Dış Ticaretin Ekonomik Büyümeye Etkisi: G-20 Ülkeleri Örneği

Öz

1990’lı yılların başından itibaren giderek yaygınlaşan küreseleşme, dünya ekonomilerinin tamamını birbirine entegre etmiştir. İktisat politikalarının temel amacı ulusal ekonomiyi canlandırmak, büyümeyi sürdürülebilir hale getirmek olmakla birlikte, bu amacın gerçekleşme kanallarından biri de dış ticarettir. Dış ticaretin ekonomik büyüme üzerindeki uzun vadeli etkisi İçsel Büyüme Modelleri ile açıklanmaktadır. 2008 küresel krizinin ardından başlayan dış ticaret ve ekonomik büyümedeki istikrarsızlıklar günümüzde de devam etmektedir. Bu durumdan hareketle dış ticaretin ekonomik büyüme üzerindeki uzun dönemli etkisinin tespit edilmesi oldukça önemli bir hale gelmiştir. Bu çalışmada, G-20 üyesi ülkeler için 1990-2019 yılları arasında dış ticaretin uzun dönemde ekonomik büyüme üzerindeki etkisi dinamik panel veri yöntemiyle tahmin edilmiştir. Çalışmada verisi bulunabilen 16 G-20 ülkesi kullanılmıştır. Analizler sonucu elde edilen bulgular, 16 G-20 ülkesi için ihracatın ekonomik büyümeyi etkilemediğini, ithalatın ise ekonomik büyüme üzerinde pozitif etkili olduğunu göstermektedir.

Anahtar Kelimeler

• G-20
• Ekonomik Büyüme
• Dış Ticaret

The Effect of Foreign Trade on Economic Growth: The Case of G-20

Öz

Globalization, which has become increasingly widespread since the early 1990s, has integrated all of the world's economies into each other. The main goal of economic policies is to revive the national economy, to make growth sustainable, but one of the channels of realization of this goal is foreign trade. The long-term impact of foreign trade on economic growth is explained by Internal Growth Models. The instability in foreign trade and economic growth that began after the global crisis of 2008 continues today. Based on this situation, it has become quite important to determine the long-term impact of foreign trade on economic growth. In this study, the effect of foreign trade on economic was estimated by dynamic panel data method for the G-20 member countries between 1990 and 2019. In the study, 16 G-20 countries with available data were used. The results obtained as a result of the analyzes show that exports for 16 G-20 countries do not affect economic growth, while imports have a positive effect on economic growth.

Anahtar Kelimeler

• G-20
• Economic Growth
• Foreign Trade

Kaynakça

1. Ağır, H., Atılgan, D. ve İspir, T. (2019). Cari İşlemler Açığının Sürdürülebilirliği: Yükselen Piyasa Ekonomileri Örneği. Uluslararası Beydağı Sosyal ve Beşerî Bilimler Kongresi, 20-22 Aralık, Malatya.
2. Ağır, H. ve Türkmen, S. (2020). Ekonomik Büyümeye Etkisi Bakımından Doğal Kaynaklar: Dinamik Panel Veri Analizi. Gaziantep University Journal of Social Sciences, 19(3), 840-852.
3. Ağır, H., Türkmen, S. ve Özbek, S. (2020). Finansal Kuznets Eğrisi Yaklaşımı Çerçevesinde Finansallaşma ve Gelir Eşitsizliği İlişkisi: E7 Ülkeleri Üzerine Ekonometrik Bir Tahmin. Bilgi Ekonomisi ve Yönetimi Dergisi, 15(2), 71-84.
4. Akbulut Yıldız, G. (2020). Export, Import and Economic Growth: Evidence from BRICS-T Countries. Studies on Economics Sciences, 61-76.
5. Bakari, S. (2017). The Long Run and Short Run İmpacts of Exports on Economic Growth: Evidence from Gabon. The Economic Research Guardian, 7(1), 40-57.
6. Bakari, S. ve Mabrouki, M. (2017). Impact of Exports and Imports on Economic Growth: New Evidence from Panama. Journal of Smart Economic Growth, 2(1), 67-79.
7. Baltagi, B. H. (2008). Econometric Analysis of Panel Data. John Wiley & Sons.
8. Breusch, T. S. ve Pagan, A. R. (1980). The Lagrange Multiplier Test and its Applications to Model Specification in Econometrics. The Review of Economic Studies, 47(1), 239-253.

