Araştırma Makalesi

BİR SIR KÂTİBİNİN AVRUPA GÖZLEMLERİ: AHMED NAZMÎ EFENDİ’NİN KALEMİNDEN FRANSA VE AVRUPA AHVALİ

Cilt: 21 Sayı: 81 27 Mart 2024
PDF İndir

BİR SIR KÂTİBİNİN AVRUPA GÖZLEMLERİ: AHMED NAZMÎ EFENDİ’NİN KALEMİNDEN FRANSA VE AVRUPA AHVALİ

Öz

Halet Efendi’nin Paris büyükelçiliği (1803-1806) sırasında sır kâtipliği görevini üstlenen Ahmed Nazmî Efendi, ülkeye dönüşünde bir takrir kaleme alacaktı. Elçilik görevi sırasında Halet Efendi’nin mahiyetinde aktif görev alan Nazmî Efendi, bu sayede hem Fransa hem de Avrupa’ya dair gözemler yapma imkânı bu-lacaktı. Bu nedenle yazdığı takrirde elçilik sırasında yaşanan önemli olaylara dair bilgiler verecekti. Fakat Nazmî Efendi, bu takririnde özellikle Fransa askerî sistemi üzerinde duracaktı. Başta başkomutan ve son-rasında imparator Napolyon’un kişiliği olmak üzere Fransa askerî sisteminin öne çıkan öğeleri hakkında bilgi verecekti. Askere alım sisteminden talime, harbiye eğitiminden asker sayılarına kadar Fransız ordu-sunun kendince öne çıkan bazı unsurlarına dair bilgiler verecekti. Verilen bu bilgiler doğrultusunda Nazmî Efendi, hiç şüphesiz muzaffer bir ordu sisteminin nasıl işlediğini ve belki de nasıl olması gerektiği-ni göstermek istemişti. Ayrıca bu bilgiler İstanbul’da düzenli ve talimli bir ordu kurulmaya çalışıldığı bir zamanda yazılmış olması açısından da büyük öneme sahiptir. Tüm bu bilgilerin yanı sıra, Nazmî Efen-di’nin üzerinde durduğu bir diğer konu ise Avrupa’nın siyasi durumuydu. Özellikle, büyük güçler arasın-daki siyasi durum ve pozisyonlara dair bilgiler verecekti. Napolyon’a karşı oluşan koalisyon ve özellikle de Rusya ve İngiltere’nin politik tutumları üzerinde duracaktı. Osmanlı Devleti’nin Rusya ile bir savaşın ari-fesinde olduğu düşünüldüğünde, bu bilgiler Bâb-ı Âlî açısından kıymete değer bilgilerdi. Bu çalışmada Ahmed Nazmî Efendi’nin söz konusu takriri analiz edilmeye çalışılacaktır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. BOA: Cumhurbaşkanlığı Osmanlı Arşivi
  2. HAT: Hatt-ı Hümayun
  3. TDVİA: Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi
  4. Arşiv Kaynakları
  5. BOA, Cevdet-Hariciye, 68/3385.
  6. BOA. HAT. 269/15702.
  7. Telif Eserler
  8. AKSAN, V. H. (1997). Ahmed Resmi Efendi (1700-1783) Savaşta ve Barışta Bir Osmanlı Devlet Adamı, (Ö. Arıkan Çev.). İstanbul Tarih Vakfı Yurt Yayınları.:

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Yakınçağ Askeri Tarih, Yakınçağ Tarihi (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

27 Mart 2024

Gönderilme Tarihi

21 Şubat 2024

Kabul Tarihi

22 Mart 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2024 Cilt: 21 Sayı: 81

Kaynak Göster

APA
Yılmaz, H. (2024). BİR SIR KÂTİBİNİN AVRUPA GÖZLEMLERİ: AHMED NAZMÎ EFENDİ’NİN KALEMİNDEN FRANSA VE AVRUPA AHVALİ. Karadeniz Araştırmaları, 21(81), 97-118. https://doi.org/10.56694/karadearas.1440910
AMA
1.Yılmaz H. BİR SIR KÂTİBİNİN AVRUPA GÖZLEMLERİ: AHMED NAZMÎ EFENDİ’NİN KALEMİNDEN FRANSA VE AVRUPA AHVALİ. Karadeniz Araştırmaları. 2024;21(81):97-118. doi:10.56694/karadearas.1440910
Chicago
Yılmaz, Hüseyin. 2024. “BİR SIR KÂTİBİNİN AVRUPA GÖZLEMLERİ: AHMED NAZMÎ EFENDİ’NİN KALEMİNDEN FRANSA VE AVRUPA AHVALİ”. Karadeniz Araştırmaları 21 (81): 97-118. https://doi.org/10.56694/karadearas.1440910.
EndNote
Yılmaz H (01 Mart 2024) BİR SIR KÂTİBİNİN AVRUPA GÖZLEMLERİ: AHMED NAZMÎ EFENDİ’NİN KALEMİNDEN FRANSA VE AVRUPA AHVALİ. Karadeniz Araştırmaları 21 81 97–118.
IEEE
[1]H. Yılmaz, “BİR SIR KÂTİBİNİN AVRUPA GÖZLEMLERİ: AHMED NAZMÎ EFENDİ’NİN KALEMİNDEN FRANSA VE AVRUPA AHVALİ”, Karadeniz Araştırmaları, c. 21, sy 81, ss. 97–118, Mar. 2024, doi: 10.56694/karadearas.1440910.
ISNAD
Yılmaz, Hüseyin. “BİR SIR KÂTİBİNİN AVRUPA GÖZLEMLERİ: AHMED NAZMÎ EFENDİ’NİN KALEMİNDEN FRANSA VE AVRUPA AHVALİ”. Karadeniz Araştırmaları 21/81 (01 Mart 2024): 97-118. https://doi.org/10.56694/karadearas.1440910.
JAMA
1.Yılmaz H. BİR SIR KÂTİBİNİN AVRUPA GÖZLEMLERİ: AHMED NAZMÎ EFENDİ’NİN KALEMİNDEN FRANSA VE AVRUPA AHVALİ. Karadeniz Araştırmaları. 2024;21:97–118.
MLA
Yılmaz, Hüseyin. “BİR SIR KÂTİBİNİN AVRUPA GÖZLEMLERİ: AHMED NAZMÎ EFENDİ’NİN KALEMİNDEN FRANSA VE AVRUPA AHVALİ”. Karadeniz Araştırmaları, c. 21, sy 81, Mart 2024, ss. 97-118, doi:10.56694/karadearas.1440910.
Vancouver
1.Hüseyin Yılmaz. BİR SIR KÂTİBİNİN AVRUPA GÖZLEMLERİ: AHMED NAZMÎ EFENDİ’NİN KALEMİNDEN FRANSA VE AVRUPA AHVALİ. Karadeniz Araştırmaları. 01 Mart 2024;21(81):97-118. doi:10.56694/karadearas.1440910