UKRAYNA-RUSYA SAVAŞI VE KÜRESEL BUĞDAY KRİZİ

Mustafa Kahraman; İsmet Akova

doi:10.56694/karadearas.1446841

UKRAYNA-RUSYA SAVAŞI VE KÜRESEL BUĞDAY KRİZİ

Öz

Buğday tanesi dünyadaki birçok ülkede temel besin kaynağıdır. Bu durum, buğdayın diğer bitkilere göre daha fazla üretilmesine ve olası bir olumsuzluk karşısında gıda güvenliği ve erişebilirliğiyle alakalı krizlerin küresel bir sorun haline gelmesine sebep olmaktadır. 2022 yılının ilk aylarında başlayan Rusya-Ukrayna savaşı Ukrayna ve Rusya’nın buğday tarımı üzerinde önemli etkileri olmuştur. Bu iki devletin dünya buğday üretiminin önde gelen üreticileri ve net ihracatçıları olması, buğday krizini sadece bu iki ülke arasında yaşanan bir sorun olmaktan çıkartıp son yıllardaki en büyük küresel gıda güvenliği sorunu haline gelmesine neden olmuştur. Rusya Federasyonu’nun askeri operasyonlarda bulunduğu sahalar Ukrayna’nın doğu ve güney bölgeleridir. Bu sahalar Ukrayna topraklarındaki en verimli ve en fazla buğday üretilen bölgedir. Savaş esnasında buralarda üretimin aksaması Ukrayna’nın buğday ihracatını daha da düşüreceğine işaret etmektedir. Diğer açıdan Ukrayna’nın buğday ihracatının önemli bir kısmının gerçekleştiği Karadeniz limanları Rusya Federasyonu tarafından kontrol edilmeye başlanmış böylece Ukrayna buğdayının ihracatı engellenmiştir. Buğday lojistiğinde yaşanan bu olumsuz durum, Birleşmiş Milletler gözetiminde Ukrayna ve Rusya Federasyonu’yla gerçekleştirilen tahıl koridoru anlaşmasıyla çözülmeye çalışılmıştır. Diğer taraftan bu savaş nedeniyle Rusya Federasyonu’na batı dünyası ekonomik yaptırımlar uygulanmış bu durum önemli bir buğday ihracatçısı olan Rusya Federasyonu’nun buğday ihracatını kısıtlamıştır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

ABDELGAWWAD, N. A. (2022). “Egypt’s Economic Enablers to Confront the Crisis of Wheat under the Contemporary Global Challenges”. Alexandria Journal of Agricultural Scien-ces, 67(3), 149-174.
AKOVA, B. S. VE KAHRAMAN, M. (2023). Breadbasket Of Europe: Wheat Productıon in Ukraine in book; In book: Social and HumanitieS Sciences Modern Analysis and Researches. France.
ANALYTICA, O. (2022). “North Africa’s wheat crisis may be worse in winter”. Emerald Expert Briefings, oxan-db. https://www.emerald.com/insight/content/doi/10.1108/OXAN-DB270995/full/html
BBC. (2022, Temmuz 22). “How is Ukraine exporting its grain now the Black Sea deal is over?”, BBC News. https://www.bbc.com/news/world-61759692
BBC. (t.y.). “Скільки зерна потрібно вивезти з України”. BBC News Україна. Geliş ta-rihi 01 Şubat 2024, gönderen https://www.bbc.com/ukrainian/features-62382377
BROWN, D. vd. . (2022, Şubat 24). “Ukraine in maps: Tracking the war with Russia”. BBC News. https://www.bbc.com/news/world-europe-60506682"
BURTON, F. W. (1937). “Wheat In Canadian History1”. Canadian Journal of Economics and Political Science/Revue canadienne de economiques et science politique, 3(2), 210-217.
CHATRIOT, A. (2022). “The problem of the wheat and the political answers to the agri-cultural crisis in France of the 1930s”. Agriculture and the Great Depression (ss. 224-235). Routledge.