9. Chudik, A. ve Pesaran, M. H. (2013). Common Correlated Effects Estimation of Heterogeneous Dynamic Panel Data Models with Weakly Exogenous Regressors. Federal Reserve Bank of Dallas Globalization and Monetary Policy Institute, Working Paper No. 146, 61p.
10. Çetintaş, H. ve Barışık, S. (2009). Export, Import and Economic Growth: The Case of Transition Economies. Transition Studies Review, 15(4), 636-649.
11. Değer, M. K. ve Recepoğlu, M. (2016). Bölgesel Ekonomik Büyüme Üzerinde Dış Ticaretin Etkileri: Türkiye'de Düzey 2 Bölgeleri Üzerine Panel Veri Analizleri (2004-2011). Gümüşhane Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Elektronik Dergisi, 7(18), 13-28.
12. Devkota, M. L. (2019). Impact of Export and Import on Economic Growth: Time Series Evidence from India. Dynamic Econometric Models, 19, 29-40.
13. Durmuş, S. (2017). Eğitim Harcamalarının Ekonomik Büyüme Üzerine Etkisi: Ampirik Bir Çalışma. Finans Politik & Ekonomik Yorumlar, 54(629), 9-18.
14. Ekrem, G. ve Kamacı, A. (2012). Dış Ticaretin Büyüme Üzerine Etkileri: Bir Panel Veri Analizi. Uluslararası Alanya İşletme Fakültesi Dergisi, 4(3), 81-91.
15. Erkişi, K. ve Ceyhan, T. (2019). Trade Liberalization and Economic Growth: A Panel Data Analysis for Transition Economies in Europe. Journal of Economics Finance and Accounting, 6(2), 82-94.
16. Fakraoui, N. ve Bakari, S. (2019). Tie Among Domestic Investment, Exports and Economic Growth: Empirical Analysis from India. Journal of Smart Economic Growth, 4(1), 1-15.
17. Grossman, G. M. ve Helpman, E. (1990). Trade, Knowledge Spillovers and Growth. NBER Working Papers Series, 1-15.
18. Gülmez, Z. (2019). Dış Ticaretin Ekonomik Büyüme ve İstihdam Etkisi. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Karaman: Karamanoğlu Mehmetbey Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
19. Güvenoğlu, H. ve Erçakar, M. E. (2019). Dış Ticaretin Ekonomik Büyüme Üzerindeki Etkisi: Türkiye Uygulaması. ICOAEF’19. V. International Conference on Applied Economics and Finance & Extended With Social Sciences, 289-300.
20. G20, https://www.g20.org/ (Erişim: 21.09.2021).
21. Hamdan, B. S. (2016). The Effect of Exports and Imports on Economic Growth in the Arab Countries: A Panel Data Approach. Journal of Economics Bibliography, 3(1), 100-107.
22. Iyoha, M. ve Okim, A. (2017). The Impact of Trade on Economic Growth in ECOWAS Countries: Evidence from Panel Data. CBN Journal of Applied Statistics, 8(1), 23-49.
23. Kaplan, F. & Aktaş, A. R. (2016). Petrol Bağımlısı Ülkelerde Reel Petrol Fiyatlarının Reel Döviz Kuruna Etkisi. Business and Economics Research Journal, 7(2), 103-113.
24. Kar, M., Ağır, H. ve Türkmen, S. (2019). Seçilmiş Gelişmekte Olan Ülkelerde Elektrik Tüketiminin Ekonomik Büyümeye Etkisinin Panel Ekonometrik Analizi. Uluslararası Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 5(3), 38-48.
25. Kızıldere, C. (2020). Dış Ticaret-Ekonomik Büyüme İlişkisi: Türkiye Örneğinde Bir Nedensellik Analizi. Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi, (45), 318-331.
26. Korkmaz, S. ve Aydın, A. (2015). Türkiye’de Dış Ticaret-Ekonomik Büyüme İlişkisi: Nedensellik Analizi. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi İİBF Dergisi, 10(3), 47-76.
