TRABZON’DA YAŞAYAN AFGANİSTAN UYRUKLU SIĞINMACILARIN GÖÇ DENEYİMLERİ VE SORUNLARI

Afganistan’da bugünkü istikrarsızlığın çok boyutlu bir tarihi süreci vardır; bu sürecin oluşumundaki temel faktörler şunlardır: 1979 SSCB’nin ülkeyi işgali, 1992 yılında Taliban’ın iktidara gelmesi, 11 Eylül terör saldırısından sonra ABD’nin El-Kaide sebebiyle Afganistan’a müdahalesi vd. Bu süreçteki yoksulluk, hastalık, tehdit ve can güvenliği problemleri, insanların bir başka ülkeye göç etmesine veya zorunlu olarak yerinden edilmelerine sebep olmuştur. Bu araştırmada Trabzon’da yaşayan Afganistan uyruklu sığınmacıların, göç deneyimleri ve yaşadıkları sorunlar üzerinde durulmuştur. Nitel araştırma geleneğine uygun olarak tasarlanan bu araştırmada, Trabzon’da yaşayan sekiz kadın ve sekiz erkek sığınmacı ile bireysel görüşmeler yapılmıştır. Sığınmacıların dil farklılığından dolayı, tercüman desteği alınmıştır. Kartopu örneklem tekniği ile ulaşılan sığınmacılara yarı yapılandırılmış sorulardan oluşan görüşme formu uygulanmıştır. Araştırma bulgularına göre sığınmacılar genellikle savaş ve tehdit nedeni ile göç etmektedir. Bu süreçte sığınmacılar önce yasal ve yasal olmayan yollarla Pakistan ve İran’a, daha sonra Türkiye’ye yasadışı yollara gelmektedirler. Sığınmacılar yasadışı yollarla Van ve Ağrı illeri üzerinden İran’dan Türkiye’ye giriş yapmaktadırlar. Trabzon’da yaşayan sığınmacılara yaklaşık 5-6 ay içinde sığınmacı kimliği verilmektedir. Trabzon’daki sığınmacı sayısının artması ile beraber bu sürenin daha da uzadığı belirtilmiştir. Bu durum, sığınmacıların barınma, sağlık, eğitim ve istihdam gibi birçok konuda sorun yaşamalarına neden olmaktadır.