Araştırma Makalesi

GÜRCÜ DİLİNDE EDAT KULLANIMI: KURALLAR VE İSTİSNALAR

Cilt: 11 Sayı: 24 31 Aralık 2025
PDF İndir
EN TR

GÜRCÜ DİLİNDE EDAT KULLANIMI: KURALLAR VE İSTİSNALAR

Öz

İberya-Kafkas dil grubunda yer alan Gürcü dili, özgün gramer yapısıyla dikkat çeker. Gürcü dilinde var olan sözcük türlerinin de gramer açısından ayrı bir yeri ve kullanım zenginliği vardır. Gürcü dilinde sözcük türlerinden olan edat, farklı anlam ve yapılarla ifade edilmiştir. İsim ve zamirlerle birlikte kullanılan edatlar Gürcücede, yer, yön, zaman, sebep gibi kavram-ları ifade eder. Gürcücede hâl ekleriyle bağlantılı olarak kullanılan edatlar, cümlenin genel akışını ve yapısını etkileyen unsurlardır. Dilde var olan bu özgünlük Gürcü dili meraklılarına araştırma imkânı sağlar. Bu çalışma Gürcü dilinde “edat” kavramını ve bu kavramın dilbilgi-sel işlevlerini incelemektedir. Çalışmada Gürcü dilinde var olan “ვით/ vit, შორის/ şoris, გან/ gan, გამო/ gamo, მიერ/ mier, გარდა/ garda, გულისთვის/ gulistvis, შესახებ/ şesaḫeb, მიხედვით/ miḫedvit, მიმართ/ mimart, კენ/ ǩen, ზე/ ze, ში/ şi, ებრ/ ebr, დან/ dan, თან/ tan, თვის/ tvis, უკან/ uǩan, წინ/ ts'in, გარეთ/ garet, ქვეშ/ kveş, წინათ/ ts'inat, შემდეგ/ şemdeg, ახლოს/ aḫlos, აქეთ/ aket, გაღმა/ gağma” edat türleri açıklanmıştır. Bu edatlarla ilgili açıkla-malar doğrultusunda (რაზიკაშვილი/ Raziǩaşvili, 2013) ქართული ხალხური ზღაპრები (kar-tuli ḫalḫuri zğaṗrebi/ Gürcü Halk Masalları) kitabından alınan örnek cümlelerle konunun anlaşılması zenginleştirilerek ifade edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Gaçeçiladze, Otar (1992), Kartuli Ena, Tbilisi: Tbilisis universitetis gamomtsemloba.
  2. Raziǩaşvili, Tedo (2013), Kartuli Ḫalḫuri Zğaṗrebi, Gamomtsemloba ṗaliṭra.
  3. Kvaḉadze, Leo (1993), Kartuli Ena, Tbilisi: Gamomtsemloba “rubiǩoni”.
  4. Peikrişvili, Jujuna (1992), Kartvelologiis Saǩitḫi, Kutaisi: Gamomtsemloba “sarangi”.
  5. Peikrişvili, Jujuna (2010), Kartuli Enis Morpologia (Meotḫe Gamotsema), Kutaisi: Kutaisis saḫelmts'ipo universiṭeṭis gamomtsemloba.
  6. Şanidze, Akaki. (1953), Kartuli Gramaṭiǩis Sapudzlebi I Morpologia, Tbilisi: Sṭalinis saḫelobis tbili-sis saḫelmts'ipo universiṭeṭis gamomtsemloba.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Kafkas Dilleri, Edebiyatları ve Kültürleri

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

31 Aralık 2025

Gönderilme Tarihi

5 Nisan 2025

Kabul Tarihi

8 Aralık 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 11 Sayı: 24

Kaynak Göster

APA
Meskhidze, M., & Şenel Uzunkaya, İ. (2025). GÜRCÜ DİLİNDE EDAT KULLANIMI: KURALLAR VE İSTİSNALAR. Karadeniz Araştırmaları Enstitüsü Dergisi, 11(24), 267-276. https://doi.org/10.31765/karen.1670373
AMA
1.Meskhidze M, Şenel Uzunkaya İ. GÜRCÜ DİLİNDE EDAT KULLANIMI: KURALLAR VE İSTİSNALAR. KAREN. 2025;11(24):267-276. doi:10.31765/karen.1670373
Chicago
Meskhidze, Maia, ve İlkiz Şenel Uzunkaya. 2025. “GÜRCÜ DİLİNDE EDAT KULLANIMI: KURALLAR VE İSTİSNALAR”. Karadeniz Araştırmaları Enstitüsü Dergisi 11 (24): 267-76. https://doi.org/10.31765/karen.1670373.
EndNote
Meskhidze M, Şenel Uzunkaya İ (01 Aralık 2025) GÜRCÜ DİLİNDE EDAT KULLANIMI: KURALLAR VE İSTİSNALAR. Karadeniz Araştırmaları Enstitüsü Dergisi 11 24 267–276.
IEEE
[1]M. Meskhidze ve İ. Şenel Uzunkaya, “GÜRCÜ DİLİNDE EDAT KULLANIMI: KURALLAR VE İSTİSNALAR”, KAREN, c. 11, sy 24, ss. 267–276, Ara. 2025, doi: 10.31765/karen.1670373.
ISNAD
Meskhidze, Maia - Şenel Uzunkaya, İlkiz. “GÜRCÜ DİLİNDE EDAT KULLANIMI: KURALLAR VE İSTİSNALAR”. Karadeniz Araştırmaları Enstitüsü Dergisi 11/24 (01 Aralık 2025): 267-276. https://doi.org/10.31765/karen.1670373.
JAMA
1.Meskhidze M, Şenel Uzunkaya İ. GÜRCÜ DİLİNDE EDAT KULLANIMI: KURALLAR VE İSTİSNALAR. KAREN. 2025;11:267–276.
MLA
Meskhidze, Maia, ve İlkiz Şenel Uzunkaya. “GÜRCÜ DİLİNDE EDAT KULLANIMI: KURALLAR VE İSTİSNALAR”. Karadeniz Araştırmaları Enstitüsü Dergisi, c. 11, sy 24, Aralık 2025, ss. 267-76, doi:10.31765/karen.1670373.
Vancouver
1.Maia Meskhidze, İlkiz Şenel Uzunkaya. GÜRCÜ DİLİNDE EDAT KULLANIMI: KURALLAR VE İSTİSNALAR. KAREN. 01 Aralık 2025;11(24):267-76. doi:10.31765/karen.1670373

The Journal of Institute of Black Sea Studies is an Open Access journal and provides immediate open access to its contents. The Journal aims to promote the development of global Open Access to scientific information and research. The Publisher provides copyrights of all online published papers (except where otherwise noted) for free use of readers, scientists, and institutions (such as link to the content or permission for its download, distribution, printing, copying, and reproduction in any medium, except change of contents and for commercial use), under the terms oCreative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International (CC BY-NC 4.0). License, provided the original work is cited. Written permission is required from the publisher for use of its contents for commercial purposes.

 

Creative Commons Lisansı
The Journal of Institute of Black Sea Studies is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International (CC BY-NC 4.0).