DEVADOSS, S., & RIDLEY, W. (2024). “Impacts of the Russian invasion of Ukraine on the global wheat market”. World Development, 173, 106396.
EURONEWS. (2023, Eylül 3). “Tahıl Koridoru Anlaşması: Erdoğan-Putin görüşmesinden ne bekleniyor?” euronews. https://tr.euronews.com/2023/09/03/tahil-koridoru-anlasmasi-erdogan-putin-gorusmesinden- ne-bekleniyor
EUROPEAN COMMISSION. (t.y.-a). “AB-Ukrayna Dayanışma Yolları | Avrupa Komisyo-nu”. Geliş tarihi 18 Aralık 2023, https://eu-solidarity-ukraine.ec.europa.eu/eu-assistance-ukraine/eu-ukraine-solidarity-lanes_en
EUROPEAN COMMISSION. (t.y.-b). “EU-UKRAINE Solidarity Lanes”, European Commis-sion -European Commission. Geliş tarihi 25 Aralık 2023, gönderen https://ec.europa.eu/commission/presscorner/detail/en/SPEECH_22_3036
FAO. (2023). FAOSTAT. https://www.fao.org/faostat/en/#home
FAO. (2024). FAOSTAT. https://www.fao.org/faostat/en/#home
FIGUEROA, M., HAMMOND‐KOSACK, K. E., & SOLOMON, P. S. (2018). “A review of wheat diseases—A field perspective”. Molecular Plant Pathology, 19(6), 1523-1536. https://doi.org/10.1111/mpp.12618
GHOSHRAY, A. (2006). “Market delineation and price leadership in the world wheat market: A cointegration analysis”. Agricultural and Resource Economics Review, 35(2), 311-326.
GONZÁLEZ-ESTEBAN, Á. L. (2017). “Why wheat? International patterns of wheat de-mand, 1939–2010”. Investigaciones de Historia Económica, 13(3), 135-150.
GRAHAM, N., & PE’ER, I. (2022). “Putin’s invasion of Ukraine threatens a global wheat crisis”. The Atlantic Council, 22.
HALECKI, W., & BEDLA, D. (2022). “Global Wheat Production and Threats to Supply Cha-ins in a Volatile Climate Change and Energy Crisis”. Resources, 11(12), 118.
HAN, W., LIN, X., & WANG, D. (2023). “Uncovering the primary drivers of regional varia-bility in the impact of climate change on wheat yields in China”. Journal of Cleaner Production, 421, 138479. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2023.138479
HARUNOĞULLARI, M., & AYHAN, G. (2023). Rusya –Ukrayna Krizinin Dünya Gıda Gü-venliğine Etkileri. Coğrafi Bilimler Dergisi, 21(2), 525-556. https://doi.org/10.33688/aucbd.1324325
INTERNATIONAL GRAİN CONSULE ,2023. Erişim Tarihi: 02.10.2023. https://www.igc.int/en/default.aspx. ,
İMMİB - DTÖ Ukrayna Krizi Özet Raporu. (2022, Nisan 20). İMMİB. https://immib.org.tr/tr/dto-ukrayna-krizi- ozet-raporu
KOLMER, J. A., CHEN, X., & JİN, Y. (2009). Diseases which challenge global wheat produc-tion–the cereal rusts. İçinde Carver BF (ed) Wheat: Science and trade (ss. 89-124). Wiley Press Hoboken NJ, USA. https://www.ars.usda.gov/research/publications/publication/?seqNo115=227390
KORBUT, O. (2024, Ocak 18). “Blockade-Busting Ukraine Proves the Experts Wrong”. CEPA. https://cepa.org/article/blockade-busting-ukraine-proves-the-experts-wrong/
LABORDE, D., & PIÑEIRO, V. (2023). “Wheat price hikes and food security in Sub-Saharan Africa”. Nature Food, 4(4), 277-278.
LIN, F., LI, X., JIA, N., FENG, F., HUANG, H., HUANG, J., FAN, S., CIAIS, P., & SONG, X.-P. (2023). “The impact of Russia- Ukraine conflict on global food security”, Global Food Security, 36, 100661.
MARTIN, W., & MİNOT, N. (2022). “The impacts of price insulation on world wheat markets during the 2022 food price crisis”. Australian Journal of Agricultural and Resource Economics, 66(4), 753-774. https://doi.org/10.1111/1467-8489.12498
MAVROEIDIS, A., ROUSSIS, I., & KAKABOUKI, I. (2022). “The role of alternative crops in an upcoming global food crisis: A concise review”. Foods, 11(22), 3584.
MITCHELL, D. O., & MİELKE, M. (2005). “Wheat: The global market, policies, and priori-ties”. Global agricultural trade and developing countries, 195-214.
MOHAMMED, S. A., ALKERDI, A., NAGY, J., & HARSÁNYI, E. (2020). “Syrian crisis reper-cussions on the agricultural sector: Case study of wheat, cotton and olives”. Regional Science Policy & Practice, 12(3), 519-537. https://doi.org/10.1111/rsp3.12222
ÖZOCAKLI, D. (2022). “Rusya’nın Ukrayna’ya Askeri Saldırısının Küresel Buğday Fiyatla-rına Etkisi: GARCH Yöntemi”. Research in Social Sciences, Volume II, 35-53.
SULSER, T., DUNSTON, S. (2020). “COVID-19-related trade restrictions on rice and wheat could drive up prices and increase hunger”. IFPRI. Blog, https://www.ifpri.org/ blog/covid-19-related-trade-restrictions-rice-and- wheat-could-drive-prices-andincrease-hunger. https://www.ifpri.org/blog/covid-19-related-trade- restrictions-rice-and-wheat-could-drive-prices-and-increase-hunger
Trading Economics (t.y.). Erişim Tarihi: 01.02.2022. https://tradingeconomics.com/about-te.aspx
TÜRKEŞ M (2020). “İklim Değişikliğinin Tarımsal Üretim ve Gıda Güvenliğine Etkileri: Bilimsel Bir Değerlendirme”. Ege Coğrafya Dergisi, 29(1), 125- 149.
UKRAINIAN GRAIN ASSOCIATION. (t.y.). Results of the “Grain Corridor” work . Erişim Tarihi: 01.02 2024. https://uga.ua/en/results-of-the-grain-corridor-work/,
ULUSAL HUBUBAT KONSEYİ, Erişim Tarihi: 01.02 2024 . http://www.uhk.org.tr/tr/
USDA Foreign Agricultural Service. (t.y.). Erişim Tarihi: 01.02.2024. https://fas.usda.gov/
VASUDEVA, V. (2022). “What are India’s plans to avert a wheat crisis?” Explained
ZAHRA, N., HAFEEZ, M. B., WAHID, A., AL MASRURI, M. H., ULLAH, A., SIDDIQUE, K. H. M., & FAROOQ, M. (2023). “Impact of climate change on wheat grain composition and quality”. Journal of the Science of Food and Agriculture, 103(6), 2745-2751. https://doi.org/10.1002/jsfa.12289
ГОЛОВНИЙ САЙТ ПРО АГРОБІЗНЕС. (t.y.). Erişim Tarihi: 01.02.2024. https://latifundist.com/
ХРИСТИНА ЗЕЛЕНЮК. (2023, Nisan 29). “Зернова блокада: Чому українській агропродукції закривають шлях до Євросоюзу”. ТСН.ua. https://tsn.ua/exclusive/zernova-blokada-chomu-ukrayinskiy-agroprodukciyi- zakrivayut-shlyah-do-yevrosoyuzu-2318050.html

