Çeyrek Asırlık Dönüşüm: Eskişehir İli Yılmaz Büyükerşen Dönemi

Öz

Bu çalışma, Prof. Dr. Yılmaz Büyükerşen’in 1999-2024 yılları arasındaki Eskişehir Büyükşehir Belediye Başkanlığı döneminde kentin geçirdiği dönüşümü incelemektedir. Nitel araştırma yöntemi ve içerik analizi tekniği kullanılarak, belediye yayınları, stratejik planlar, faaliyet raporları ve ilgili literatür incelenmiştir. Araştırma sonuçları, Büyükerşen döneminde Eskişehir’in Porsuk Nehri Projesi, Kent Park, Sazova Bilim Kültür ve Sanat Parkı, Odunpazarı Evleri restorasyonu, Haller Gençlik Merkezi ve EsTram gibi projelerle çağdaş bir kent görünümüne kavuştuğunu göstermektedir. Bu projeler kentin fiziksel görünümünü değiştirmenin yanında, sosyal, kültürel ve ekonomik yapısını da dönüştürmüştür. Eskişehir, sürdürülebilir kentleşme ilkeleri doğrultusunda şekillendirilmiş ve Türkiye’de modern kentleşme, sosyal belediyecilik ve katılımcı yönetim anlayışlarının bütünleştiği öncü bir örnek haline gelmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Eskişehir
• Yılmaz Büyükerşen
• Kentsel Dönüşüm
• Belediye Hizmetleri
• Sürdürülebilir Kentleşme

A Quarter-Century Transformation: The Yılmaz Büyükerşen Era in Eskişehir Province

Öz

This study examines the transformation of Eskişehir during Prof. Dr. Yılmaz Büyükerşen’s tenure as Metropolitan Mayor from 1999 to 2024. Using qualitative research methods and content analysis techniques, municipal publications, strategic plans, activity reports, and relevant literature were analyzed. Research findings show that during Büyükerşen’s era, Eskişehir transformed into a contemporary city through projects such as the Porsuk River Project, City Park, Sazova Science Culture and Art Park, restoration of Odunpazarı Houses, Haller Youth Center, and EsTram. These projects not only changed the city’s physical appearance but also transformed its social, cultural, and economic structure. Eskişehir has been shaped according to sustainable urbanization principles and has become a pioneering example in Turkey where modern urbanization, social municipality, and participatory management approaches are integrated.

Anahtar Kelimeler

• Eskişehir
• Yılmaz Büyükerşen
• Urban Transformation
• Municipal Services
• Sustainable Urbanization

Kaynakça

1. Acar, M. ve Demir, Ö. (1992). Sosyal Bilimler Sözlüğü. İstanbul: Ağaç Yayıncılık.
2. Adaman, F. ve Özkaynak, B. (2004). Sürdürülebilir Kentleşme Yalova Örneğinde Sürdürülebilir Kent Tasarımına Yönelik Bir Yöntem Önerisi. İstanbul: Tüses Yayınları.
3. Atıl, A., Gülgün, B., ve Yörük, İ. (2005). Sürdürülebilir Kentler ve Peyzaj Mimarlığı. Journal of Agriculture Faculty of Ege University. 42(2), 215-226.
4. Bayramoğlu, E., Seyhan, S. (2019). İklim Değişikliğine Bağlı Sürdürülebilir Yeni Kent Akımları. Social Sciences Studies Journal (Sssjournal), 52(5), 7094-7103.
5. Bozkurt, M. S. (2024). Bir Ömür Ki Yılmaz Büyükerşen. Eskişehir: Dorlion Yayınları.
6. Bumin, K. (1990). Demokrasi Arayışında Kent. İstanbul: Ayrıntı Yayınevi.
7. Çelik, N. (2018). “Guggenheim etkisi”nin toplumun gelişimi ve dönüşümüne yansımaları (Yüksek lisans tezi, Haliç Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü). YÖK Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/.
8. Erder, S. (1997). Kentsel Gerilim. İstanbul: İletişim Yayınları

