian problem and how it started; how it intensified and how Armenian terror organizations work and which methods they use. In addition to these, Turkish-Armenian relations during the term between Mondros Armistice and Kars Treaty were also dealt with.

Anahtar Kelimeler

• Ottoman Empire, Republic of Turkey, Armenia, Terror, Massacre.

Türk-Ermeni İlişkileri (1905-1923)

Öz

Bu araştırma, günümüzde Türkiye’nin uluslararası sorunlarından biri olan sözde Ermeni Soykırımı” iddialarının temellendiği dönemdeki olayları, tarihi sureç içerisinde, belgelere dayanarak aydınlatmaya çalışmaktadır. Ermeni sorununun neden başladığı, nasıl geliştiği, Ermeni terör örgütleri-nin hangi usüllerle çalıştıkları ve yaptıkları faaliyetler hakkında örnek olaylar belgelerle okuyucuya sunulmuştur. Ayrıca Mondros Mütarekesi’nden Kars Ant-laşması’na kadar geçen dönemdeki Türkiye-Ermenistan ilişkilerine de araştırmada yer verilmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Osmanlı Devleti, Türkiye Cumhuriyeti, Ermenistan, Terör, Soykırım.

Kaynakça

1. ' Arşiv Belgeleri BOA, DH. MKT 993/57—2 BOA, DH. MKT'9931‘57~1 BOA, DH. EUM. THR 95/37 BOA, DH. KMS 49—11104 BOA, HRSYS 2872/4-115—116 BOA, DH. EUM. AYŞ 43/61
2. Yayımlanmış Arşiv Belgeleri ATASE A:1l2, Dolap:113, G:3, K:527, Dosya:2056, F:35; Askeri Tarih Belgeleri
3. Dergisi, sayız81, Ankara 1982, 5.129.
4. ATASE A:4-3671, Dolap:162, G:5, K:2905, Dosya:433, F:6—21,22; Askeri Tarih Bel- geleri Dergisi, sayı:81, Ankara 1982, 263—264.
5. ATASE A. 4—3671, Dolap: 162, G. 5, K: 2905, 'Dosya: 433, F:4-39,40; Askeri Tarih Bel—
6. _ geleri Dergisi, sayı. 81, Ankara 1982, S. 277- 278.
7. ATASE, A: 4- 3671, Dolap. 162, G: 5, K: 2905, Dosya: 433, F. 4- 39 ,40; Askeri Tarih
8. Belgeleri Dergisi, sayı. 81, Ankara 1982, S. 283— 284.

9. ATASE, A:1/2, Dolap:10, Gz4, K:401, Dosya:1578, F:l—12, 1—18;Askeri Tarih Belge— leriDergisi, sayı: 81, Ankara 1982, 3.441 -447.
10. ATASE, A' 1/2, Dolap: 109, G: 4, K: 359, Dosya: 1023, F: 3 -3;6 Askeri Tarih Belgeleri
11. Dergisi, sayı: 81,- Ankara 1982, s. 407 _
12. ATASE, A. 112, Dolap: 109, G: 4, K: 359, Dosya:1023, F:3-37, 3-38; Askeri Tarih Bel- geleri Dergisi, sayı:81, Ankara 1982, s. 411-412 Tetkik Eserler
13. AKGÜN Seçil, General Harbmd un Anadolu Gezisi ve Ermeni Meselesine Dair Raporu, İstanbul, 1981
14. ATATÜRK Mustafa Kemal, Nutuk, Ankara 1989. '
15. Aiaiu'rk' iin T amim Telgraf ve Beyannameleri V Atatürk Araştırma Merkezi Yayım, Ankara 1989. .
16. BAŞAR Zeki, Ermenilerden Gördüklerimiz, Ankara 1974.
17. BAYUR Yusuf Hikmet, "Kuvayı. Milliye Devrinde Atatürk'ün Dış Siyasa ile İlgili Bazı Görüş ve Davranışları", Belleten, C: XX, Sayı: 80, Ankara 1956.
18. ÇAYCI Abdurrahman. "Türk—Ermeni İlişkilerinde Gerçekler" Tarihi Gelişmeler için Türkiye 'nin Sorunlari Sempozyumu (Dün—Bugün—Yarm), Ankara 1992.
19. ENER Kasım, Çukurova Kurtuluş Savaşında Adana Cephesi, Ankara 1970.
20. EROĞLU Veysel, Ermeni Mezalimi, İstanbul 1978.
21. GÜRÜN Kamuran, Ermeni Dosyası, Ankara 1983
22. KARABEKİR Kazım, İstiklal Harbimiz, 2. Basım, İstanbul 1969.
23. ' KİRZİOĞLU Fahrettin, Kars Ili ve Çevresinde Ermeni. Mezalimi (19181920) Ankara
24. KOÇAŞ Sadi, Tarih Boyunca Ermeniler ve T urk Ermeni ilişkileri, Ankara 1967
25. SONYEL Salahi, "Kurtuluş Savaşı Günlerinde Doğu Siyasamız", Belleten, C: XLI, Sayı: 164, Ankara 1977. _
26. SONYEL Salahi, K111 [ulus Savaş'ı ve Dış Politika ll, Ankara 1986.
27. SOYSAL İsmail, Tarihçeleri ve Açıklamaları ile Birlikte Türkiye' nin Siyasal Antlaşmaları, 1. Cilt(l920— 1945), Ankara 1983.
28. SÜSLÜ Azmi, Ermeniler ve 1915 Tehcir Olayi, Ankara 1990
29. TENGİRŞEK Yusuf Kemal, Vatan Hizmetinde, Ankara 1981.
30. Yakin Tarihimizde Van Uluslararası Sempozyumu, Ankara 1990.
31. YURTSEVER Cezmi, Ermeni Terör Merkezi Kilikya Kilisesi, İstanbul 1983.