27. Lucas, R. E. (1988). On the Mechanics of Economic Development. Journal of Monetary Economics, 22(1), 223-242.
28. Öztürk, E. ve Özel, H. A. (2018). E-7 Ülkelerinde Dış Ticaretin Ekonomik Büyümeye Etkisi. Journal of Süleyman Demirel University Institute of Social Sciences, 2(31), 358-369.
29. Pesaran, M. H. (2004). General Diagnostic Tests for Cross Section Dependence in Panels. Cambridge: University of Cambridge, Working Paper.
30. Pesaran, M. H. (2006). Estimation and Inference in Large Heterogeneous Panels with a Multifactor Error Structure. Econometrica, 74(4), 967-1012.
31. Pesaran, M. H., Ullah, A. ve Yamagata, T. (2008). A Bias-Adjusted LM Test of Error Cross-Section Independence. Econometrics Journal, (11), 105-127.
32. Pesaran, M. H. ve Yamagata, T. (2008). Testing Slope Homogeneity in Large Panels. Journal of Econometrics, (142), 50–93.
33. Polat, M. (2018). Doğrudan Yabancı Sermaye Yatırımlarının Borsa ve Reel Sektörde Firmalara Etkisi: Gelişmekte Olan Ülkeler Üzerine Eşbütünleşme ve Nedensellik Analizi, Bingöl Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 8(16), 509-526.
34. Rani, R. ve Kumar, N. (2018). Is There an Export-or Import-Led Growth in BRICS Countries? An Empirical Investigation, Jindal Journal of Business Research, 7(1), 13-23.
35. Redding, S. (1999). Dynamic Comparative Advantage and the Welfare Effects of Trade. Oxford Economic Papers, 51(1), 15-39.
36. Reddy, K. K. (2020). Exports, Imports and Economic Growth in India: an Empirical Analysis. Theoretical and Applied Economics, 4(625), 323-330.
37. Ricardo, D. (1951). The Works and Correspondence of David Ricardo, Ed: P. Sraffa, Cambridge University Press, Cambridge (ilk baskı 1817).
38. Romer, P. (1986). Increasing Returns and Long-Run Growth. Journal of Political Economy, 94(5), 1002-1037.
39. Smith, A. (1994). An Inquiry into the Nature and Causes of the Wealth of Nations. Modern Library, New York (ilk baskı: 1776).
40. Smith, L. vd. (2004). More Powerful Panel Data Unit Root Tests with an Application to Mean Reversion in Real Exchange Rates. Journal of Applied Econometrics, 19(2), 147-170.
41. Taban, S. ve Kar, M. (2016). Kalkınma Ekonomisi, (3. Bs.), Bursa: Ekin Kitabevi.
42. Tarı, R. (2010). Ekonometri. Kocaeli: Umuttepe Yayınları.
43. TİM (Türkiye İhracatçılar Meclisi), (2019). İhracat 2019 Raporu, İstanbul, 70s.
44. Uğur, B. (2021). Doğrudan Yabancı Yatırım Girişlerinin İhracat Üzerine Etkileri: G-20 Ülkeleri Örneği. Doktora Tezi, Kahramanmaraş: Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
45. Westerlund, J. (2007). Testing for Error Correction in Panel Data. Oxford Bulletin of Economics and Statistics, 69(6), 709-748.
46. World Bank (Dünya Bankası). World Development Indicators, https://databank.worldbank.org/source/world-development-indicators (Erişim: 27.09.2021).
47. WTO (Dünya Ticaret Örgütü). Dış Ticaret, https://data.wto.org/ (Erişim: 27.09.2021).
48. Young, A. (1991). Learning by Doing and the Dynamic Effects of International Trade. The Quarterly Journal of Economics, 106(2), 369-405.
49. Zahonogo, P. (2016). Trade and Economic Growth in Developing Countries: Evidence from Sub-Saharan Africa. Journal of African Trade, 3(1-2), 41-56.