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Beşeri Coğrafya (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Mustafa Kahraman ^*
0000-0002-5374-3380
Türkiye

İsmet Akova
0000-0003-4769-4858
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

30 Eylül 2024

Gönderilme Tarihi

4 Mart 2024

Kabul Tarihi

9 Eylül 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2024 Cilt: 21 Sayı: 83

DOI

https://doi.org/10.56694/karadearas.1446841

IZ

https://izlik.org/JA39ZT45RZ

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Kahraman, M., & Akova, İ. (2024). UKRAYNA-RUSYA SAVAŞI VE KÜRESEL BUĞDAY KRİZİ. Karadeniz Araştırmaları, 21(83), 681-700. https://doi.org/10.56694/karadearas.1446841

AMA

1.Kahraman M, Akova İ. UKRAYNA-RUSYA SAVAŞI VE KÜRESEL BUĞDAY KRİZİ. Karadeniz Araştırmaları. 2024;21(83):681-700. doi:10.56694/karadearas.1446841

Chicago

Kahraman, Mustafa, ve İsmet Akova. 2024. “UKRAYNA-RUSYA SAVAŞI VE KÜRESEL BUĞDAY KRİZİ”. Karadeniz Araştırmaları 21 (83): 681-700. https://doi.org/10.56694/karadearas.1446841.

EndNote

Kahraman M, Akova İ (01 Eylül 2024) UKRAYNA-RUSYA SAVAŞI VE KÜRESEL BUĞDAY KRİZİ. Karadeniz Araştırmaları 21 83 681–700.

IEEE

[1]M. Kahraman ve İ. Akova, “UKRAYNA-RUSYA SAVAŞI VE KÜRESEL BUĞDAY KRİZİ”, Karadeniz Araştırmaları, c. 21, sy 83, ss. 681–700, Eyl. 2024, doi: 10.56694/karadearas.1446841.

ISNAD

Kahraman, Mustafa - Akova, İsmet. “UKRAYNA-RUSYA SAVAŞI VE KÜRESEL BUĞDAY KRİZİ”. Karadeniz Araştırmaları 21/83 (01 Eylül 2024): 681-700. https://doi.org/10.56694/karadearas.1446841.

JAMA

1.Kahraman M, Akova İ. UKRAYNA-RUSYA SAVAŞI VE KÜRESEL BUĞDAY KRİZİ. Karadeniz Araştırmaları. 2024;21:681–700.

MLA

Kahraman, Mustafa, ve İsmet Akova. “UKRAYNA-RUSYA SAVAŞI VE KÜRESEL BUĞDAY KRİZİ”. Karadeniz Araştırmaları, c. 21, sy 83, Eylül 2024, ss. 681-00, doi:10.56694/karadearas.1446841.

Vancouver

1.Mustafa Kahraman, İsmet Akova. UKRAYNA-RUSYA SAVAŞI VE KÜRESEL BUĞDAY KRİZİ. Karadeniz Araştırmaları. 01 Eylül 2024;21(83):681-700. doi:10.56694/karadearas.1446841