9. Eskişehir Büyükşehir Belediyesi Faaliyet Raporları https://www.eskisehir.bel.tr/faaliyet-raporlari (Erişim: 01.05.2025).
10. Eskişehir Büyükşehir Belediyesi Performans Programı https://www.eskisehir.bel.tr/performans-programi (Erişim: 01.05.2025).
11. Eskişehir Büyükşehir Belediyesi Stratejik Plan https://www.eskisehir.bel.tr/stratejik-plan (Erişim: 17.04.2025).
12. Eskişehir Tepebaşı Belediyesi Sürdürülebilirlik Merkezi https://www.tepebasi.bel.tr/calismadetay.asp?hid=4942 (Erişim 06.01.2024).
13. Evans, G. (2001). Cultural Planning: An Urban Renaissance? London: Routledge.
14. Gül, M. (2014). “Kentsel Mekânın Dönüşümünde Yerel Yönetimlerin Rolü: Eskişehir Örneği.” Planlama Dergisi, 54(1), 45-58.
15. Harvey, D. (2012). Rebel Cities: From the Right to the City to the Urban Revolution. London: Verso.
16. Işık, O., & Paker, H. (2018). “Türkiye’de Kentsel Politikalar ve Toplumsal Dönüşüm.” Toplum ve Bilim, (143), 71–99
17. Keyder, Ç., & Öncü, A. (1994). “Istanbul and the Concept of World Cities.” In A. Öncü & P. Weyland (Eds.), Space, Culture and Power: New Identities in Globalizing Cities (pp. 29–44). London: Zed Books.
18. Landry, C. (2000). The Creative City: A Toolkit for Urban Innovators. London: Earthscan.
19. Lefebvre, H. (1996). Writings on Cities (E. Kofman & E. Lebas, Trans.). Oxford: Blackwell.
20. Madanipour, A. (2003). Public and Private Spaces of the City. London: Routledge.
21. Kınam, B. (2018). Çevresel Sorunlar ve Sürdürülebilir Yaklaşımlar Bağlamında Eskişehir Kent Modeli Analizi. ISUEP2018 Uluslararası Kentleşme ve Çevre Sorunları Sempozyumu: Değişim/Dönüşüm/Özgünlük, 402-410. Eskişehir.
22. Keleş, R. (2022). Kentleşme Politikası, Ankara: İmge Kitabevi.
23. Keleş, R. ve Mengi, A. (2017). Kent Hukuku, Ankara: İmge Kitabevi.
24. Kıray, M. B. (1998). Kentleşme Yazıları, İstanbul: Bağlam Yayınları.
25. Şahin, Y. (2017). Kentleşme Politikası, Bursa: Ekin Yayınevi.
26. Şen, H., Kaya A., ve Alpaslan, B. (2018). Sürdürülebilirlik Üzerine Tarihsel ve Güncel Bir Perspektif, Gazi Üniversitesi Ekonomik Yaklaşım Derneği, 29(107), 1-47.
27. Taşçı, C. N. (2023). Prof. Dr. Yılmaz Büyükerşen ile Söyleşi: Zamanı Durduran Saat. İstanbul: Doğan Yayınları.
28. Tekeli, İ. (2011). Kent, Kentli Hakları, Kentleşme ve Kentsel Dönüşüm, İstanbul: Tarih Vakfı Yurt Yayınları.
29. Türk Dil Kurumu Sözlükleri. Şehir. https://sozluk.gov.tr/?ara=%C5%9EEH%C4%B0R (Erişim: 01.11.2024).
30. Türk Dil Kurumu Sözlükleri. Kent. https://sozluk.gov.tr/?ara=KENT (Erişim: 01.11.2024).
31. Yıldırım, M. (2014). Kavramsal Çerçevesi İçerisinde Kent, Kentleşme ve Kentlileşme. Toplum Bilimleri Dergisi, 8 (15), 321-348.
32. WRI Türkiye. (2019, 18 Şubat). Eskişehir Büyükşehir Belediyesi’nin binalarda enerji verimliliği projesi ile 4.5 milyon dolar tasarruf. https://wrisehirler.org/haberler/eski%C5%9Fehir-b%C3%BCy%C3%BCk%C5%9Fehir-belediyesi%E2%80%99nin-binalarda-enerji-verimlili%C4%9Fi-projesi-ile-45-milyon (Erişim: 17.04.2025).